YouVersion Logo
Search Icon

MATTHIEU 13

13
Lizaŋ ko wi-pɛ-kpar-mɔ
(Zɔk Mk 4.1-9; Lk 8.4-8)
1Wese'i Jesu gboo kɔ̧́ tua ɓɛɛ nɛ́ɛ̀ duk nù ká̧ ŋgere gba-tɔp. 2O bíí tɛɛ pii katɛ a̧ nyɛmna; hegɔ a̧ daŋa ŋma kombon nɛ́ɛ̀ duk nù kɔ̧́ a̧, ɓɛɛ o giiwi lɛŋ ya kɔ‘i nɛ̀ ká̧ nú ŋgere nɛ̀ zan.#Lk 5.1-3 3Ɓɛɛ a̧ tɔ̧ wen ha̧ wa nɛ̀ dɔka-a nɛ̀ lizaŋ:
«Ŋma wi-pɛ-mɔ nɛ̀ɛ̀ so mɛ pɛ kpar-mɔ kɔ‘i, 4ɓɛɛ tɛ pɛ́ɛ́ kpar-mɔ n'aa pɛ nɛnɛ‘i, o ŋma kpar-mɔ aa nù ká̧ war, ɓɛɛ o nɔ̧́í̧ tɛ́ɛ̀ dɔr nyɔŋ lɛŋ. 5O ŋma aa nù zu sɔkɔr-ta fara nɛ̀ fuunu dɔk na, ɓɛɛ hɔ nɛ̀ haya-a wen nù ɗuk na. 6Wese daŋa ɓɛɛ dɔ wa, ɓɛɛ wa ɔ̧k kor wen kunin-wa ye nù ɗuk na. 7O ŋma aa nù poo tɛnmɔ, ɓɛɛ tɛnmɔ gasi kpe zu wa. 8Ɓɛɛ o ŋma a nù tɛ de nù; ɓɛɛ hɔ wai, o ŋma gɔmŋmaa, o ŋma ɓu-mɔɔrɔ-ɗoŋ-kpɔk, o ŋma ɓu-taar. 9Wi nɛ̀ a̧a̧ nɛ̀ zer a̧ zíí wen’ɛ.»
Usamɔ nɛ̀ lizaŋ
(Zɔk Mk 4.10-12; Lk 8.9-10)
10O ŋgaiwi ko Jesu ɗɔla pii katɛ a̧, ɓɛɛ ak a̧: «Wen ge s’ɛ́nɛ́ tɔ̧ wen ha̧ o wi nɔ'ɔ nɛ̀ lizaŋ ge?» 11Jesu kifa nú ha̧ wa: «K’ɛ́nɛ́, Sɔ̧ dee h’ɛ́nɛ́ mɛ iŋ mgbara o ɗukamɔ tɛ Wan mɛ yiwese, ɓɛɛ kɔ-wa, bo hegɔ na. 12Wen wi nɛ̀ a̧a̧ nɛ̀ mɔ, a̧‘i tɛ e mbe-a zu-a ha̧ a̧ mɛ kpa mɔ nɛ̀ dɔka-a, ɓɛɛ wi nɛ̀ bó nɛ̀ mɔ na, kóó be mɔ n'aa a̧a̧ nɛnɛ, wi tɛ ba er-a yinɛ.#Mt 25.29; Mk 4.25; Lk 8.18; 19.26 13Mɛ̀ nɛ́ wen hegɔ sa'm tɔ̧ wen ha̧ wa nɛ̀ lizaŋ: wen wa zɔk mɔ zɔk, ɓɛɛ wa zɔk mɔ sa̧ na; wa zii mɔ zii, ɓɛɛ wa zii gba̧a̧-a̧ na, kà bó nɛ̀ iŋa mgbara-a na mbɛt. 14Hegɔ, mɔ nɛ̀ Esaii wi-tɔ̧-wen oi nú Sɔ̧ bàá tɔ̧ so nɛnɛ‘i hɔɔ gba̧a̧ tɛ o wi nɔ'ɔ kaɗi:
‹Ɛ́nɛ́ tɛ yeŋ zer'nɛ́ takaɗi,
bek’ɛ̀nɛ̀ zii mɔ na.
Ɛ́nɛ́ tɛ kɛ̧i̧ mɔ takaɗi,
bek’ɛ̀nɛ̀ zɔk mɔ na.#Es 6.9-10
15Wen taamɔ ko dukbíí'ɛ ɗuk na;
wa kpee zer-wa wen ká wa tɛɛ zii mɔ,
wa kpee yí-wa wen ká wa tɛɛ zɔk mɔ,
wen wa kɔ̧ mɛ iŋ mgbara mɔ na,
wa kɔ̧ mɛ kpai duka-a kɔ-wa
ha̧‘m kpasi wa na mbɛt.›
16K’ɛ́nɛ́, ɛ̀nɛ̀ yá nɛ̀ desee wen yi'nɛ́ zɔk mɔ zɔk in zer'nɛ́ zii mɔ zii mbɛt.#Lk 10.23-24 17Nɛ́ kpasawen a̧‘m tɔ̧ h’ɛ́nɛ́, o wi-tɔ̧-wen oi nú Sɔ̧ in o wi-de-mɔ nɛ̀ yuwar-a nɛ̀ dɔka-a kɔ̧ɔ̧ so mɛ zɔk mɔ n’ɛ̀nɛ̀ zɔk kinii’ɛ, ɓɛɛ wa zɔk na. Wa kɔ̧ɔ̧ so mɛ zii mɔ n’ɛ̀nɛ̀ zii kinii’ɛ, ɓɛɛ wa zii na.»
Gba̧a̧ lizaŋ ko wi-pɛ-kpar-mɔ
(Zɔk Mk 4.13-20; Lk 8.11-15)
18«Kaɗa, ɛ̀nɛ̀ zíí gba̧a̧ lizaŋ ko wi-pɛ-kpar-mɔ. 19Ŋgimbi nɛ̀ bíí zii wen Wan ko Sɔ̧, ɓɛɛ zii mgbara-a na, mɛ̀ nɛ́ wen nɛ̀ Wan-ɗaŋmɔ tɛ̀ɛ̀ dɔr mɔ nɛ̀‘i pɛɛ so kɔ̧́ see wi’ɛi yinɛ. Ká̧ war nɛ̀ kpar-mɔ aa nù sɛnɛ‘i usi nɛ́ wi’ɛi. 20Bíí nɛ̀ wa pɛɛ kpar-mɔ kɔ̧́ see-aa nɛ̀ dúk nɛ́ zu sɔkɔr-ta'i, nɛ́ bíí nɛ̀ kpɛk wen ko Sɔ̧ nɛ̀ haya-a nɛ̀ desee; 21mɔ kpɔk, kunin wen'i ye kɔ̧́ see-aa nɛ̀ ɗuka-a kà duk nɛnɛ ɗoŋ-aa nyɛi̧ na. Kà ŋma be bɔnɛ kpa a̧, kóó nɛ́ ŋma ŋgamɔ wen zu wen ko Sɔ̧, ɓɛɛ ɓan na a̧ tika kaɗi. 22Bíí nɛ̀ wa pɛɛ kpar-mɔ kɔ̧́ see-aa nɛ̀ dúk nɛ́ tɛnmɔ‘i, nɛ́ bíí nɛ̀ zii wen ko Sɔ̧, ɓɛɛ aia-nú wen mɔɔ-zaŋnu in wɔ-mbɔi kpee zu wen'i, ɓɛɛ wi’ɛi wai na. 23Bíí nɛ̀ wa pɛɛ kpar-mɔ kɔ̧́ see-aa nɛ̀ dúk nɛ́ de nù‘i, nɛ́ bíí nɛ̀ zii wen ko Sɔ̧, ɓɛɛ zia mgbara-a: a̧ tɛ wai ŋma gɔmŋmaa, ŋma ɓu-mɔɔrɔ-ɗoŋ-kpɔk, ŋma ɓu-taar.»
Lizaŋ ko zao
24Jesu tɔ̧ɔ̧ ŋma lizaŋ ha̧ wa woyo: «Wan mɛ yiwese hɔɔ ŋmaa in ŋma bíí nɛ̀ pɛɛ de kpar-nyɔnɔ kpɛɛfɔ kɔ‘i. 25Ɓɛɛ ŋgimbi nɛ̀ o bíí ɔɔ yá kaɗi, wi nɛ̀ sɛn wan-fɔ tɛ̀ɛ̀ pɛ zao zu alkamaari kpɛɛfɔ‘i, ɓɛɛ yak kɔ‘i. 26Ŋgimbi nɛ̀ alkamaari hɔa, nɛ̀ misa̧ sáá, zao hɔa mbɛt. 27Nɛ́ mɔ'ɔ nɛ̀ o wi-de-tom nɛ̀ɛ̀ kpa wan-fɔ ɓɛɛ ak a̧: ‹Nyaa, bó nɛ́ ɛnɛ pɛɛ so nɛ́ de kpar-nyɔnɔ kpɛɛfɔ k’ɛ́nɛ́ na? Dee bɔɔ héé ge sa zao hɔɔ sɛnɛ mbɛt’ɛ ge?› 28Ɓɛɛ wan-fɔ kifi nú ha̧ wa: ‹Nɛ́ ŋma wisɛn kɔ‘m a̧ dee mɔ‘i;› ɓɛɛ wa ak a̧ woyo: ‹Ɛ́nɛ́ kɔ̧ɔ̧ ɛ̀ɛ̀ nɛ́ɛ̀ zuɗi zao'i yinɛ nde?› 29Wan-fɔ kifa nú ha̧ wa: ‹Weyaa, ɛ̀nɛ̀ é kaŋ, k’ɛ́nɛ́ tɛɛ zuɗi zao in alkamaari mbɛt. 30Ɛ̀nɛ̀ é ha̧ wa ya hegɔ hɔ nɛnɛ ŋgimbi-mɔi̧-nyɔnɔ, ɓɛɛ nɛ́ ŋgimbi'i a̧‘m tɛ tɔ̧ ha̧ o wi-mɔi̧-nyɔnɔ mɛ zuɗi zao hɛr a tɛ wee nɛti sɛka wa mɔi̧a alkamaari a kɔ̧́ dam kɔ‘m.› »
Lizaŋ ko be kpar-mɔ tikiɗi#13.31 bé kpár-mɔ̀ tíkíɗí: mɛ̀ nɛ́ kpár sénévé.
(Zɔk Mk 4.30-32; Lk 13.18-19)
31Jesu tuia mbe lizaŋ pi̧ nù ha̧ wa woyo: «Wan mɛ yiwese hɔɔ ŋmaa in ŋma be kpar-mɔ nɛ̀ ŋma bíí guna sɛn kpɛɛfɔ kɔ‘i. 32Nɛ́ bé kpar-mɔ kɛ̧́ɛ̧́ ɓɛɛ; o dɔka nyɔnɔ lɛŋ gana a̧ nɛ̀ gásì. Ɓɛɛ ɗoŋ n'aa gasa kaɗi, a̧ gana wa lɛŋ nɛ̀ kúsì hee ŋma te ga, ɓɛɛ o nɔ̧́í̧ tɛɛ de yáá kɔ‘i kɔ̧̀ gbaa-er-a.»
Lizaŋ ko hao
(Zɔk Lk 13.20-21)
33Jesu tɔ̧ɔ̧ ŋma mbe lizaŋ ha̧ wa woyo: «Wan mɛ yiwese hɔɔ ŋmaa in be hao nɛ̀ ŋma okoo aa zaŋ nɛ̀ ŋmaa in ao fuu taar, vati e hɔ ŋgimbi nɛ̀ mbɔɗa-a lɛŋ kura.»
Tɔ̧ɔ̧-wen ko Jesu nɛ̀ lizaŋ
(Zɔk Mk 4.33-34)
34Jesu tɔ̧ɔ̧ o wen nɔ‘i lɛŋ ha̧ giiwi nɛ̀ lizaŋ, ŋma wen n'aa tɔ̧ɔ̧ ha̧ wa nɛ̀ bó nɛ́ lizaŋ na bo na. 35Hegɔ wen nɛ̀ wi-tɔ̧-wen oi nú Sɔ̧ bàá tɔ̧ so hɔɔ gba̧a̧:
«Mi tɛ hu̧i̧ nú‘m tɔ̧ wen nɛ̀ lizaŋ,
mi tɛ tɔ̧ wen zu mɔ nɛ̀ duka so
nɛ̀ hu̧sa̧-a̧ nɛ̀ ku̧u̧naŋ nù mɛ tɛnɛ.»#Gima 78.2
Gba̧a̧ lizaŋ ko zao
36Jesu ee giiwi duk ɓɛɛ si ɗoŋ kɔ̧́ tua, ɓɛɛ o ŋgaiwi kɔ̧-a̧ ye tua si ɗoŋ-aa, ɓɛɛ tɔ̧ ha̧ a̧: «Ɛ̀nɛ̀ tɔ̧́ gba̧a̧ lizaŋ ko zao kpɛɛfɔ n’ɛnɛ tɔ̧a̧'ɛ, h’ɛ́ɛ́ zii na nde?» 37Ɓɛɛ Jesu kifi nú ha̧ wa: «Wi nɛ̀ pɛɛ de kpar-nyɔnɔ nɛ́ Bem ko bíí; 38fɔ usi nɛ́ zaŋnu’ɛ; de kpar-nyɔnɔ usi nɛ́ o bíí tɛ wan ko Sɔ̧; ɓɛɛ zao usi nɛ́ o bíí ko Wan-ɗaŋmɔ. 39Wisɛn nɛ̀ pɛɛ zao nɛ́ Wan-ɗaŋmɔ. Ŋgimbi-mɔi̧-nyɔnɔ nɛ́ sɔŋkur nù, ɓɛɛ o wi-mɔi̧-nyɔnɔ nɛ́ o betom mɛ yiwese. 40Zuɗa zao a tɛ wee usi nɛ́ mɔ nɛ̀ tɛ de tɛ kaɗa nù. 41Bem ko bíí tɛ tom o betom kɔ‘i mɛ yiwese mɛ kai o wan-usi-ɗoŋ-ɗaŋmɔ lɛŋ gu nɛ̀ o ɗaŋwi yinɛ tɛ Wan kɔ̧-a̧. 42Wa tɛ kai wa a kɔ̧́ wee; fara'i nɛ̀ fara-hi̧i̧-kɔ̧a̧ in fara-gɔfi-mɔ. 43Ɓɛɛ o wi-de-mɔ nɛ̀ yuwar-a tɛ ya zaŋ Wan ko Dáà kɔ-wa tok nɛnɛ hee wese ga. Wi nɛ̀ a̧a̧ nɛ̀ zer a̧ zíí wen’ɛ.»
Lizaŋ ko mbɔi nɛ̀ hu̧sa̧
44«Wan mɛ yiwese hɔɔ ŋmaa in mbɔi nɛ̀ duk nɛ̀ hu̧sa̧-a̧ ɗɔɔ nù sɛn kpɛɛfɔ. Nɛ́ mɔ'ɔ nɛ̀ ŋma bíí hɔɔ kpa mbɔi'i ɓɛɛ hu̧si kpɔk fara'i woyo; hegɔ zaŋ desee n'aa duk sɛnɛ‘i, a̧ nɛ̀ɛ̀ ɗɔr mɔ n'aa a̧a̧ so nɛnɛ lɛŋ hi̧fi nɛ̀ fɔ‘i.»
Lizaŋ zu kísí#13.45 kísí: texte tɔ̧a nɛ́ perle; mɛ̀ nɛ́ ŋma gba dé kísí nɛ̀ gɛnɛ-a ɔ ŋgaya nyɛ́mná.
45«Wan mɛ yiwese hɔɔ ŋmaa in ŋma wi-hi̧fi̧-mɔ nɛ̀ kii nɛ́ gba de kísí mɛ hi̧fi. 46Kà a̧ nɛ́ kpaa kísí nɛ̀ dee nyɛmna, ɓɛɛ a̧ yaka mɛ ɗɔr mɔ kɔ̧-a̧ lɛŋ hi̧fi nɛnɛ.»
Lizaŋ zu yɔk
47«Wan mɛ yiwese hɔɔ ŋmaa in yɔk nɛ̀‘i pi̧ ɗɔɔ tɔp, ɓɛɛ nɛ̀ɛ̀ kai o zoro nɛtɛ nɛtɛ ndaa yì mɛ, 48ɓɛɛ kà yɔk dun kaɗi, o wi-pi̧-yɔk daka a̧ pi̧ zan, ɓɛɛ wa yaa nù mɛ dɔr o de zoro a kɔ̧́ gɛsɛ, ɓɛɛ wa kaia o ɗaŋ-a a taŋ. 49Sɔŋkur wese mɔ tɛ de kànà hegɔ mbɛt. O betom mɛ yiwese tɛ tɛ mɛ kɛ̧ mgbara o wi-ɗaŋ in o wi-de-mɔ nɛ̀ yuwar-a. 50Wa tɛ kai o wi-ɗaŋ a kɔ̧́ wee; fara'i nɛ́ fara-hi̧i̧-kɔ̧a̧ in fara-gɔfi-mɔ.»
Mbe kpaamɔ in gba̧‘a̧-a̧
51Ɓɛɛ Jesu ak o ŋgaiwi kɔ‘i: «Ɛ́nɛ́ zia mgbara wen n'am tɔ̧ɔ̧ h’ɛ́nɛ́‘i lɛŋ nde?» Wa kifa nú: «Íì, ɛɛ zia.» 52Ɓɛɛ a̧ tɔ̧ ha̧ wa: «Nɛ́ bòò hegɔ, wi-usi-heembea lɛŋ nɛ̀ iŋa mgbara mɔ tɛ mɔɔ-wan mɛ yiwese duk hee ŋma wan-tua nɛ̀ kaia mbe mɔ in gba̧‘a̧ mɔ gbonɛ nɛ̀ mgbara mbɔi kɔ‘i ga.»
Jesu in o wi Nazarɛt
(Zɔk Mk 6.1-6; Lk 4.16-30)
53Jesu tɔ̧ɔ̧ o lizaŋ nɔ‘i kaɗi, ɓɛɛ kur yak fara'i. 54A̧ sii ɗoŋ si nù kɔ̧-a̧, ɓɛɛ ku̧ naŋ usa mɔ kɔ̧́ tua-mɔi̧a-a kɔ-wa. Ɗɛɗɛ o bíí lɛŋ gɔna tɛ usamɔ kɔ̧-a̧ ɓɛɛ wa tɔ̧: «A̧ kpaa bɔɔ iŋa-mgbara-mɔ in ŋgai n'aa de nɛ̀ mɔɔ-kifi nɔ'ɔ déè? 55Bó nɛ́ a̧ nɛ́ bem ko wi-gbɛr-te’ɛ na? Bó nɛ́ nin nàà kɔ̧-a̧ nɛ́ Marii na? Bó nɛ́ nin o nya-a̧ nɛ́ Jak, Jozɛf, Simɔŋ ká bá nɛ̀ Judɛ na nde? 56Bó nɛ́ o boko-nya-a̧ lɛŋ a̧a̧ mgbara ɛɛ hɛ̧ɛ̧ na nde? Sa a̧ kpaa bɔɔ iŋa-mgbara-mɔ in ŋgai kɔ̧-a̧'ɛ déè?» 57Nɛ́ mɔ‘i a̧ dee ha̧ wa mɛ sakali wen zu a̧. Ɓɛɛ Jesu tɔ̧ ha̧ wa: «O bíí yu o wi-tɔ̧-wen oi nú Sɔ̧ yuu dam fara lɛŋ; kànà nɛ́ o bíí kɔ̧-a̧ in o bíí saaye kɔ̧-a̧ a̧ yu a̧ na ɓɛɛ.»#Jn 4.44 58Ɓɛɛ sɛn fara'i Jesu de mɔɔ-kifi nɛ̀ dɔka-a na, wen wa kɔ̧ ɗɔaa ha̧ a̧ na.

Currently Selected:

MATTHIEU 13: GB11DC

Highlight

Copy

Compare

Share

None

Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in