1 Makabée 6
6
Axɔ́sú Antiyokúsi Epifani wá jɛ azɔn bó kú
1Axɔ́sú Antiyokúsi xo to e ɖo aga é zlɛ́. Hwenɛ́nu ɔ́, é se ɖɔ toxo ɖé tíin ɖo Pɛ́si gbé jí, bɔ è nɔ ylɔ́ ɖɔ Elimayísi, bó nyí nukúnɖéjí ɖó dɔkun tɔn lɛ́ɛ, kpatágan tɔn kpó siká tɔn kpán wú. 2Akwɛ́nú e ɖo Sinsɛnxɔ toxo nɛ́ ɔ́ tɔn mɛ é sukpɔ́ taala. Ahwanfunnú tɔn, siká tɔn gǎglónú kpódó ahwanlyánnú kpán bǐ ɖo fínɛ́. Alɛsándlu e nyí Filípu, Masedwani xɔ́sú e kpa acɛ nú Glɛ̌sinu lɛ́ɛ jɛ nukɔn é ví ɔ́ wɛ jó yě nyi fínɛ́. 3Antiyokúsi yi Elimayísi bó ba ná gba toxo ɔ́, bó ná bɛ́ dɔkun tɔn lɛ́ɛ. Lo ɔ́, é ka kpé wú ǎ, ɖó to ɔ́ mɛ nu lɛ́ɛ se tito tɔn. 4Yě fɔ́n gǔ dó jǐ tɔn bó fɔ ahwanlyánnú yětɔn lɛ́ɛ bó fun ahwan xá ɛ lobo nya ɛ dó gbě. Winnyá ɖaxó ɖé mɛ wɛ é zɔn, bó dó yi Babilɔ́nu.
5Pɛ́si gbejí wɛ Antiyokúsi kpo ɖe bɔ wɛnsagun wá ɖɔ n'i ɖɔ ahwan gblé dó ahwangɔnu e è sɛ́ dó Judée lɛ́ɛ é. 6Liziyási yi dɔ̌n kpó ahwannyɔ́funtɔ́ téwúngbéjú lɛ́ɛ kpán. Yě ká j'ayǐ ɖo Jwifu lɛ́ɛ nukɔn. Jwifu lɛ́ɛ gba ahwangɔnu axɔ́sú ɔ́ tɔn lɛ́ɛ dó, bó bɛ́ ahwanlyánnú kpó dɔkun yětɔn gěgé kpán. Énɛ́ lɛ́ɛ bǐ wɛ lɛ́ ná hlɔ̌nhlɔ́n Jwifu lɛ́ɛ dó hlɔ̌nhlɔ́n jí. 7 Yě gba nǔvɛ́mɔ e axɔ́sú ɔ́ sɔ́ yi tun te nyi vɔ̌sákpe ɔ́ jí ɖo tɛn mímɛ́ Jeluzalɛ́mu tɔn mɛ é. Yě mɛ dǒ gaga lɛ́ lɛ̌ dó Sinsɛnxɔ Aklúnɔ tɔn ɔ́, lě e é kó ɖe gbɔn ɖ'ayǐ é, lobo lɛ́ bló nǔ ɖokpó ɔ́ nú Bɛti-Súu e nyí axɔ́sú ɔ́ sín toxo é.
8Ée Antiyokúsi se wɛn nɛ́ lɛ́ɛ ɔ́, é fyán ɛ ɖésú, bɔ ayi tɔn gba dó. Azɔn jɛ́n é wlí bó yí zan; wǔ kú i, ɖó nǔ lɛ́ɛ sɔ́ wá jɛ lě e é lɛ́n gbɔn é ǎ. 9É nɔ fínɛ́ nú azǎn mɔ̌kpán, bó nɔ́ ɖo aluwɛ mɛ hwebǐnu. É mɔ ɖɔ kú émí tɔn kó sɛ yá. 10É wá kplé mɛ e é sun nyǐ ɖɔ: “Axɔ́sú xɔ́ntɔn” lɛ́ɛ, lobo ɖɔ nú yě ɖɔ: “Un sɔ́ ɖo amlɔ mɔ dɔ́ wɛ ǎ, ado ɖo huhu mì wɛ. 11Un nɔ kanbyɔ́ nyiɖée ɖɔ nɛ̌ wɛ ka gbɔn, bɔ un ma sɔ́ ɖo nǔ ɖagbe ɖé ɖó nukún wɛ a jí. Nǔgbó ɔ́, hwenu e hlɔ̌nhlɔ́n ɖo wǔ ce ɔ́, un wa ɖagbe bɔ mɛ lɛ́ɛ nɔ yí wǎn nú mì. 12Amɔ̌, din ɔ́, un ɖo nǔ nyanya e un dó sin wá yi ɖo Jeluzalɛ́mu lɛ́ɛ flín wɛ. Un bɛ́ nǔ e è sɔ́ siká alǒ kpatágan dó bló bɔ é bɛ̌ dó Sinsɛnxɔ ɔ́ mɛ lɛ́ɛ bǐ, lobo zɔ́n ɖɔ è ni hu Judéenu lɛ́ɛ mɔ̌ kpowun ma sín nǔɖé wú. 13Un yí gbe tɔn. Énɛ́ wú wɛ awěxomɛ élɔ́ lɛ́ɛ bǐ byɔ́ agban ce mɛ bɔ un ná kú lelenɔ kú jɛ gbě.”
14É zɔ́n ɖɔ è ni ylɔ́ Filípu wá; axɔ́sú ɔ́ sín xɔ́ntɔn lɛ́ɛ ɖokpó wɛ; é zɔ́n ɛ ɖɔ é ní kpa acɛ dó to ɔ́ nu. 15É sɔ́ gǎngbákún tɔn jó n'i, gǎnwu tɔn kpódó alɔkɛ́ e jí wuntun tɔn ɖe é kpán jó n'i. É zɔ́n ɛ ɖɔ é ní kpé nukún dó vǐ émí tɔn Antiyokúsi wú, lobo ka dé e nú é ná wá ɖu axɔ́sú. 16Pɛ́si fínɛ́ wɛ axɔ́sú Antiyokúsi Epifani bɔnu ɖe ɖo xwe e nyí kantɔn koatɔ́n-nukún-ɛnɛ ɔ́ (149) mɛ. 17Ée Liziyási se ɖɔ é kú ɔ́, é sɔ́ vǐ tɔn Antiyokúsi e é hɛn sín kpɛví tɔn ɔ́ dó sɔ́ axɔ́sú, lobo sun nyǐ ɖɔ Epatɔ́ɔ.
Judási tɔ́n ahwan ahohó Jeluzalɛ́mu tɔn
18Hwenɛ́nu ɔ́, kɛntɔ́hwan ɖé lɛ́ɛ kpo ɖo Jeluzalɛ́mu sín ahohó ɔ́ mɛ; yě nɔ́ gbɛ́ nú Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ ɖɔ yě ni má nɔ ɖi zɔnlin lɛ́ lɛ̌ dó Sinsɛnxɔ ɔ́ ó. Yě nɔ́ ɖo nyanya yětɔn lin wɛ hwebǐnu lobo nɔ jɛ ahwan mɛ e ma nyí Jwifu ǎ lɛ́ɛ jí. 19Hǔn, Judási Makabée sí te d'é jí ɖɔ émí ná vɔ yě, lobo kplé togun ɔ́ bǐ, bó ná tɔ́n ahwan yě. 20Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ kplé, bó lɛ́ lɛ̌ dó ahohó ɔ́ ɖo xwe kantɔn gban (150) mɛ. Yě ján ahwanlyánnú lɛ́ɛ bó ná dó tɔ́n ahwan kɛntɔ́ yětɔn lɛ́ɛ, bó ká ná mu dǒ ɔ́. 21Amɔ̌, yě mɛ e ɖo ahohó ɔ́ mɛ lɛ́ɛ nabí ɖé kpé wú bó hɔn kpó Izlayɛ́li ví nǔglónǔsú kwín we ɖé lɛ́ɛ kpán. 22Yě yi mɔ axɔ́sú Antiyokúsi Epatɔ́ɔ. Yě ɖɔ n'i ɖɔ: “Azǎn nabí a na lɛ́ nɔ te kpɔ́n, cóbó ná dɔn tó nú kɛntɔ́ mǐtɔn lɛ́ɛ, lobo ná ba togun mǐtɔn sín hlɔn? 23Mǐdɛɛ lɛ́ɛ yí gbe bo sɛn tɔ́ towe; mǐ se tónú nú nǔzɔ́nmɛ tɔn lɛ́ɛ, lobo nɔ gbejí nú sɛ́n tɔn lɛ́ɛ. 24Énɛ́ wú wɛ togun mǐtɔn ví lɛ́ɛ wá húzú kɛntɔ́ nú mǐ. Énɛ́ ɔ́ víví hwe, mɛ mǐtɔn e yě mɔ lɛ́ɛ bǐ wɛ yě hu, lobo bɛ́ nǔ mǐtɔn lɛ́ɛ bǐ. 25Mǐ ɖokpónɔ kɛ́ɖɛ́ wɛ yě tɔ́n ahwan ǎ; to e yá mǐ lɛ́ɛ bǐ wɛ yě tɔ́n ahwan. 26Fí e mǐ ɖe din ɔ́, yě ko lɛ́ lɛ̌ dó Jeluzalɛ́mu sín ahohó ɔ́, lobo ɖo na gbá wɛ, lobo ka cyɔ́n alɔ Sinsɛnxɔ ɔ́ jí kpódó Bɛti-Súu toxo ɔ́ kpán. 27Ényí a ma sí te dó yě wǔ azɔn ɖokpó ǎ ɔ́, yě ná lɛ́ dó nǔ nyanya sin d'é jí, bɔ a ka sɔ́ ná sixú wá ɖó yě te ǎ.”
Axɔ́sú Antiyokúsi Epatɔ́ɔ jɛ ahwan fun xá Jwifu lɛ́ɛ jí
28Ée axɔ́sú ɔ́ se xó nɛ́ lɛ́ɛ ɔ́, xomɛ sin i. É kplé “Axɔ́sú xɔ́ntɔn” lɛ́ɛ, ahwangán lɛ́ɛ kpódó sɔ́xátɔ́gán lɛ́ɛ kpán. 29É lɛ́ ylɔ́ sɔ́jahwan jǒnɔ ɖěvo lɛ́ɛ, bɔ yě gosín axɔ́súɖuto ɖěvo lɛ́ɛ kpó to e ɖo Mɛditɛlanɛ́ɛ tɔ tɛ́ntin lɛ́ɛ kpán mɛ. 30È na mɔ sɔ́ja afɔzɔntɔ́ adɔ̌kpo atɔ́ɔ́n (100.000), sɔ́xátɔ́ adɔ̌kpo ɖokpó (20.000), ajinakú ahwanfuntɔ́ gláglá gban nukún we (32). 31Axɔ́sú ɔ́ kpódó ahwangɔnu tɔn kpán wá yi gbɔn Idumɛ́ɛ gbé jí, bó tɔ́n ahwan Bɛti-Súu. Azǎn mɔ̌kpán wɛ yě dó fun ahwan kpódó ahwanlyánnú ɖaxó lɛ́ɛ kpán. É ɖo mɔ̌ có Jwifu lɛ́ɛ nɔ tɔ́n, bó nɔ́ wá dó alyánnú yětɔn lɛ́ɛ zo, bó nɔ́ fun ahwan kpódó akɔ́nkpinkpan kpán. 32Bɔ Judási gosín ahohó Jeluzalɛ́mu tɔn mɛ, bó wá yi jɛ agban sɔ́ nyi Bɛtizakaliya, ɖo ahwankpá axɔ́sú ɔ́ tɔn nukɔn. 33Ayǐhɔ́ngbe tɔn zǎnzǎn tɛɛn ɔ́, axɔ́sú ɔ́ hwlɛndó bó sɛ́ ahwangɔnu tɔn lɛ́ɛ dó Bɛtizakaliya sín ali jí. 34É fyɔ́n vǐwun, bó ná ajinakú lɛ́ɛ, bó dó dó ahwandán tamɛ nú yě. 35Sɔ́ja e zɔn afɔ lɛ́ɛ gbɛ̌ta lɛ́ɛ tɛ́ntin wɛ è sɔ́ yě ɖó, è to sɔ́ja afatɔ́n (1.000) ɖó ajinakú ɖokpó ɖokpó kɔn, bɔ yě bǐ dó anyǔwu tlitli, lobo xwe ahwangbákún gannɔ. Cóbɔ sɔ́xátɔ́ téwúngbéjú afɔwe kanwe ko (500) lɛ́ jɛ kanlin ɖokpó ɖokpó gúdo. 36Nǔ e wa wɛ ajinakú ɔ́ ɖe ɔ́ wɛ yě nɔ́ xwedó. Fí e é gbɔn ɔ́ wɛ yě nɔ́ gbɔn, ma nɔ zɔga dó e ɖěbǔ. 37Ɖo kanlin ɖokpó ɖokpó sín nɛgbé ɔ́, è zé kan dó blá xwlɛ goxɔ ɖé, bɔ é cí atɔxwɛ ɖɔhun. É mɛ wɛ sɔ́ja ɛnɛ e ɖo ahwan fun wɛ ɖo kanlin ɔ́ jí lɛ́ɛ nɔ́ hwlá dó kpódó Ɛndunu e ɖo ajinakú ɔ́ kún wɛ ɔ́ kpán. 38Axɔ́sú ɔ́ ká to sɔ́xátɔ́ e kpo lɛ́ɛ ɖó ahwangɔnu ɔ́ sín akpá we lɛ́ɛ xwé, nú yě ná tɔ́n ahwan sɔ́ja Judási tɔn lɛ́ɛ, bó ká ná cyɔ́n alɔ gbɛ̌ta sɔ́ja afɔzɔntɔ́ lɛ́ɛ tɔn jí.
39Ényí hwesivɔ́ hun dó gǎglónú yětɔn e è sɔ́ siká kpó gan vɔvɔ kpó dó bló ná lɛ́ɛ jí lě ɔ́, myɔ nɔ kɛn ɖo só lɛ́ɛ jí nyɛnyɛnyɛ ɖi zohwín wɛ è tá ɖɔhun. 40Ahwangɔnu axɔ́sú ɔ́ tɔn ɖo tito jí, bó ná fun ahwan. Mɛ hǎbǔ ɖo kpó jí, bɔ mɛ ɖé lɛ́ɛ ɖo ayǐkúngban wɛnjɛ jí, bɔ yě bǐ zɔn jiɖiɖe mɛ, bó ɖo yiyi wɛ lǐnnyɛgbe lǐnnyɛgbe. 41Xɛsi jɛ mɛ e ɖo afɔgbe yětɔn kpó alyánnú yětɔn lɛ́ɛ kpán sín gbe se wɛ lɛ́ɛ bǐ jí. Ahwangɔnu wɔ̌buwɔ́bú nǔwúkpétɔ́ ɖé wɛ.
42Judási kpódó mɛtɔn lɛ́ɛ kpán wlí zɔnlin, bó yi tɔ́n ahwan mɛ. Sɔ́ja axɔ́sú ɔ́ tɔn nǔwɔntɔn (600) wɛ yě hu. 43Eleazáa e è nɔ lɛ́ ylɔ́ ɖɔ Avalán é sín nukún wá jɛ ajinakú lɛ́ɛ ɖokpó jí. É d'agba hú ɖě lɛ́ɛ bǐ, bɔ akpablánú axɔ́sú ɔ́ tɔn wɛ è cyɔ́n n'i. Eleazáa sín ayi mɔ ɖɔ axɔ́sú ɔ́ ɖo kanlin énɛ́ ɔ́ jí. 44Bɔ é ɖɔ émí ná gbɔ bó sɔ́ gbɛ émí tɔn sá vɔ̌ ná bó dó hwlɛ́n togun émí tɔn, bó ná dó jɛ nyǐ ɖaxó nú tɛgbɛ gbe. 45Eleazáa kpan akɔ́n bó bɛ́ wezun byɔ́ sɔ́ja e zɔn afɔ lɛ́ɛ mɛ. É hu mɛ ɖo ɖisí bó hu ɖo amyɔ, bɔ kɛntɔ́ lɛ́ɛ jó agɔ ɖo akpá we lɛ́ɛ bǐ jí. 46É lun éɖée dó ajinakú ɔ́ glɔ́, bo xú nǔ i gbɔn do, lobo hu i. Kanlin ɔ́ j'ayǐ jɛ Eleazáa jí, bɔ é kú ɖo tɛn tɔn mɛ. 47Ée Jwifu lɛ́ɛ mɔ nǔwúkpíkpé axɔ́sú ɔ́ sín ahwangɔnu ɔ́ tɔn, lobo mɔ lě e ahwan tɔn lɛ́ɛ syɛ́n kpɛ́n gbɔn ɔ́, yě jó agɔ.
Antiyokúsi Epatɔ́ɔ tɔ́n ahwan Sinyɔ́ɔ só ɔ́
48Sɔ́ja axɔ́sú ɔ́ tɔn lɛ́ɛ ɖidó Jeluzalɛ́mu, bó ná yi tɔ́n ahwan Jwifu lɛ́ɛ. Axɔ́sú ɔ́ sɔ́ nǔ, bó ná yi gba Judée to ɔ́ kpó Sinyɔ́ɔ só ɔ́ kpán. 49Jɛ nukɔn ɔ́, é nu fífá sín alɛ xá Jwifu e ɖo Bɛti-Súu lɛ́ɛ é. Yědɛɛ lɛ́ɛ tɔ́n sín toxo yětɔn mɛ, ɖó nǔɖuɖu ɖé sɔ́ ɖo yě sí, nú yě ná dó dɛ ɖo ahwan ɔ́ nu ǎ. Ɖó xwe énɛ́ ɔ́, gbɔjɛ sín xwe wɛ é nyí nú glesi lɛ́ɛ. 50Axɔ́sú ɔ́ yí Bɛti-Súu toxo ɔ́, lobo sɔ́ sɔ́jahwan ɖokpó ɖó fínɛ́ nú é ná cɔ́. 51É dó ahwankpá lɛ́ lɛ̌ dó Sinsɛnxɔ ɔ́ nú azǎn mɔ̌kpán. É to ahwanlyánnú tɔn lɛ́ɛ, bó ná dó tɔ́n ahwan Jwifu lɛ́ɛ, bó ná mu dǒ lɛ́ɛ. É zán alyánnú e nɔ́ dó to zo lɛ́ɛ; é zán kannakanna tɛnmɛ tɛnmɛ kpódó gǎdanú gansyɛ́nsyɛ́nnɔ kpán, bó ná dó da gǎ alǒ klohwán. 52Jwifu lɛ́ɛ lɔ ján ahwanlyánnú bó ná dó gba kɛntɔ́ lɛ́ɛ tɔn, lobɔ yě fun ahwan ɔ́ sɛ́ yi. 53Lo ɔ́, nǔɖuɖu e sín kpasin e è ɖǒ ɖó Sinsɛnxɔ ɔ́ mɛ ɔ́ vɔ, ɖó xwe tɛ́nwegɔ́ é mɛ è ma nɔ lɛ gle ǎ é wɛ. Mɔ̌ ɖokpó ɔ́, Jwifu e gosín to ɖěvo mɛ, bó hɔn wá cí Judée lɛ́ɛ ɖu nǔɖuɖu e kpo lɛ́ɛ. 54Adɔ nɛ́ e tɔ́n é zɔ́n bɔ súnnu kwín we ɖé lɛ́ɛ jɛ́n wá kpo ɖo goxɔ ɔ́ mɛ. Mɛ ɖě lɛ́ɛ gbadó yětɔn yětɔn.
Antiyokúsi Epatɔ́ɔ ná gbe ɖɔ Jwifu lɛ́ɛ ni sɛn Mawu nǔgbó ɔ́
55-56Hwenɛ́nu ɔ́, Liziyási se ɖɔ Filípu lɛ́ kɔ wá sín Pɛ́si kpó Mɛdi kpán gbé jí kpódó ahwankpá e kplá axɔ́sú Antiyokúsi lɛ́ɛ kpán. É lɛ́ se ɖɔ Filípu ɖo biba wɛ bó ná kpa acɛ dó to ɔ́ nu. Éɖíe Antiyokúsi Epifani ka ko zɔ́n Filípu ɖokpó nɛ́ ɔ́ ɖɔ é ní dé vǐ émí tɔn dɔ̌nkpɛvú Antiyokúsi ɔ́ nú é ná wá ɖu axɔ́sú é. 57Liziyási sɔ́ nǔ bó ná yá wǔ jɛ ali. É ɖɔ nú axɔ́sú dɔ̌nkpɛvú ɔ́, ahwangán lɛ́ɛ kpódó sɔ́ja lɛ́ɛ kpán ɖɔ: “Ayǐ ɖo hǐnhɔ́n wɛ ɔ́, hlɔ̌nhlɔ́n mǐtɔn nɔ́ ɖo vivɔ d'é jí wɛ. Nǔɖuɖu e sín kpasin mǐ ɖó ɔ́ sɔ́ kpo nabí ɖé ǎ. Fí e mǐ tɔ́n ahwan mɛ ɖe ɔ́, è ɖo cícɔ́ wɛ ganjí. Mɔ̌ ɖokpó ɔ́, xó e kan axɔ́súɖuto ɔ́ ɖo te kpɔ́n mǐ.” 58“Mi nú mǐ ná ɖó ahwan e fun wɛ mǐ ɖe xá mɛ élɔ́ lɛ́ɛ ɔ́ te. Mi nú mǐ ná nu fífá sín alɛ xá togun yětɔn ɔ́ mɛ nu lɛ́ɛ kpódó togun yětɔn ɔ́ bǐ kpán. 59Mi nú mǐ ná jó yě dó nú yě ná zán gbɛ xwedó hwɛndo yětɔn lě e yě ko nɔ bló gbɔn ɖ'ayǐ é. Ɖó ényí yě fɔ́n gǔ, lobo dó nǔ nɛ́ lɛ́ɛ bǐ sin ɔ́, hwɛndo yětɔn lɛ́ɛ sín kún e mǐ sú dó ɔ́ wútu wɛ.”
60Axɔ́sú ɔ́ kpódó gǎn lɛ́ɛ kpán yí gbe dó xó nɛ́ ɔ́ jí. Liziyási ɖe mɛ sɛ́ dó Jwifu lɛ́ɛ gɔ́n nú yě ná nu fífá sín alɛ xá yě, bɔ yě lɔmɔ̌ ká yí gbe d'é jí. 61Axɔ́sú ɔ́ kpódó gǎn lɛ́ɛ kpó xwlé nǔ ɖɔ émí ná nɔ gbejí nú alɛ e émí nu é, lobɔ Judéenu lɛ́ɛ wá tɔ́n sín agbǒ e mɛ yě kplé cí é. 62Lo ɔ́, ée axɔ́sú ɔ́ wá yi jɛ Sinyɔ́ɔ só ɔ́ jí ɔ́, è mɔ ɖɔ é cyɔ́n alɔ tɛn énɛ́ mɛ jí ganjí. Ée é mɔ mɔ̌ ɔ́, é sɔ́ nɔ xwi jí nú akpá e é dó é ǎ, lobo zɔ́n ɖɔ è mu dǒ e lɛ́ lɛ̌ dó Sinsɛnxɔ ɔ́ lɛ́ɛ é. 63Énɛ́ gúdo ɔ́, é yá wǔ lɛ́ kɔ ɖidó Antiyɔ́ci. Ée é jɛ dɔ̌n ɔ́, é mɔ ɖɔ Filípu ko xɔ to, lobo ko ɖo axɔ́sú ɖu wɛ. É tɔ́n ahwan toxo ɔ́, lobo yí Antiyɔ́ci toxo ɔ́ gǎnnugǎnnu.
Currently Selected:
1 Makabée 6: FONDC
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
La Bible en langue fon © Alliance Biblique du Bénin, 2012.