1 MAKABEO 10
10
O Temeterio raha ki uhungia o Jonatane vige panepane henia
1Igê na harisi 160 o Alesanta Epipanesi, karena na heta o Antioko, ki taharia i Potolemaisi ma ki henahuraua. Na enoni ka aganaria vi maneraha iata. 2Matena na maneraha o Temeterio ki rongo vikana, ngaia ki hagahakura na mane ni me gahu ma ki râ ki meheariha. 3Nikâ o Temeterio ki kasia na leta ni hekomaniha tanga o Jonatane, ga rako igê na tamasinga ni nakabêha. 4Ngaia ki surua tanga, vi gurua akê na ramoha iana, suria i tako, ki vi: “Igami kami katoa nga na suruheri ni marapeha henira na Siu, i era ma ki pane henia o Alesanta tangagami. 5O Jonatane ki asa, vige page bonotenia, manga i he igami kami merongasira ngaia mo veogana ma na Siu hato.” 6Ngekana o Temeterio ki vi, vi ngaia ki pane henia o Jonatane ma ki haganahunia renia na ramoha, hanana i nahunira na mane ni me iana marena ma ki tagarahigi na tangaruha. Nikâ ngaia ki haribona, viga hagaporosira na enoni ga bani purusira i ruma na para nganganihaga i Jerusaleme tanga o Jonatane. 7Hoi, o Jonatane ki râ i Jerusaleme ma ki tomania igê na leta tangara na enoni hato ma tangara na mane ni me i ruma na para nganganihaga. 8Na me ngegana ka bubununuga, matena ga rongo, vi na maneraha ki bani haganahunia o Jonatane renia na ramoha, hanana i nahunira na mane ni me iana marena. 9Ngaira ka tagarenira na enoni ga purusira tanga o Jonatane ma ngaia ki tagarenira nogana tangara na enata.
10O Jonatane ki haganega ki oga i Jerusaleme ma ki tagarahia na hinua ki bâ haohaoruga aporo. 11Ngaia ki bonasira na mane tagara ka pararihia na hinua renigi na hê na rarini ge he, ma tagenana ma nikâ tanga na hungana i Sione. Ngaira ka katoa vikana. 12Na ai ni mahuara ka panigi na ruma na para nganganihaga, o Bakitesi i bani tagarahigi. 13Ngaira ka hura tatage panigi na hinua, ga bani kasira igê ma ka aporo i pasita. 14Ma i Betesure ka oga mênga igê tani na Siu ga bani kasigi na tamasinga igê na buka ni ramata iana o Moise, suria ngaia ki na hinua i hita râ viga rukuruku igê.
O Alesanta ki uhungia nogana o Jonatane vige panepane henia
15Na maneraha o Alesanta ki rongogi na marâ, i surugi o Temeterio tanga o Jonatane. Ngaia ki rongoa na rongoha renira o hegoata o Jonatane renigi na hearihatani iata, ma ki manga i he ka raramohaga igê na hearihatana, ma renigi na mamasiaganiha ga tarahura. 16Ngaia ki tako ki vi: “E, i asa ta na mane vige maratorana o Jonatane. Igami kami katoa nga na suruheri ni hekomaniha henia, hanana i panepane henigami.” 17Vikana ngaia ki sege tanga o Jonatane, ki vi:
18“Inê na maneraha o Alesanta, inê kê hagamauru koro tangago goaku o Jonatane.
19Inê kê bani rongo, vi igo ka na mane ramo ma i asa vigu magu. I marisimu vigu vora re na tamana koro na maneraha. 20I ngekê nga inê kê kasigo ko mane ni vogasiha i teha ma kê nakago go tamana koro na maneraha. Igo ko panepane nga henigami ma ko tamanigami nga.”
O Alesanta ki mahatangenia na aruha rotorotoaga memera ni maneraha henia na tarepuri na golo. 21O Jonatane ki kahu tuguni moramora renigi na tuguni ni mane ni vogasiha i teha igê na pita na hageha igê na harisi 160 igê na tangiani raha ni ruhu. Ngaia ki garira na mane ni me ma ki tagarahigi rako ngavê na tangaruha.
O Temeterio raha ki uhungia nikâ o Jonatane vige panepane henia
22Matena o Temeterio ki rongo vikana, ngaia ki obaera, ki vi: 23“E, igami kami beka, suria mi naka o Alesanta ki akê na bogona iana. Na bogona iana ki nganganihaga, suria i katoa na suruheri ni hekomaniha henira na Siu. 24Hoi, inê nogaku be segea na leta ni hekomaniha tangara, be gurura akê ma be mahata tangara, hanana ge pane heniê.” 25Ngaia ki sege vikê:
“Inê na maneraha o Temeterio kê sege tangagamu ma kê hagamauru koro tangagamu. 26Igami kami vagevage, suria mi rongoa, vi igamu kamu hagamonaria na suruheri iaka, kamu totosurigami ma kamu pe pane henira na merongamami. 27Manga mu ama ni tototosurigami nga, hoi, igami kami page vurigamu bâkoro renia. 28Igami kami page nakagamu hura tenigi na takesi ma kami page mahata tangagamu. 29I ngekê inê kê nakagamu hura, igamu hato na Siu, tenigi na takesi manga bani hanana, tenia na takesi pusia na solo, ma tenigi na takesi getigi tanga na gavumane. 30Haganega tenia i ngekê, inê kê nakagamu hura tenia vigamu vuriê renia na oruta na apanena ni guani na apinige ni ngauha. Haganega tenia i ngekê, tare, ki bâ ki arâ, inê kê pe nungigi na takesi ngegana tenia i Jutea, se vi tenigi na apaneni gi oru tenia i Samaria ma tenia i Galilea, gê hagatongania i Jutea i ngekê. 31I Jerusaleme henia na taritarihana rihia ki apuna ma ki oga hura tenigi na ani mavê na takesi. 32Inê kê hagatarêngenia na raramohaku tanga na ruma na para nganganihaga i Jerusaleme tanga na mane ni vogasiha i teha, i girara i nakara i rarona na anima na mane i obanira, hanana viga anumasia. 33Inê kê nakara vê, ka aporo purua na Siu hato, ga bani henahuraura, naka ma i he gê marungigi. Ngaira ka hato tenigi na takesi, henaka na takesi pusira na togoha iata. 34I mareha vige totora takesi tenira na ani mavê na Siu, henaka ma i he ga oga igê i ruguhaku, igê na tangiani ni mamaroha, igê na tangiani raha ni hageha haoru ma igê na ani getigi na tangiani raha ni rotu, se vi igê na tangiani gi oru hagenago se hagemuri na tangiani raha ni rotu. 35I apu ta na enoni vige nungia na haga tenira na Siu igê na tangiani ngegana se vige taura renigi na ani mavê na marâ.
36Ga page garira na 30.000 na mane na Siu, hanana ga voravora re na mane ni me iana na maneraha. Ngaira ka page nahunigi na meta tagenana mangagi na meta na mane ni me na tamata getera. 37Tani ka page ogasigi na hinua na para nganganihaga iana na maneraha ma tani ka page taugi na tagaraha raha igê na gavumane. Ngaira ka page nahunira na Siu ga bêngenira se ga araha tangara. Ngaira ka page asitatara ka arâ purunguni surigi na ramata ma na tauha iata mareta, tagenana ma manga na maneraha i bani hagamarumungenira vigana na ai ni Jutea.
38Na apaneni gi oru tenia i Samaria ga bani hagatongania i Jutea renigi, ka haku henia i Jutea ma ka oga i marungana ngaia getea ma na mane ni vogasiha i teha. 39Inê kê tagarenia na hinua i Potolemaisi henigi na mako rihia tanga na ruma ni rotu i Jerusaleme, hanana i buhigi na ara ni marâ tanga na hagarahenga igê. 40Inê mareku kê suru, vi i na ara ni harisi inê kê mahatangenigi na 15.000 na maani na siliva tenigi na haga ga banu me tanga na maneraha tenigi na hinua, ga girara ga vurivuri. 41Nikâ na vuriha tanga na hagarahenga i ruma ni rotu ga haripage, suria ga pe katogi surigi tani na harisi manga bani hanana, ngaira ka page katogi haganega tenia i ngekê. 42Nikâ igami ki hato vigami nungigi nikâ igê na ara ni harisi na 5000 na maani na siliva tenia na ruma ni rotu. Na haga ngegana kani iata na mane ni vogasiha ga tagara i ruma ni rotu. 43Na anima na enoni i kaone tenia na maneraha, se i nahunia ta na kaone getea ma ki rukuruku i ruma ni rotu i Jerusaleme se igê na mahera igê, ki asa vige rakua se vige rurugugi na nahuninga iana tenia, naka ma vi i he kê marungia.
44Na maneraha ki page vurivuri tanga ga tagarahia aporo ma ka surungia na ruma ni rotu. 45I tagenana ma na maneraha ki page vurivuri tanga ga tagarahigi aporo na para ni hinua i Jerusaleme ma na ruma nganganihaga rihia henigi na para ni hinua i hinua getigi i Jutea.”
O Jonatane ki gatagata i na apanena iana o Alesanta
46Matena o Jonatane ma na enoni ka rongogi na suruha iana na maneraha o Temeterio, ngaira ka usi vige tongesurigi se vige aganarigi, suria ngaira ka takusia, vi manga i he kani ngaia i bani merongasira ngavê ma ki hagamamasiagara bâraha. 47Ngaira ka obania ma viga panepane henia o Alesanta, suria ngaira ka takusia vi na tamasinga iana o Alesanta renia na komaniha ki koro teharia na anina o Temeterio. Ngekana na Siu ka pane henia igê na matena hagenani iana i maneraha suria.
48Na maneraha o Alesanta ki garira na mane ni me gahu ma ki râ ki meheariha o Temeterio. 49Matena i raboa na hearihatana i berarogaterua na maneraha, na mane ni me iana o Temeterio ka apariri bê aporo ma ka gava. O Alesanta ki tarigenira ma ki teharira. 50Ngaia ki meraheariha ramo mataro me ki sugi bungi noga. O Temeterio ki me igê nga na tangiana ngekana.
51Hemuri o Alesanta ki hagatorangenira na mane tora tamasinga tanga na onota na maneraha o Potolemeo ni Esipito, ki vi vikê:
52“Inê kê bani aporo i pasiku gê maneraha igê. Inê kê urusira na êvariku kê maneraha. Inê kê têa gatagata na gavumane ma kê bâsuria. 53Inê kê meheariha o Temeterio, kê teharia henira na mane ni me iana ma i ngekê inê kê marungia na agua i maneraha igê. 54Hoi, ge naka na suruheri ni hekomaniha. Gu hagauragingenia ka karemu heniê, hanana gê hehungâta tangago. Inê be vategamurua ka karemu mego renigi na mahatanga ga ararigamurua.”
55Na maneraha o Potolemeo ki arami, ki vi: “Matena go aporo i pasimu ma ko maneraha urusira na êvarimu, ngaia ki na tangiana raha. 56Inê kê aganarigi na tamasinga iamu ma ki koro ko vatugiê me hagenago i Potolemaisi, hanana igerua karu hegirare ma kê kahu hagauragingenia ka kareku henigo, hanana go hehungâta tangê suria na obaniha iamu.”
57Hoi, igê na harisi 162 o Potolemeo henia o Keleopatara ka karena ki tavoraha tenia i Esipito ma ki ata i Potolemaisi. 58Na maneraha o Alesanta ki mererâ hetarahu i ngekana. O Potolemeo ki hagauragingenia ka karena henia. Ngaira ka hagarahasia ngavê na tangiana na hagataku manga i marisita na maneraha.
59I na matena ngekana na maneraha o Alesanta ki sege tanga o Jonatane ki unia vi arâ me i Potolemaisi, hanana vi bâsia. 60O Jonatane ki râ ni hagarereana raha tanga i Potolemaisi ma ki merarâ hetarahu na maneraha gi rua. Ngaia ki mahatangenigi na siliva ma na golo tangarerua ma tangara nikâ na enoni raha igê na gavumane iaterua. Ngaira hato ka kasia akê. 61Henaka vi tani na Siu ka oga sutaga ma ka pe botage renigi na ramata, ma ngaira ka râme, hanana viga rapasia ma ka hagatoraia, ma na maneraha o Alesanta ki pe tê ringeta. 62Ngaia ki haribona hete, viga tasia râ na aruha iana o Jonatane ma ka hagatugunia renia na aruha rotorotoaga memera ni maneraha. 63Ngaia ki kasia akê, suria i naka ki meoga harahara. O Alesanta ki bonasira na me iana, ki vi: “Mu merâ o Jonatane tanga na mahera na hinua ma kamu hagarongo, vi siana ta na enoni ki tuguria igê na ani mavê na tarani ma siana vi ta na enoni ki merongasia, henaka vi igê na ani mavê na ta.” 64Matena na me, ga hagatoraia ngegana, ka rongo vikana ma ka bâsia viga kasia akê o Jonatane i tuguni renia na aruha rotorotoaga memera ni maneraha, ngaira hato ka gava. 65Na maneraha ki kasia akê nga nikâ o Jonatane, suria i katoa ki vora re na hitangita na tamana koro na maneraha, ma ki kasia ki araha tangara na mane ga bêngenira na mane ni me i Jutea henigi na apaneni gi oru ma ki marungigi. 66Hoita, o Jonatane ki aporo i Jerusaleme. Ngaia ki obakoro ngavê, suria i akê me bâkoro.
O Jonatane ki teharia o Apolonio
67Igê na harisi 165 na ruata o Temeterio, karena o Temeterio raha, ki tage tenia i Kereta ma ki ata i Siria i pasita na êvarina. 68Matena na maneraha o Alesanta ki rongo vikana, ngaia ki tako bâraha ma ki aporo i Antioko na hinua raha i Siria. 69O Temeterio ki atea aporo o Apolonio ki marungia i Siria hagenani urusia. O Apolonio ki hagahakura na mane ni me gahu ki tênga hagarangia i Jaminia ma ki kasi tamasinga tanga o Jonatane na mane ni vogasiha i teha, ki vi:
70“Igo getego ma kanigo merongasigami. Tahema na enoni ka rurusiê ma ka meêmarabe. Ma ki tanu hega kanigo ama ni urapusigami nga igê na hungani? 71Manga go hagêgurira monari na mane ni me iamu, hoi, gu vatovato me i bena, karu heariha, hanana garu uhungigeruaheri. Na mane ni me surigi na hinua ka pane heniê. 72Go hagate rârâ ma ko kahu girara, vi o ti kani inê ma o ti kaniga pane heniê, ma ko kahu tahetara, vi igo ko pe ararigami. Na êvarimu ka bani so hagerua i pasita mareta. 73Manga i he kanigo girara vigo teharira na mane ni me iaku igê na hosi ma na mane ni me gahu iaku i na bena ikê? I bena ikê ki matarotaro ngavê renigi na hê, naka ma na rarate vigu ahiahi igê. I bara vigu gava i he.”
74Matena o Jonatane ki rongoa vikana o Apolonio, ngaia ki mangariaga ngavê. Ngaia ki atera na 10.000 na mane ni me ramo ma ki tavoraha tenia i Jerusaleme. O Simone o veogana ki merarâ me nogana na mane ni me. 75Ngairerua henira na mane ni me iaterua karu tênga tarege tenia na hinua i Jopa. Na me i hinua ngekana ka usitenira vige banu me, suria ta apaneni na mane ni me iana o Apolonio ka oga i hinua. Matena o Jonatane ki taharia na hinua, 76na me igê ka magu hunira ma ka tangahigi na maani para ni hinua. Tahema o Jonatane ki henahuraua na hinua. 77Matena o Apolonio ki rongo vikana, ngaia ki merarâ na 3000 na mane ni me igê na hosi ma na mane ni me gahu ga tavo uga tanga i Asote. Ngaia ki hagabekasia ma vikana. Ma hete ki merarâ igê na bena, suria i hagêgurira na mane ni me ramo igê na hosi. 78O Jonatane ki tango surira ma ki tarahura hagarangia i Asote ma ki raboa na hearihatana i ngekana. 79O Jonatane ki pe girara, vi o Apolonio ki panira so na 1000 na mane ni me igê na hosi, hanana ga haritaha i murita na mane ni me iana o Jonatane. 80Matena o Jonatane ki girara, vi na merongana ka gamorahia me i muri, ngaia ki bara vige gava i he. Na merongana na mane ni me igê na hosi ka urarihira na mane ni me iana o Jonatane ma ka hanahanasira haganega i mavoraro rârâ ma ki bungi me. 81Na mane ni me iana o Jonatane ka togeaga manga hanana i bani bonasira. Na merongata igê na hosi ka rârâ ma ki me na apeta. 82Igê na matena i me ngavê na apeta na merongata igê na hosi, o Simone ki hura me ki meraheariha na merongata na mane ni me ga tavo uga ma ki teharira. Na merongata ga tavo uga ka totoko ka gava. 83Na merongata na mane ni me igê na hosi ka totoko igê na bena ma ka gava tanga i Asote. Ngaira ka ruku igê na ngêsu iana o Tagone na harasita. 84O Jonatane ki hagamakakarerua na hinua ma na ngêsu iana o Tagone ma na enoni hato ga ruku igê ka mute. Hemuri ngaia ki hagamakakagi na hinua hagarangia i ngekana ma ki rurugugi. 85Na ararina na 8000 na me ka me igê na hearihatana se igê na gi. 86O Jonatane ki râ pania i ngekana ma ki tênga i Asekelone. Na me i ngekana ka râ vurusia ma ka hagarahasia. 87O Jonatane ma na me iana ka aporo tanga i Jerusaleme henigi rako na marâ ga rurugugi.
88Matena na maneraha o Alesanta ki rongo tarohana o Jonatane, ngaia ki kahu ama ni kasia akê nga nikâ. 89Ngaia ki vatea renia na golo na mane i gaparana, i ararira ma na goana na maneraha. Ngaia ki haganahunia nikâ renia na hinua i Ekerone henigi na taritarihana.
Currently Selected:
1 MAKABEO 10: KCB
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
© 2011 Bible Society of the South Pacific