M̀ɛni-sâa Ƃó-ƃelai 20
20
Eezuɛ-ŋai dí kɔ̀ Bɛŋsima nuu-suui pɔ́
1Liiva naloŋ ŋɔnɛnî-loŋ pàa mɛ̂ni è gɛ̀ Eezuɛ-ŋai kélee dí díŋaa tɛ́ gîe ma Misipa Yâwɛɛ ŋɛ́i túɛ. Dí kùla Daŋ lɔii-kpiniŋ su yá-ŋûa-pere é tóo Bɛɛsiba séɣai pere é seri Gilia vóloi kulâi-pere. 2Eezuɛ nuu suu tɛi-tɛi láa túɛ-ƃelai kélee díkɛ̀ Ɣâla ŋɔnûai díkpɔŋ gîe-mai ŋí su. Kɔ-kuluƃa wála ŋuŋ náaŋ (400,000) ƃé pà a díkɔ kɔ́-sãai. 3Bɛŋsima suui su-ƃelai dí m̀ɛni a gɛ́ɛ Eezuɛ nuu suui kpéli-ŋai kélee da díŋaa tɛ́ ma Misipa taai su.
Gɛ́ɛ tíi, Eezuɛ-ƃelai dí Liiva naloŋ marê kɛ̀ dîyɛɛ m̀ai, “Ǹɔii kara mɛni nyɔ́mɔɔ sãŋ ŋí kɛ́-pere è kɛ̀ léŋ?” 4Nya ƃe Liiva naloŋ dí ŋɔnɛnî-loŋ pàai, è mò dîa ǹyɛɛ, “Kwa ŋánɛnî-loŋ kú lì Giƃia-taai su, Bɛŋsima lɔii kpiniŋ su a gɛ́ɛ kú nyíi naa. 5Gbínii kɛ́ɛ zu a líi, Giƃia sinaai dí pà dí tínaŋ bɛ́rɛi ma kúkɛ mui. Dí gbɛ̀tɛ díkili ŋá a gɛ́ɛ dí ḿbaa. Nya ƃe dí pɛ̀lɛ ŋánɛnî-loŋ ma dí lɛ́ɛ nyiî la é lɛ́ɛ la zu é sáa. 6Lɔii kara mɛ̂ni nyɔ́mɔɔ ŋánaa ká ŋí a gɛ́ɛ Eezuɛ nuu suu da é gɛ́ a m̀arâŋ Eezuɛ nuu. Ǹɔii kara mɛ̂ni nyɔ́mɔɔ sãŋ ŋí ƃé gɛ̀ ŋ́gɛ ŋá boma su tèe a gbua-kpua puu káo feerɛ. Ŋá gbua tɔnɔ-tɔnɔ tɛ̀ɛ Eezuɛ nuu suu puu káo feerɛi pɔ́-naa a tɛ̀ɛ-ŋa. 7Káai kélee ƃɛ́ a Eezuɛ-ŋai, m̀ɛnii m̀aa ǹɛ̃ɛ̂i kú gɛ́ a Gibia sinaai, ka m̀ó.”
8Eezuɛ-ƃelai kélee dí mò dîyɛɛi, “Kúta fé pâi lɔ̂i bɔ́-bɔrɔŋ kpaa máŋ ŋɔƃûui mu. 9M̀ɛnii ká ŋí kwa pâi gɛ̂i. Kwa pâi kɔ́ pɛlɛ̂i Giƃia taa leei ma. Kwa pâi kpɛɛŋ toôi a gɛ́ɛ é gɔ-kûluƃa-ŋai lɛ́ kûa gɔ́i ŋí kɔ́ mɛ̂ni ma. 10Kwa pâi Eezuɛ kɔ-kûluƃa-ŋai kélee ŋáa kɔlɛi puu díkpulu ma. Díkpulu dɔnɔ su-ƃelai da pâi liî mii-sãa kanai díƃarâai mɛ̂ni ma. Gɔ-kûluƃa kpéle-ŋai da pâi liî dí Gibia sinaai kula maa kɛ́ ǹɔii kara mɛ̂ni nyɔ́mɔɔ sãŋ ŋí dí gɛ̀ Eezuɛ lɔii sui, m̀ɛni ma.” 11Eezuɛ suui su-ƃelai kélee dí fàa Gibia taa leei kula-maa kɛ́ mɛ̂ni ma.
12Eezuɛ nuu suui láa tuɛ-ƃelai dí kéla-ŋa tɛ̀ɛ Bɛŋsima lɔii kpiniŋ kélee su a gɛ́ɛ dí lí dí dímarê kɛ́ dîyɛ dîai, “Ká lɛ̀ɛ ƃɛ́ zinâai ŋí dí ǹɔii kara mɛ̂ni nyɔ́mɔɔ sãŋ ŋí kɛ́? Lé ƃe káfe díkula maa kɛ́ níi? 13M̀ɛni ma ka ǹɔii kara-ƃelai kpîŋ tɛɛ kúpɔ a gɛ́ɛ kú dípaa. Nyíŋi ƃé pâi gɛ̂i ǹáa see nyɔ́mɔɔi ŋí fé lɛ̀ɛ Eezuɛ lɔii ma.” Kɛ́lɛ Bɛŋsima suui su-ƃelai dífe díwoli tɔɔ ní díƃarâai Eezuɛ-ŋai dîa. 14Gɛ́ɛ tíi, Bɛŋsima suui su-ƃelai dí díŋaa tɛ̀ gîe ma Giƃia taa-leei su a gɛ́ɛ dí kɔ́ díƃarâa Eezuɛ-ŋai pɔ́. 15-16Maa ɣelei tí, Bɛŋsima suui su-ƃelai dí kɔ-kuluƃa wála buu feerɛ káo lɔ́ɔlu mɛi da (26,000) ŋáa tɛ ma. Dí díkùla Bɛŋsima lɔii kpiniŋ su taa leei kélee su. Giƃia taa leei su-ƃelai dia máŋ dí pà a kɔ-kuluƃa wála-walaa ŋuŋ lɔ́ɔlu mɛi feere (700). Kɔɔ-ƃela ŋuŋ lɔ́ɔlu mɛi feerɛ díkɛ̀ Bɛŋsima ŋɔkɔ-kuluƃa-ŋai ŋí sáma. Díkɛ̀ a kɔni pili-ƃela lɛ́lɛɛ-ŋa. Da kâa pɔri kpîŋ núu ŋuŋ lêɣa káo tɔnɔ têei a dípili kɔni. 17Eezuɛ nuu suui su-ƃelai kpéli-ŋai díkɔ-kuluƃa wála ŋuŋ náaŋ (400,000) ŋáa tɛ̀ ma. Gɔ-kuluƃa-ŋai ŋí díkɛ̀ a dítareɛɛ kɔ́ mɛni su.
Eezuɛ è kɔ́ pɛ̀lɛ Bɛŋsima nuu suui ma
18Eezuɛ-ŋai dí díŋaa tɛ̀ gîe ma Bɛtɛ taai su ƃɛ́i da kâa Ɣâla fɛli naai. Dí Ɣâla marê kɛ̀ dîyɛɛ m̀ai, “Kwa pá kɔ́ pɛlɛ̂i Bɛŋsima suui su-ƃelai dîa. Kúsuui nenɛ̂ ƃé pâi tɔɔ̂i kútuɛi?”
Yâwɛɛ ǹyɛɛ dîai, “Zuda nuu suui ƃe.”
19Bôlu ma ɣele walai, Eezuɛ-ƃelai dí díŋaa tɛ̀ ma dí díƃûui pù Giƃia taa-leei kɔlɛ ma. 20Eezuɛ-ƃelai dí kùla díƃûui su dí lí Giƃia taa-leei ŋɛ́i túɛ dí díkpîŋ kpɛtɛ a gɛ́ɛ dí kɔ́ pɛ́lɛ Bɛŋsima nuu suui ma. 21Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí kùla Giƃia taai su-pere dí Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai wála buu feerɛ káo feerɛ (22,000) páa a maa ɣelei tí. 22-24Bôlu ma ɣelei, Eezuɛ-ŋai dí lì díɣâla fɛli kwaai ma. Dí malôŋ sèe kɛ̀ naa Yâwɛɛ ŋɛ́i túɛ díkɔ-kuluƃa-ŋai sàa gɔ́i sui dímɛni ma. Díkɛ̀ naa é kúla ɣele wâla ma é tóo ɣele wûlii ma. Ɣele wûlii kɛ́ɛi, dí ŋɔ́nɔ Yâwɛɛ marê kɛ̀ dîyɛɛ m̀ai “Kwa Bɛŋsima nuu suui su-ƃelai kúkaa a kɔɔ-ƃɔ̂lɔŋ tɔnɔ su-ƃela. Kú lí ŋɔ́nɔ kú kɔ́ pɛ́lɛ dîa?”
Yâwɛɛ ǹyɛɛ dîai, “Óowei, ka lí ká kɔ́ pɛ́lɛ dîa.”
Yâwɛɛ wóoi ŋí è Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai líi mu sìɣe. Nya ƃe dí díkpîŋ kpɛ̀tɛ a bôlu ma ɣele ƃɔ́ɔi daa leei ŋɛ́i túɛ yɛ̂ɛ berei dí gɛ̀ la a maa-ŋuŋ. 25Maa ɣêlei tí, Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí ŋɔ́nɔ kùla daai su-pere dí pá dí Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai wála puu káo lɔ́ɔlu mɛi saaƃa (18,000) páa. Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai kélee saai, díkɛ̀ a kɔ-kuluƃa wála-wala-ŋa. 26Eezuɛ-ŋai kélee dí ŋɔ́nɔ lène pôlu Bɛtɛ taai su. Dí sèe naa ǹɔii ma Yâwɛɛ ŋɛ́i túɛ, díkɛ wɔ̀lɔ. Dífe mii-sãa da mii ní a maa ɣêlei tí. Dí kéreŋ sala da lawoi-laa sala kùla Yâwɛɛ ma. 27-28Maa kûui tí su Yâwɛɛ ŋɔkpanaŋ-woo gãlai è kɛ̀ Bɛtɛ taai su. Finia ƃé kɛ̀ Gbanaŋ-wooi maa gãlai mɛi káa mɛni láa túɛ. Ǹâŋ ƃé kɛ́ a Eelɔŋ ǹóŋ Ɛliezɛ. Eezuɛ-ƃelai dí ŋɔ́nɔ Yâwɛɛ marê kɛ̀ dîyɛɛ m̀ai, “Kwa Bɛŋsima nuu suui su-ƃelai kúkaa a koo-ƃɔ̂lɔŋ tɔnɔ su-ƃela. Kú lí ŋɔ́nɔ kú kɔ́ pɛ́lɛ dîa?”
È ǹyɛɛ dîai, “Óowei, ka lí. Ŋa pâi dítɛɛ̂i kápɔ tínaa.”
29Nya ƃe Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai dí lì dí tínaŋ Giƃia taa-leei ma. Ƃɛ́i-ŋai dí kɛ̀ naai, daa-ƃelai da fà kâa pɔ̂ri kɛ̀ díkâai. 30Dí ŋɔ́nɔ lì Giƃia taai ŋɛ́i túɛ a ŋ̀ele kûui zaaƃa ɣelei yɛ̂ɛ berei nɔ́ da kâa gɛ̀ la a bɔlɔi. 31Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí pà dí pɛ̀lɛ Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai dîa díkɛ dí tùaŋ. Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí lɛ̀ɛ Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai kpɛ̂i é lɛ́ɛ la zu da dîa-ni dí lí kwaa kôya ma. Tãi ŋí yée mu yɛ̂ɛ berei da kâa gɛ̀ la a bɔlɔi, dí pɛ̀lɛ Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai paá ma. Dí Eezuɛ kɔ-kuluƃai buu saaƃa pàa. Dípoma-ŋai dí kɛ̀ lâani gbâlaŋ-ŋai ŋá da bere-ŋai ma nyíi a lî Bɛtɛ da Giƃia taa lee-ŋai sui. 32Nya ƃe Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai díkɛ̀ m̀ôi díkîe ni dîa dîyɛɛi, “Kwaâ díyee mɛi ɣále yɛ̂ɛ berei kú gɛ̀ la a bɔlɔi.”
Kɛ́lɛ Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai dí gbɛ̀tɛ a gɛ́ɛ dí dítuâŋ pôlu dí kúla dítaa lêei su, dí lí a dia bere lêei-ŋai ma. 33Dí lɛ̀ɛ liî dí seri Baa-tama taai su. Naa ƃé dí díkpîŋ pù naa gîe ma ŋɔ́nɔ. Gɛ́ɛ tíi, Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai kɛ̀ a dí loɔ́ɔ ǹyéei su Giƃia taa leei kɔlɛ mai, dí kùla díloôi. 34Diai kɛ̀ loo-perei, dí kɛ̀ a kɔ-kuluƃa wála puu (10,000). Dí kùla Eezuɛ lɔii gwaa kélee. Gɔ́i ŋí è kpɔ̀lu kpɔ́ Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai lá. Dífe kɛ́ ní a gɔ́lɔŋɔɔ a gɛ́ɛ díkɔ-kuluƃa-ŋai kélee da pá nâa lɛɛ̂i gɔ́i su. 35Yâwɛɛ è gɛ̀ Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai dí Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai yée mɛi ɣále. Maa ɣêlei tí, dí Bɛŋsima kɔ-kuluƃa wála buu feerɛ káo lɔ́ɔlu pôlu ŋuŋ tɔ̂nɔ (25,100) pàa. 36Gɛ́ɛ tíi, Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí gɔ̀lɔŋ a gɛ́ɛ díyee fa pɔ̂ri Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai dîa.
Berei Eezuɛ-ŋai dí gɔ́i kɔ̀ lai
Dí lɛ́ɛ pâi pɛlɛ̂i gɔ́i ma, dí pà a kɔ-kuluƃa dí lòo Giƃia taa leei kɔlɛ ma ǹyéei su. Dí kɔ́ pɛ́lɛ daa lêei ma, dí tínaŋ dí pú. Díkɛɛ m̀ɛnii ŋí kɛ̂i díkili è kɛ̀ gɔ-kuluƃa-ŋai dîa kɛ̀ loo perei Giƃia taa leei kɔlɛi. 37Zinâai ŋí dí kùla ǹoo-perei su a maa félaa, dí tɛ́ daai su. Dítaa-taa kpɔ́ naa gwaa kélee, dí ǹaa-ƃelai kélee páa. 38Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai gɔ́i teei da diai kɛ̀ loo-perei dí mɛni kpɛtɛɛ kɛ̀. À kɛ̀ Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai gɔ́i teei da luru kàa kulâi Giƃia taa leei su, 39m̀aa nɛ̃ɛ̂i Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai gɔ́i teei dí tínaŋ dí kɔ́ Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai pɔ́. Dí lɛ́ɛ pâi ŋɔŋ toôi Giƃia taa lêei ma, Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí díkɔ-kuluƃa-ŋai puu saaƃa pàa. Díkɛ̀ môi díkîe ni dîa dîyɛɛi, “Kúkaa díyee mɛi ɣâlei ŋɔ́nɔ yɛ̂ɛ berei kú gɛ̀ la gɔ́i maa-ŋuŋ sui.” 40Kɛ́lɛ ŋɔŋ-lurii pɛlɛ́ɛ tɛ̂i daa leei mɛi, Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí tìnaŋ dítaai su pere, dí ŋɔŋ lûrii káa a dítaai mɛi pɛ́lɛ. È kɛ̀ a gúlaa a dia. 41Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai kɛ́ɛ da tínaŋ Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai pɔ́-naa perei, Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí yào díkɛ wúlee. Dí nâa gɔ̀lɔŋ a gɛ́ɛ gɔ́i a díyee mɛi ɣále. 42Nya ƃe dí pù Eezuɛ-ŋai yêei dí lì vɛ̃ɛ-kpâlaŋ su pere. Kɛ́lɛ dífe pɔri ní kulâi Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai yêei. Dí tòo gɔ-kuluƃa-ŋai gɔ́i teei da gɔ-kuluƃa-ŋai kùla daa-ŋai sui díyêei. 43Dí bere lêe-ŋai kélee sòŋ Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai perei. Dí lɛ̀ɛ díkpɛ̂i díkɛ dí pàa é lɛ́ɛ la zu dí seri Giƃia taa-leei vóloi kulâi-pere. 44Dí Bɛŋsima kɔ-kuluƃa wála-wala-ŋai ŋɔwála puu káo lɔ́ɔlu mɛi saaƃa (18,000) pàa. 45Dí kɛ́ɛ pûi vɛ̃ɛ-kpâlaŋ sui a gɛ́ɛ dí lí Limɔŋ Kɔnii ma perei, Eezuɛ kɔ-kuluƃa-ŋai dí Bɛŋsima kɔ-kuluƃa ŋɔwála lɔ́ɔlu (5,000) pàa berei ma. Dí lɛ̀ɛ kpɔ́ díkpɛ̂i é lɛ́ɛ la zu dí seri Gidɔŋ, dí kɔ-kuluƃa wála feerɛ (2,000) páa naa. 46Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai dí dípàai díkɛ̀ a wála buu feerɛ káo lɔ́ɔlu (25,000). Díkelee díkɛ̀ a lii kpêle kɔ-kuluƃa-ŋa.
47Kɛ́lɛ Bɛŋsima kɔ-kuluƃa-ŋai ŋuŋ lɔ́ɔlu mɛi-da (600) dí pù dí lí vɛ̃ɛ-kpâlaŋ su Limɔŋ kɔnii ma. Dí gɛ̀ naa a ɣáloŋ náaŋ. 48Nya ƃe Eezuɛ-ƃelai dí lène pôlu dí lí Bɛŋsima lɔii kpiniŋ su taa-ŋai su, dí ǹaa kélee kéreŋ a tɛɛ-ŋa. Dí ǹaa sinaai, nɛyâai da ǹía pɛlɛi kélee pàa é pɛ́lɛ daa tûlɛ-ŋai dîa. Daai nyíi kélee dí gàa ǹaa kɔlɛ mai, dí gèreŋ.
Currently Selected:
M̀ɛni-sâa Ƃó-ƃelai 20: KWB
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
© 2012 Bible Society in Liberia