YouVersion Logo
Search Icon

1 Samuwel 17

17
Goliafe dwoni de Isarele jar-keira bam
1Filisi tiina bam déem ma la ba jar-keira bam ba ke daane. Ba ma vo Judah teo kolo yere na ye Sokoo to se ba kwaare jara da. Ba déem chwi ba vwoa Efese-Damima ne mo. Jei sem konto wo Sokoo dedaane Azeka tetare laŋa ne mo. 2Sɔɔl dedaane Isarele jar-keira kɔgɔ kom de déem ma vo ba chwi ba vwoa Ela bwolo kom ne ba tigi da. Ba maa wora ba ti ba yiga se ba jeeri Filisi tiina bam de jara. 3Filisi tiina bam déem tigisi daane mo, ba zege zwoŋo dedoa yuu ne. Isarele tiina bam de maa zege zwoŋo kodwoŋi yuu ne, ye bwolo laam tigi ba maama tetare ne ko pɔɔre-ba daane.
4Filisi tiina bam déem nam ya jege ba babea kadwoŋi na nwoŋi Gafa to. O yere mo ye Goliafe. O ma nwoŋi ba tigisim jeiga kam se o dwoni de Isarele tiina bam. O dedɔrem déem dwoi jatwogo de noa ni maŋem kuni beredo mo. 5Channa yu-gwoŋo mo o déem yeini o ma o pu o yuu. Channa de mo ba déem mɛ ba sɔ o jara-keim gɔrɔ, ye ko dunni de déem tiini de gaale nenɛɛne kilo fuseredo (60) tei. 6Channa kam mo o mɛ o kwoli o nachere sem seeni. O ta jege channa se-zɔɔ mo o na peili o kwaga ne. 7Chichwei delo o déem na zei o jeŋa ne to tiini de duna de dwoi gare-yi sɔɔna da-kwolo na mae tei to. De yuu dedaane de ni-chechwaga kam tete dunni dem ye nenɛɛne kilo terepɛ (7). Nɔn-doŋo maa tɔge o yiga o zei o jara-keim nantana kam o via.
8Goliafe ma zaŋe o zege o bage Isarele tiina jar-keira bam o we, “Bɛŋwaane mo á maama wora á tigisi se á ke jara? Amo ye Filisi tiina bam babea mo. Abam de ye Sɔɔl jar-keira mo naa á dae? Le-na á wone nɔɔno dedoa, se kotu jeeri amo de jara. 9Nɔɔno wom konto ná wane amo o go, debam Filisi tiina maama wó ji abam kabɛ. Amo de daa ná wane kotu a go, abam de mo wó taa ye debam kabɛ ye á toŋe á pae debam. 10Amo nii Isarele jar-keira bam mo a gwooni. Le-na nɔɔno á pa-ne se dé jeeri daane de jara.” 11Sɔɔl dedaane o nɔɔna bam na nigi Filisi tu wom taane dem to, ba bochare ma di ye foone tiini de zo-ba.
David vei jara jei sem
12David kwo déem maa ye Eferata tu Jesse. Jesse déem nwoŋi Judah teo Bɛtelehem ne mo. O maa jege bakeiri nana. Sɔɔl paare dem maŋa kam ne to de Jesse kwe dedɛ mo. 13Jesse bu-kwe setɔ sem déem ya tɔge ba vo se ba woli Sɔɔl mo jara-keim baŋa ne. Eliabi mo ye ba maama nakwe, Abinadaba ma saŋe, ye Samma ye batɔ tu wom. 14David déem nam mo ye ba maama nyaane. O zembaara batɔ na vei ba wora ba woli Sɔɔl to, 15mo David yeini o vei sɔŋɔ Bɛtelehem ne ye o jwoora, se o taa nii o kwo pei sem baŋa ne.
16Goliafe lɛɛre o dole kandwona konto mo taa Isarele tiina bam yiga ne da finna, zezeŋa ne de dedaan-ni ne maama.
17Yanto da yam ne, mo Jesse tage de o bu David o we, “Kwei men-wɔa ywolo konto na maŋe de kuriwaa bu dedoa to, de bworobwooru fuga kanto, se n ke lela n ja n vo n pa n chorro tem na wo jara kapworo ne to. 18Nam ta kwei nayel-pepala banto fuga n woli da n vo n pa ba jar-keira yiga tu wom. Nmo laam ma‑n wó lɔre ko na ye tei n chorro tem yera ne, se n daare n ja taane n nwoŋi ba tei ne n ba se ko pa a kɔ jworo. 19Nmo chorro tem dedaane Isarele jar-keira bam maama nam wo Ela bwolo kom ne mo. Ba wora ba woli Sɔɔl mo se ba ke jara dedaane Filisi tiina bam.”
20David ma gwoni tega o zaŋe te-pora ni ne. O ma lage nɔɔno wodwoŋi o kwei pei sem o ke o jeŋa ne. O ta ma vɔ o zela yam o ke daane. O ma kwei chwoŋa o maa kɛa, nenɛɛne o kwo Jesse na maŋe tei o bere‑o to. O na dɛ dɛ o yi jara jei sem to, dedaane jar-keira bam de nwoŋi mo ba maa vei se ba chichei ba zege jara ŋwaane. Ba déem maa mage tiguri-kaasa. 21Isarele jar-keira bam dedaane Filisi jar-keira bam ma tigisi tigisi, ye ba yibia laam jeeri daane. 22David ma yage o wodiiru tem o pa wolo na nii jar-keira bam zela yam baŋa ne to. O laam ma duri o vo o yi jara yam yiga kam ne, ye o bwei o chorro tem kwaga. 23David déem ta zege o ŋɔɔne de o chorro tem mo, ye Goliafe na ye Filisi tiina bam babea to pi o nwoŋi. Wonto déem nwoŋi Gafa ne mo. O ma fɔɔre o nwoŋi dáa ne, ye o chichei o fɔge o zege. O daa ma bobo o toro tem. David ma ni o na twe Isarele tiina bam tei to. 24Isarele tiina bam na nɛ Goliafe konto to, ba duri mo o yiga ne, foone na tiini de ja-ba to ŋwaane.
25Isarele tiina bam déem maa ŋɔɔne da-tei ne ba we, “Nii-na nɔɔno wonto na yɔɔre o nwoŋi dɛ dɛ o gwooni debam tei! Pɛ Sɔɔl gwoni ni mo we, wolo maama ná go nɔɔno wonto, o wó pa kotu ŋweero dedɛ. O ta wó pa kotu mo o bukɔ se o ma o ke o kaane. Kotu sɔŋɔ tiina de daa bá taa ŋwe lampwoo.”
26David ma bwei balo na zege o tei ne konto to o we, “Nɔɔno ná zaŋe o go Filisi tu wonto, se chaveera yalo o na jege o ke de Isarele tiina bam to ti, bɛ nyɔɔre mo kotu wó na? Filisi tu wonto ye nɔn-kafɛ mo. O za ye wɔ mo se o taa zege o dwoni de Ŋwea Tu Baŋa Wɛ jar-keira bam?” 27Jar-keira bam ma tole taane dem ye ba ta kolo maama pɛ wom na wó ke o pa wolo na wó go Goliafe to ba bere David.
28David zemba-kwea Eliabi ma ni o na zege de nɔɔna bam o lare tei maama to. O bane ma tiini de zaŋe de David ye o bwei‑o o we, “Nmo tu ywo-seeni se n ke bɛ mo? Pei sem fenfee n na yage kagoa ne to, n pɛ wɔ mo nii-se? A lɔre n kamunni dem ni ne. Nmo paale n ba se n nii jara yam keim dem mo!” 29David ma bwei‑o o we, “Bɛ mo amo ke a ja a chɔge? Konto a yé bwei bwia de na?” 30O ma tutwoni o vo o jwoori o bwei nɔn-gɛ taane dem konto. Ba de ta ma pa‑o boboa nɔɔna bam leira yam.
31Nɔɔna badwonna ma ni David na ŋɔɔne tei to, ye ba vo ba lwoni ba bere Sɔɔl. Sɔɔl ma pa ba bwoŋi David. 32David na yi o tei ne to, o ma ta Sɔɔl o we, “Pɛ, ko ba jege se nɔɔn-nɔɔno taa kɔre foone de Filisi tu wonto. Amo ye n tontoŋeno mo. A wó vo a jeeri‑o de jara.”#Nia Gulim 20:1 33Sɔɔl ma leiri‑o o we, “Nmo bá‑n wane n jeeri nɔɔno wom se á ke jara. Ta‑n yei we n ye bu mo. Filisi tu wonto nam maŋe o seŋe o nɔn-donne maŋa ne mo, o lɔre jara keim.”
34Ko ma pa David leiri o we, “A kwo, amo yeini a jege a kwo pei mo a nia. Nywoŋo naa kago-vara dwi maama ná yeini ko ba ko ja a vara bam dedoa, 35a yeini a duri a vo a yi-ko, a daare a mage-ko mo se a vere a varem wom ko ni ne. Nywoŋo kom konto laam ná yeini ko pipiri se ko ja amo, a yeini a to a gorege ko ba ne mo, ye a laam daare a go-ko. 36Amo go nywonnu dedaane kago-vara badwonna konto dwoŋi a na. Filisi tu wom de dae kolokolo. A wó go‑o de. Ko ya wo maŋe se o gwooni Ŋwea Tu Baŋa Wɛ jar-keira bam. 37Baŋa Wɛ ye wolo na jwoŋi amo o yage nywonnu dedaane kago-vara babam jeŋa ne to mo. O ta wora se o jwoŋi-ne o yage Filisi tu wom jeŋa ne.”#2 Tim 4:17 Sɔɔl laam ma ta de David o we, “Tɔ! Nam véi se Baŋa Wɛ wó taa wo n tei ne.”
38Sɔɔl déem kwei wonto tete jara gwaaro tem o zo David mo. O ma kwei channa yu-gwoŋo o ma pu o yuu kom, ye o ta kwei luu jara-keim gɔrɔ o ma kwoli o nyɔɔne dem. 39David ma kwei Sɔɔl se-zɔɔ kom o vɔ jara-keim gwaaro tem yera ne, ye o laam kwaane se o vo o nii. O na wo zo gwaaro tento dwoŋi o me to, veiŋa maa chamma ka pa‑o. O ma ta de Sɔɔl o we, “Jara zela yanto bá jwoŋi-ne, kokuri to amo wo toŋe de-te a na.” O ma lɔɔre te maama o tiŋi. 40O ma kwei o nayera da-lɔŋɔ kom, o daare o vo nabara ni ne o kuri kandwa-siswollu tenu. O ma de kandwa yam konto o nayera tampɔgɔ ne, ye o daare o kwei o napana, o laam maa vei se o jeeri Filisi tu wom.
41Filisi tu wom maa fofɔ o vei mɛmɛ o twɛ David. Nɔn-doŋo wolo na zei o jara-keim nantana kam maa wo o yiga ne o via. 42Goliafe na yɔɔre o nii o na David to, o maane we o ye bu mo. O ma gwooni‑o de o na ye bu-pwola na ye lanno to ŋwaane. 43O ma bwei David o we, “N boŋe we a ye kukura mo na, ye n jege da-lɔŋɔ n beene amo baŋa ne konto?” O ma kwei o teo kom jwo-dɛɛra yam yera o ma o sɔɔle lwarem o yage David yuu ne. 44O ta ma ta o we, “Fɔɔre n yi ywo-seeni, se a ná wo kwei n ya-nɔna yam a pa zuna dedaane kago-vara se ba di.”
45David ma leiri‑o o we, “Nmo jege se-zɔɔ de chichwei de kalaŋa mo n beene se n ma n jeeri amo de jara. Amo nam jege Paŋwa Tu Baŋa Wɛ wom yere mo a beene n baŋa ne. O maa ye wolo na tei Isarele jar-keira bam maama to. Ko nam ye wonto yere mo n jege n gwoona. 46Zem dɛ dento, Baŋa Wɛ wó ke‑m a jeŋa ne. A wó mage‑m a de tega ne, ye a gwoni n yuu. Zem, a ta lage a kwei Filisi jar-keira ya-nɔna yam mo a pa wɛyuu zuna de kago-vara se ba di. Tega baŋa nɔɔna maama laam wó sɛ de chega we, Wɛ wora o na tei Isarele tiina bam. 47Nɔn-kɔgɔ kolo maama na jeeri ywo-seeni to wó lɔre we, Baŋa Wɛ ná lage o jwoŋi nɔɔna o yage, ko dae se-zɔɔ naa chichwei mo o mae o jwoŋi-ba o yaga. Jara yam ye Baŋa Wɛ mo tei-ya. Wonto nam wó wane abam maama o ke debam jeŋa ne.”
48Filisi tu Goliafe daa ta maa fofɔ o beene David tei ne. David ma duri o yɔɔre jara jei sem ne se o vo o jeeri‑o. 49O laam ma tore o le kandwɛ o tampɔgɔ kom wone. O ma kwei kandwɛ dem o ke o napana kam ne, ye o vuvugi-ka o dole o yage. Kandwɛ dem ma yɔɔre de vo de lɔ Goliafe tiri, de moore de zo da. Goliafe ma to tega ne, ye o yibia vwi tega ne.
50Mo ko na tu tei, David déem mɛ napana dedaane kandwɛ mo o ma o di Goliafe. O ma mage‑o o go ye ko dae se-zɔɔ mo o mɛ o go‑o. 51David ma duri o yi o zege Goliafe baŋa ne. O ta ma le Goliafe tete se-zɔɔ ko pwolo ne, o ma go‑o o daare o gwoni o yuu.
Filisi tiina bam na maane we ba babea kam tege to, mo ba maama pipiri ba duri se ba lu. 52Isarele jar-keira bam dedaane Judah jar-keira bam ma laare de tiguri-kaasa, ye ba daare ba pɛ Filisi tiina bam kwaga ba pu. Ba ma pare-ba konto taa ba vo ba kwaare Gafa ni ne dedaane Ekoron manchwo-peena ne. Filisi tiina dedɛ twa maa maŋe Saarayim chwoŋa kam yuu ne ba tigi tigi konto, se ko vo ko yi Gafa dedaane Ekoron ne. 53Isarele jar-keira bam na zeili Filisi tiina bam ba ti ye ba jwoori to, ba ma lu kolo maama na wo ba tiga jei sem ne to ba ja ba viiri. 54David ma ja Goliafe yuu kom o ja o vo Jerusalem, se ko daare Goliafe jara-keim zela yam mo o jaane yanto o zo o tiŋi o tete vwei wone.
55Maŋa kalo David ya na maa vei se o jeeri Goliafe to, mo Sɔɔl ŋɔɔne o taane de o jar-keira yiga tu wom, Abenera mo konto. O ma bwei‑o o we, “Nɔn-doŋo kom ye wɔ bu mo?” Abenera ma leiri‑o o we, “Pɛ, ko na ye chega to, amo yeiri o kwo na ye wolo to.” 56Sɔɔl ma ta o we, “Nam véi n bwei se dé lɔre o na ye wolo bu to.”
57David na go Goliafe ye o zege jara pwola ne o jwoori o ba to, mo Abenera jaane‑o o ja o zo Sɔɔl tei ne. David ta jege Goliafe yuu kom mo o jeŋa ne. 58Sɔɔl ma bwei‑o o we, “A bu, n kwo ye wɔ mo?” David ma leiri‑o o we, “Pɛ, amo ye Bɛtelehem tu Jesse bu mo.”

Currently Selected:

1 Samuwel 17: KBG

Highlight

Copy

Compare

Share

None

Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in