2 Bibie za yel-manɩ 9
9
Saba tẽw pɔw-nãà wa na wa nyɛ̃ a Salomɔ̃
(Nyɛ̃ 1Na 10:1-13)
1A Saba#9:1 Saba: A tẽw ŋa be n a Arabi tẽw saa-pɛrɩ́-dʋrʋ-lowr. A tɩ dɩ̃a Yemɛn tẽw pʋɔ n'a. Nyɛ̃ 1Na 10.1. Saba tẽw pɔw-nãà: Nyɛ̃ 1Na 10.1-12 nɩ Mat 12.42. tẽw pɔw-nãà tɩ wõ n a Salomɔ̃ yele, ìr wa k'ʋʋ wa sowr'ʋ sowru na kpɛmɛ a, ɩ ʋ kaa nyɛ̃ ʋ sɩrɩ na tɛr a yã-bãwfʋ ʋ. Ʋ tɩ ta n a Zerizalɛm nɩ pùor-dem na yãwmɛ yaga a, nɩ nyɔ̃wmɩ na tuo parfɛ̃, nɩ salm-zɩɛ yaga nɩ kʋsɛ-bi-nyɩlɩ vɩɛlɩ vɩɛlɩ a. Ʋ tɩ wa n a Salomɔ̃ zie wa sowr'ʋ a sowru al za ʋ na cɔbrɩ a. 2A Salomɔ̃ tɩ sɔw nɩ a ʋ sowru za. Sowru kãw za bɛ tɩ ka be a sɔwfʋ kpɛmɛ ʋ sɔw gù ɛ. 3A Saba tẽw pɔw-nãà tɩ nyɛ̃ nɩ a Salomɔ̃ yã-bãwfʋ, a yir ʋ na ŋmãa a, 4a bʋ̃-dɩrɩ na mɩ́ bin a ʋ tabalɛ zu a, a ʋ tõ-tõ-biir yie, a bʋ̃-dɩrɩ de-tɩrʋ na vɩɛl a, a tõ-tõ-biir na waar'ɩ a bʋ̃-dɩrɩ a, nɩ a bɛl na waar'ɩ a bʋ̃-nyúuri a suuru, a bagɛ a nãà na mɩ́ tɩ maalɩ a Sore Ŋmɩn-yir-kpɛ̃ɛ pʋɔ a. Ʋ tɩ nyɛ̃ nɩ à á ŋá za nʋɔr ɓãá ʋ. 5Lɛ n'a ʋ tɩ yel a nãà: «A fʋ ƴɛ̀rʋ nɩ a fʋ yã-bãwfʋ ƴɛ̀rʋ ɩ̃ na tɩ wõ bɛ ƴɛ̀r a ɩ̃ tẽw pʋɔ a, sɩza na bãw n'a a! 6Ɩ̃ na bɛ tɩ wa wa nyɛ̃ nɩ mimir a, ɩ̃ bɛ tɩ sàw kɛ́ a lɛ bɛ na yere a ɩ n sɩza ɩ. Ɛcɛ, yel-mɩŋa sa ziri, bɛ bɛ tɩ yel a põ-zɛ̃-taa zie kʋ̀ m ɛ! A fʋ yã-bãwfʋ zuo nɩ a lɛ ɩ̃ na wõ bɛ yel a. 7A fʋ tõ-tõ-biir nɩ a fʋ yir dem za tɛr'ɩ zu-nʋ̃ɔ̀ yaga! Bɛ mɩ́ be n a fʋ zie kʋralɛ wone a fʋ yã-bãwfʋ ƴɛ̀rʋ. 8A Sore fʋ Naaŋmɩn tɛr'ɩ puoru, ʋl na sàw kaa ír fʋ kɛ́ fʋ dɩrɛ naalʋ a Ɩsɩrayɛl zu a. A Sore na nɔnɛ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ kʋralɛ a n'a so ʋ ƴãw fʋ ɩ a bɛ nãà, kɛ́ fʋ tʋ̃ɔ́ ɩ a lɛ-na-tu-sɔr-a nɩ a mɩnʋ be be.»
9Al pùorí, a Saba tẽw pɔw-nãà tɩ kʋ̀ n a nãà Salomɔ̃ salm-zɩɛ tɔn ata nɩ ŋmãa, parfɛ̃ na yãwmɛ yaga a, de nɩ kʋsɛ-bi-nyɩlɩ vɩɛlɩ vɩɛlɩ. Nɩr bɛ lɛb dãw nyɛ̃ parfɛ̃ a kpɛ a Ɩsɩrayɛl tẽw pʋɔ man a al a Saba tẽw pɔw-nãà na tɩ kʋ̀ a nãà Salomɔ̃ a ɩ.
10A nãà Hiram tõ-tõ-biir nɩ a Salomɔ̃ tõ-tõ-biir na tɩ cen a Ofɩɩr#9:10 Ofɩɩr: Nyɛ̃ 2Bi-yel 8.18 nɩ a manʋ. Sãtal tɩɩr dàar: Nyɛ̃ 1Na 10.11 nɩ a manʋ. a tɩ tuo nɩ salm-zɩɛ nɩ sãtal tɩɩr dàar wa n, de nɩ kʋsɛ-bi-nyɩlɩ vɩɛlɩ vɩɛlɩ yaga za. 11A Salomɔ̃ tɩ de nɩ a sãtal tɩɩr dàar maal'ɩ tɔlʋ ziir a Sore Ŋmɩn-yir-kpɛ̃ɛ nɩ a nãà yir tab ƴãw. Ʋ mɩ̀ tɩ maal'ɩ nɩ korijom nɩ pɛ̀nɛ́ a yiel-yielbɛ ƴãw. Nɩr bɛ lɛb nyɛ̃ à á ŋá taabɛ a Zuda tẽw pʋɔ ɩ.
12A nãà Salomɔ̃ mɩ̀ tɩ kʋ̀ n a Saba tẽw pɔw-nãà a alɩ bome nɛ za ʋ na tɩ bɔbr ɛ́ zɛlɩ a. Ʋ tɩ kʋ̀ ʋ na zuo a lɛ ʋ na tɩ wa n wa kʋ̀ ʋ a. Al pùorí, a pɔw-nãà nɩ a ʋ tõ-tõ-biir tɩ lɛb'a kul a bɛ tẽw.
A Salomɔ̃ naalʋ nɩ a ʋ kpɛnʋ yele
(Nyɛ̃ 1Na 10:14-29)
13Yũon-been yõ pʋɔ a, a Salomɔ̃ tɩ páw nɩ salm-zɩɛ tɔn lɩzɛr, 14de nɩ a al a sɔr-lorbɛ nɩ a yɛ-yɛrbɛ na mɩ́ wa n a. A Arabi tẽw na-mɩnɛ za nɩ a tẽw na-kpɛ̃ɛ-lɩɛrbɛ za mɩ́ tɩ wa n nɩ salm-zɩɛ nɩ salm-pla wa kʋ̀ a Salomɔ̃.
15A nãà Salomɔ̃ tɩ ƴãw na bɛ maalɩ salm-zɩɛ zɛbr-kur-pãgalɩ bɛrɛ kɔbr ayi (200), a been za maalʋ mɩ́ tɩ de nɩ salm-zɩɛ kilo ayʋɔb. 16Ʋ mɩ̀ tɩ ƴãw na bɛ maalɩ salm-zɩɛ zɛbr-kur-pãgalɩ pʋrmɛ kɔbr ata (300), a been za maalʋ na mɩ́ tɩ de salm-zɩɛ kilo ata a, ɛ́ ƴãw bɛ bin a a yir ʋl bɛ na bʋɔlɛ “Libã Tuw”#9:16 Libã Tuw: Nyɛ̃ 1Na 7.2. a pʋɔ.
17A nãà tɩ cãà na ƴãw bɛ maalɩ nãà-dà-kɔw-kpɛ̃ɛ na ƴãw wɔb nyɩmɛ pɩ̃ɛmɛ, ɛ́ nyɩl salm-zɩɛ mɩŋa pàw a. 18A nãà-dà-kɔw ŋa tɩ dɔwl'ɩ gboro na tɛr dɛr-mimie ayʋɔb a zu. A gbɛ́ɛ-dɔwlʋ zie tɩ ɩ n salm-zɩɛ, ɛ́ a kpãkpamɛ dɔwlʋ zie be ka lowr ɛ́ be ka lowr. Gben ayi bɛ na pɛnɩ a tɩ àr'ɩ a dà-kɔw dʋrʋ lowr nɩ a gʋba lowr, 19ɛ́ pie nɩ ayi àr a dɛr-mimie zu, ayʋɔb a gʋba lowr, ayʋɔb a dʋrʋ lowr. Nɩr bɛ maalɩ a bom ŋa tɔ naalʋ-tẽw kãw za pʋɔ ɩ.
20A nãà Salomɔ̃ koli-nyúuri za tɩ ɩ n salm-zɩɛ, ɛ́ a labɛ za na be a “Libã Tuw” pʋɔ a ɩ salm-zɩɛ mɩŋa. Bɛ bɛ tɩ maalɛ bom za nɩ salm-pla ɩ, bʋ̃ʋ n'ʋ vɛ̃, a Salomɔ̃ daar a, a salm-pla bɛ tɩ maal ɩ bʋ̃-sɩza ɩ. 21A nãà tɩ tɛr'ɩ gbee mɩ́ tõ a bɛr zi-zãána. A nãà Hiram kʋ̃ɔ-kpɛ̃ɛ nɩbɛ nɛbɛ tɩ duwre nɩ a. Yome atarɩ tarɩ, a gbee á ŋá mɩ́ tɩ lɛb'a wa, tuo salm-zɩɛ, salm-pla, wɔb nyɩmɛ, ŋmáar nɩ lili-vɩɛlɩ vɩɛlɩ.
22A nãà Salomɔ̃ naalʋ nɩ a ʋ yã-bãwfʋ tɩ ɩ na ʋ zuo a tẽw zu na-mɩnɛ za. 23Bʋ̃ʋ n'ʋ vɛ̃, a Naaŋmɩn tɩ kʋ̀ ʋ nɩ yã-bãwfʋ na bɛ tɛr tɛwr a, a nɩbɛ tɩ yire ziir za waar kɛ́ bɛ wa bɛrɛ wõ a ʋ ƴɛ̀rʋ. 24Yũon za a, a nɩbɛ bɛ ŋa mɩ́ tɩ wa n nɩ bome wa kʋ̀ ʋ, salm-pla nɩ salm-zɩɛ bome, kparɩ, zɛbr bome, parfɛ̃, wie nɩ mílɛ̀#9:24 Mílɛ̀: Ʋ ɩ n bõw daa na do wur nyãw ʋ dɔw a. A mílɛ̀ bɛ dɔwr ɛ, dʋ̃-ãan n'ʋ. Nyɛ̃ 1Na 10.25, 2Na 5.17, 1Bi-yel 12.41..
25A nãà Salomɔ̃ tɩ tɛr'ɩ wie zàw wie túr anaar (4 000) nɩ torkori na na tʋ̃ɔ́ kpɛ a: ʋ tɩ tɛr'ɩ wie tùr-pie nɩ ayi (12 000). Ʋ tɩ tɛr'ɩ a mɩnɛ a ʋ zie a Zerizalɛm, ɛ́ ƴãw a mɩnɛ a tẽ-bɛrɛ al pʋɔ ʋ na tɩ cɔbrɩ a al ƴãw a. 26Ʋ tɩ so nɩ a na-mɩnɛ za, yi n a Efaratɩ man-kpɛ̃ɛ tɩ sãá nɩ a Filisɩtɛ̃ mɩnɛ tẽw ɛ́ tɩ tɔ a Eziptɩ tẽw. 27A nãà zũú n'a a salm-pla tɩ yãwmɛ a Zerizalɛm mɛ̃ kʋsɛbɛ a, ɛ́ a sɛɛdɩr tɩɩr yãwmɛ mɛ̃ a sɩkomɔɔr tɩɩr na be a Ba-Peyi a. 28Eziptɩ tẽw nɩ a ten za pʋɔ n'a a Salomɔ̃ wie tɩ yi.
A Salomɔ̃ kũu
(Nyɛ̃ 1Na 11:41-43)
29A Salomɔ̃ yele al na cɛ a, a de niwn dem tɩ tɔ a baarʋ daar dem, a be n a naaŋmɩn-ƴɛ̀r-manɛ Natan ɩ-ɩrɩ sɛbɛ pʋɔ, nɩ a Silo#9:29 Nyɛ̃ 1Sa 1.3 nɩ a manʋ. tẽw naaŋmɩn-ƴɛ̀r-manɛ Ahiya ƴɛ̀rʋ sɛbɛ pʋɔ nɩ a naaŋmɩn-ƴɛ̀r-manɛ Yedo bʋ̃-nyɛra sɛbɛ pʋɔ. A sɛb-pɛ-baara ŋa mɩ̀ manɛ nɩ a Nevatɩ bidɛb Zerobowam yele. 30A Salomɔ̃ tɩ dɩ n a naalʋ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ za zu yome lɩz'a ayi a Zerizalɛm. 31Ʋ na wa kpi a, bɛ ũù ʋ nɩ a ʋ sãà «Daviir Tẽ-kpɛ̃ɛ» pʋɔ. A ʋ bidɛb Orobowam n'ʋ tɩ lɩɛr'ʋ ɩ a nãà.
La Bible en Dagara © Alliance Biblique du Burkina Faso, 2013.