Proverbs 29
29
1Tókaʼ sénha enhsatenontsistahní꞉rate tsi ní꞉kon ónhka aiesarihwakwaríhshion, éntewe nenhnísera akwáh tokén꞉ʼen ensateraʼswáksenʼne tánon iáh nonwén꞉ton thaonsahsatonhnhakwatá꞉ko.
2Takenaʼtón꞉hahs thorihwaié꞉ri ne rakorahseraʼkweʼní꞉io tánon enkonnaʼtón꞉hahse ronatonhnháhere nón꞉kwe. Takenaʼtón꞉hahs ne iáh tetionkweʼtaié꞉ri ne rakorahseraʼkweʼní꞉io enkonnaʼtón꞉hahse nón꞉kwe ne iáh tehonatonhnháhere.
3Tókaʼ tehserénhsarons ne attokháhtshera enhninaiéhake ne iesaién꞉ʼa ní꞉se sarihwà꞉ke.
Teiotenonhwarorí꞉tonte ahsathwistatié꞉sahte ne waʼthonwisenʼtsheráksenʼs akontirihón꞉ni.
4Nó꞉nen ronontí꞉io tehotateʼnikónhrhare naterihwakwarihshiónhtshera aorihwà꞉ke, enkaʼshátsteke ne kanakeráhsera, nok tókaʼ ohwísta khók tehoʼnikónhrhare enhentáksaʼte tsi ranákere.
5Tókaʼ tenhsherenhsarónnion ne sewatenroʼshón꞉ʼa, tánon ne saʼnikòn꞉rakon iáh thoʼté꞉ioht í꞉se ienhsatatiató꞉roke tsi waterístaien.
6Nón꞉kwe ionkweʼtahétken raotirihwanerenʼáktshera ienhotiià꞉tenhte tsi waterístaien, ók ne tionkweʼtaié꞉ri ronatonhnháhere tánon rontatewenní꞉io.
7Ne tiakorihwaié꞉ri iakoterién꞉tare tsi nihotiianerenhserò꞉ten ne rotí꞉ten, nok ne iáh tetionkweʼtaié꞉ri iáh nen né꞉ʼe tehotiʼnikonhraién꞉taʼs kí꞉ken nikarihò꞉tenʼs.
8Nón꞉kwe ne iáh oʼthé꞉nen tehshakonón꞉ni nakohrèn꞉shon enwá꞉ton kanatakwé꞉kon tsi tenhonniʼtónniaʼte. Nok ne ronteʼnikonhrattókha skén꞉nen ronnón꞉nis.
9Nó꞉nen ónhka teiakoʼnikonhráthe tsi teieiaʼtorehtáhkhwa enhonwahiatónhseron ne tehotenonhwarorí꞉tonte, nek ne roiéshon tánon iorakaré꞉ni tsi ni꞉iot tsi enhatonkweʼtáksaʼte.
10Nón꞉kwe ne ronteriiohseranón꞉we shakotíhswenhs nónhka iakorihwakwaríhshion, nok ne tionkweʼtaié꞉ri enhshakotiiaʼtanónhstate ne iakorihwakwaríhshion.
11Nón꞉kwe ne iáh thaʼtehotiʼnikonhráthe iáh tehonhséhtha ne raotinaʼkhwénhsera, nok ne ronttokhahtsherí꞉io rotiʼnikonhrí꞉io enhatikwé꞉ni nahontatié꞉na.
12Tókaʼ ne rakó꞉ra enhatahónhsatate ne orihwaʼshón꞉ʼa wanowénhton akwé꞉kon ki enhotinowénhake ne ronwaióʼtenhse.
13Iakó꞉ten tánon ne shakotenʼtestén꞉ni ne shá꞉ka, tetsà꞉ron Roiá꞉ner tehshakó꞉wi nokà꞉ra nahiatkáhtho.
14Tókaʼ ronontí꞉io entehshakóhnhe ne rotí꞉ten ne raotiianerénhsera, karí꞉wes kiʼ enhoterihón꞉take.
15Ahsherihwakwaríhshien tánon ahsheháharate ioiánere ne ratiksaʼokón꞉ʼa, raotirihwà꞉ke. Tókaʼ ronnónha enthonnónhton enhshakonatéhaʼte ne shakotiʼnisténha.
16Nó꞉nen nón꞉kwe ionkweʼtahétken ronateríhonte, ísiʼ non wahétken tenwathnaʼnéta. Nok ne thotirihwaié꞉ri enhonnónhnheke nahontkáhtho naonsahonwatiià꞉tenhte kí꞉ken niioʼkweʼtò꞉tenʼs.
17Sherihwakwaríhshien ne sheienʼokón꞉ʼa tánon tiótkon ensenaiéhake. Iáh nonwén꞉ton thaontaié꞉son nahò꞉ten nahsatéhen.
18Kanakeráhsera tókaʼ iáh Rawenni꞉io raottokháhtshera tehatìhsere, tenhonniʼtónniaʼte tsi ratinákere. Iotonhnhá꞉raht nónhka iéhsere ne Rawenni꞉io raoianerénhsera!
19Iáh thaʼón꞉ton nahsherihwakwaríhshien ne kahnhá꞉tshera nek ne ahshehtháhrhahse. Tókaʼ nón꞉wa enhotiʼnikonhraién꞉taʼne nok kiʼ iáh oʼthé꞉nen thahontahónhsatate.
20Ne sénha iohrharahtsherá꞉ien ne tehotenonhwarorí꞉tonte tsi ní꞉iot ne ónhkak iáh thahanonhtonnión꞉ko nahò꞉ten enthawennínekenʼne.
21Tókaʼ akwé꞉kon enteshé꞉ion tsi nahò꞉ten tehonatonhwentsó꞉ni ne sahnhá꞉tshera tsi náhe shihatiksaʼokón꞉ʼa tsi niió꞉re nón꞉wa éntewe nenhnísera akwé꞉kon ienhatíhawe tsi nahò꞉ten sá꞉ien.
22Nón꞉kwe ienaʼkwahseró꞉hen tkáhas wé꞉so ne taionterihwakén꞉ni ó꞉ni kaʼnikonhrharáhtshera.
23Atatkwenienhstáhtshera entkáhawe ehtà꞉ke niensaiaʼténhawe, nok tókaʼ saniténhton, eniesakwénienhste.
24Ónhka ne thonatenróhon ranénhskwas ráonha tiaonhá꞉ʼa ratátswenhs. Enhonwaré꞉wahte tókaʼ tsi teieiaʼtorehtáhkhwa orihwí꞉io tsi nahò꞉ten enhén꞉ron tánon Rawenni꞉io enhoré꞉wahte tókaʼ iáh thothahá꞉iere.
25Iótteron tahsatateʼnikonhrhá꞉ren tsi nahò꞉ten ronnonhtónnions nakohrèn꞉shon ní꞉se sarihwà꞉ke, nok kiʼ tókaʼ tsheniahé꞉sen ne Roiá꞉ner skén꞉nen enhsanonhtonniónheke.
26Akwé꞉kon ne teiakotonhwentsó꞉ni nahonwaʼnikonhraié꞉rite ne rakorahseraʼkweʼní꞉io, nok kiʼ raonhá꞉ʼa Roiá꞉ner énthion ne aterihwakwarihshiónhtshera.
27Ne rotirihwakwaríhshion shakotíhswenhs ne iáh tetionkweʼtaié꞉ri, tánon ne iáh tetionkweʼtaié꞉ri shakotíhswenhs ne thotirihwaié꞉ri.
Matthew, Mark, Luke, and John were translated by Sosé Onasakenrat and published by the Montreal auxiliary of the British and Foreign Bible Society in 1880. The text of these books is in the public domain.
The text of the following books is copyright © Kanien’kehá:ka Aotióhkwa Tehatiwennaténie’s Kahiatonhseratokénhti (Mohawk Bible Translation Team): 2 Corinthians (2001), Jonah (2002), Ruth (2005), Daniel (2005), Esther (2006), and Proverbs (2007).
All other text is copyright © Harvey Satewas Gabriel, 2023.