Màteo 13
13
Ènukuwutɔa be èlododo
(Mrk 4.1-9; Luk 8.4-8)
1Gbè ŋua gbè kea, Yesù to lè àxuea mè yì nɔ̀ ànyi lè ètɔ̀ to. 2Àmè kèwo va e gbɔa, wo sùgbɔ àlekè be, e ɖo ètɔ̀jihũ ɖe mè, eye be bɔ̀bɔ̀ nɔ̀ ànyi. Àmèawo kpata nɔ̀tè lè ètɔ̀a to. 3E pò nupo sùgbɔ na wo to èlododo mè. E gblɔ̃ na wo be: “Ènukuwutɔ ɖe to gbè ɖèka la yì do ènuku. 4Wàlɛbɛ kè be le wu ènukua ɖo àgblèa mèa, èɖewo hlɛ̃ jè èmɔ to, eye xèviwo va cã wo ɖù. 5Èɖewo gɛ̃ jè èkpe-nyigbã ji, àfi kè èkɔ mu sùgbɔ lè òa, wo ɖèbla mìɔ̃. Vɔ̀ kè èkɔ mu sùgbɔ lè funu òa, 6kè dɔ̃ŋùkusu toa, e fiɔ̃ wo, eye wo pu, ɖo woabe èkè mu yì gũ ò. 7Èbuwo hlɛ̃ jè àŋùjawo mè, eye kè wo sĩ gbãnà a, àŋùjawo mìɔ̃ cɔ̃ woa ji. 8Vɔ̀a, ènuku buwo jè ànyigbã nyuɛ̃ ji; woawo yaa wo sĩ, sɛ̃ èku nyuɛ̃ ɖe eye ènuku ɖèka sɛ̃ èku èkà èvè takpo; èɖe sɛ̃ èku èkà takpo; eye èbu cã sɛ̃ èku ègbã. 9Àmè kè si èto lèa ne sè è.”
Nukɛ ŋuti ye Yesù dona èlo ɖo ò?
(Mrk 4.10-12; Luk 8.9-10)
10Yesù be nukplaviwo va e gbɔ, wo biɔ ɛ̀ be: “Nukɛ ŋuti ye wò le pò nupo na wo lè èlododo mè ɖo ò?” 11Yesù ɖoeŋuti na wo be: “Mìawo yaa, wo na be mìa nya Mawu be fìɔdua be àmlìmànuwo, vɔ̀a, wo mu ɖè wo fiɔ woawo ya ò. 12Đo, àmè kè si ènu lèa, wo la gbà na ɛ̀ kpe è, eye ènu la nɔ̀ e si fuu. Vɔ̀a, àmè kè mu ɖo ènu ɖe òa, wo la gbà xɔ̀ vi tukui kè lè e sia cã. 13Ènu kè ŋuti mù le pò nupo na wo to èlododo mèa yeŋu; ɖo wo le kpɔ ènu, gãke ènu màkpɔtɔwo kpò ye wo nyi. Wo le sè ènu, gãke ènumàsètɔwo kpò ye wo nyi. Nènea ke wo mu ŋɔna jè ènu mè ò. 14Ne Mawu be gblɔ̃ɖɛtɔ Ezayà be ènyàa bèa zɔ̃ sù be:
'Mì la sè ènu nyuɛ̃ ɖe, vɔ̀a mì mu la ŋɔjè e mè ò;
mì la kpɔ ènu nyuɛ̃ ɖe vɔ̀a, mì mu la jèsi ì kpɔ ò.
15Đo dùkɔ̃ kèa be èjì trì;
wo tu woabe ètowo,
wo miɔ̃ woabe ŋùkuviwo,
ne wo mu gbà kpɔ ènu ò,
wo tu woabe ètowo,
ne wo mu gbà sè ènu ò.
Wo wɔ̀ nènea ɖo wo mu le ji la ŋɔjè ènu mè, ne woa ɖɔ̀lì èdɛ̃, ne ma dà èdɔ̀ na wo ò.'”
16“Vɔ̀a, mìawo yaa, ènu nyɔ na mì, ɖo mìabe ŋùkuviwo le kpɔ ènu, eye mìabe ètowo le sè ènu. 17Nyàwo mù le to na mì be Mawu be gblɔ̃ɖɛtɔ sùgbɔ ku àmèjɔ̀jɔɛ sùgbɔ jro be yèwoa kpɔ ènu kèwo mì le kpɔa, vɔ̀a wo mu kpɔ wo ò. Wo ji be yèwoa sè ènu kèwo mì le sè a, vɔ̀a wo mu sè wo ò.”
Yesù ɖè ènukuwutɔa be èlododoa gɔ̃mè
(Mrk 4.13-20; Luk 8.11-15)
18“Fifìa, mì ɖo èto èlo kè mù do na wo so ènukuwutɔa ŋutia be gɔ̃mèɖèɖe. 19Àmè kèwo sènà fìɔɖùɖua be ènyà, eye wo mu ŋɔna jè e mè òawo, lè sìgbè èmɔ kè to ènuku ɖewo jè a nène. Àmèvuɛ̃a vana eye e hɔ̃nà ènu kè wo wu ɖo woabe èjì mèa jo. 20Àmè buwo lè sìgbè èkpe nyigbã kè ji ènukuawo jè a nène. Wo ɖona èto ènyàa eye wo xɔ̀nà e ji sè zè ɖèka ku jìjɔɛ, 21vɔ̀a, wo mu nana èmɔ ènyàa linakè lè woa mè ò. Wo mu lena ènyàa ɖo àsi dìdi ɖe ò. Ne wo le ɖè èfũ na wo, àlo ne wo le tĩ woa yomè ɖo mawunyaa ŋutia, wo trɔna lè ènu kè wo xɔ̀sèa yomè zè ɖèka. 22Àmè buwo cã xɔ̀nà Mawu be fìɔdua be ènyàa vɔ̀a, xixe kèa mè be tùkaɖawo ku yebe àmèfùflu be àdɔ̀kùnuwo jojro jãna ènyàa, eye mu teŋu wɔ̀nà èdɔ lè woa mè ò. Woawo ye lè sìgbè ènuku kèwo jè àŋùja mèa nène. 23Vɔ̀a, àmè kèwo xɔ̀ ènukua ɖo ànyigbã nyuɛ̃ jia, wo ye nyi àmè kèwo sè ènyàa, eye wo ŋɔjè e mèa. Wo sɛ̃na èku. Àmè ɖewo nana èku èkà èvè takpo, àmè buwo nana èku èkà takpo, eye àmè buwo cã nana èku ègbã.”
Yesù do èlo so ègbe vuɛ̃ ŋuti
24Yesù gbà do èlo bu na wo be: “Mawu be fìɔdua lè sìgbè àmè kè do ènuku nyuɛ̃wo ɖèɖe ɖo yebe àgblè mèa nène. 25Wàlɛbɛ kè àmèwo le dɔ̃ àlɔ̃a, yebe kɛ̃tɔ va, èzã mè, va do ègbe vuɛ̃wo ɖo àgblèa mè, trɔjo. 26Wàlɛbɛ kè ènukuawo sĩ, tɔ èku sɛ̃sɛ̃ a, wo kpɔ be ègbe vuɛ̃wo cã lè woa dòmè. 27Àmè kè tɔ̀ ye nyi àgblèa be sumɔ̃viwo va e gbɔ, to na ɛ̀ be: 'Àpetɔ, mu nyi ènuku nyuɛ̃wo ɖèɖe ye wò do ɖo àpo àgblèa mèa? Fikɛ ye ègbe vuɛ̃wo so va to ɖo woa mè ò?' 28E ɖoeŋuti na wo be: 'Èkɛ̃tɔ be ènu wɔ̀wɔ ye be nyi.' Vɔ̀a, sumɔ̃viawo biɔ ɛ̀ be: 'Wò ji be mia yì gã ègbe vuɛ̃awoa?' 29E gbe na wo be: 'Aò! Đo ne mì le gã ègbe vuɛ̃awoa, mì teŋu va yì gã ènuku nyuɛ̃awo cã. 30Mì tàsi wo ne woa sĩ ɖodu. Ne ènukuyàya be hùenu ɖoa, mù la to na ènukuyàtɔwo be: mì ɖè ègbe vuɛ̃awo jo cucugbã, ne mìa bla wo èta èta, eye woa tɔ wo èzò. Vɔ̀a, mì lɔ ènuku nyuɛ̃awo ɖo àpe àvà ji.'”
Èlododo so àtiku kè hùe wua ŋuti
(Mrk 4.30-32; Luk 13.18-19)
31Yesù gbà do èlo na wo be: “Mawu be fìɔdua lè sìgbè lokòku nène. Ŋusù ɖe sɔ àtiku kèa do ɖo yebe àgblè mè. 32Àtiku ŋua wlì wu àtikuwo kpata, vɔ̀a, kè be sĩa, yebe àtia yì èji wu àtiwo kpata, eye àyamè xèviwo va wɔ̀nà àtɔ̃wo ɖo yebe àlɔ̀zɛ̃wo mè.”
Èlododo so mawɛhuãnu ŋuti
(Luk 13.20-21)
33Yesù do èlo bu na wo be: “Mawu be fìɔdua lè sìgbè *mawɛhuãnu#13.33 Mawɛhuãnu àlo Isì, ènu kè huãna mawɛa. kè nyɔ̃nù ɖe sɔ do èwɔ jijenu ètɔ̃ mè, àlekè be èmaa kpata huãa nène.”
Nukɛ ŋuti Yesù dona èlo ɖo ò?
(Mrk 4.33-34)
34Yesù gblɔ̃ ènu kèawo keŋu na àmèhaawo to èlododo mè, eye mu gblɔ̃ ènu ɖekpe na wo kè mu nyi lè èlododo mè ò, 35ne ènyà kè Mawu be gblɔ̃ɖɛtɔa gblɔ̃ ɖɛa bèa zɔ̃ sù be:
“Mù la kè ènu, la pò ènu na wo to èlododo mè;
mù la gblɔ̃ ènu kèwo lè wawla so wàlɛbɛ kè wo ɖo xixea ànyia na wo.”
Ègbe vuɛ̃ be èlododoa be gɔ̃mèɖèɖe
36Wàlɛbɛ ŋua, ekè Yesù tàsi àmèhaa, e yì àxomè. Yebe nukplaviwo va e gbɔ, gblɔ̃ na ɛ̀ be: “Đè èlo kè wò do so ègbe vuɛ̃ a ŋutia gɔ̃mè na mi.” 37Eye Yesù ɖoeŋuti na wo be: “Àmè kè do ènuku nyuɛ̃a, ye nyi *Àgbètɔ be Èvia. 38Àgblèa ye nyi xixea. Nuku nyuɛ̃awo ye nyi Mawu be fìɔdua be èviwo. Ègbe vuɛ̃awo ye nyi àmè vuɛ̃ a be èviwo. 39Èkɛ̃tɔ kè do ègbe vuɛ̃woa, ye nyi Àbòsam. Ènukuyàya hùenua, ye nyi xixea be vɔ̀vɔnu. Ènukuyàtɔawo ye nyi Mawu be àtikplɔtɔwo. 40Ye ŋutia, sìgbè àlekè wo blana ègbe vuɛ̃wo, tɔna wo èzòa, nènea ke ye be la nyi lè xixea be vɔ̀vɔnua yeŋu. 41*Àgbètɔ be Èvia la dɔ̃ yebe àtikplɔtɔwo ɖoɖa, eye wo la va cã àmè kèwo kplɔ̀nà àmè ɖo ènuvuɛ̃ mèa kpata ku ènuvuɛ̃wɔ̀tɔwo jo lè yebe fìɔdua mè. 42Wo la lɔ wo kɔ̀ ɖo èzò mè. Funua ye àvi fãfã ku àɖuklui ɖùɖu la nɔ̀. 43Wàlɛbɛ ŋua, àmè jɔ̀jɔɛwo, la nɔ klɛ̃ sìgbè èwè nène, lè woa Tɔ be fìɔdua mè. Àmè kè si èto lèa, ne sè è.”
Yesù do èlo so àdɔ̀kùnu ŋuti
44“Mawu be fìɔdua lè sìgbè àdɔ̀kùnu kè wo sɔ wla ɖo àgblè ɖe mè, eye ŋusù ɖe va kè ɖo e ŋuti, gbà sɔ ɛ̀ wlaa nène. Èjì jɔ̀ ɛ̀ ŋutɔ eye, lè yebe jìjɔ̀ɛ a mèa, e yì sà ènu kèwo keŋu lè e siawo, sɔ ègà kè be kpɔa, va plè àgblèa.”
45“Wo gbà sɔ Mawu be fìɔdua sɔ̀ ku ŋusù àjɔdotɔ ɖe kè le ji jònu nyuɛ̃woa. 46Kè ŋusù kèa kè ɖo jònu xɔ̀ àsìa ŋutia, e sà ènu kèwo keŋu lè e sia sɔ plè jònua.”
Yesù do èlo so èɖɔdàda ŋuti
47“Wo gbà sɔ Mawu be fìɔdua sɔ̀ ku èɖɔ kè wo dà ɖo ètɔ̀ mè, eye e le èlãvi hamè hamèwoa. 48Eye wàlɛbɛ kè e ɖɔa, wo dɔ̃ ɛ̀ va àgo, wo nɔ̀ ànyi, eye wo cã èlã nyuɛ̃awo ɖo àjàfiwo mè, vɔ̀ wo lɔ màɖù màɖuawo kɔ̀ ŋùgbe. 49Nènea ke ye e la nyi lè xixea be vɔ̀vɔnu. Mawu be àtikplɔtɔwo la va eye wo la cã àmè jɔ̀jɔɛwo lè àmè màjɔ̀ màjɔwo dòmè. 50Wo la lɔ àmè vuɛ̃awo kɔ̀ ɖo èzò màvɔ mè. Funu ye àvi fãfã ku àɖuklui ɖùɖu la nɔ̀.”
Àdɔ̀kùnu yeye ku àdɔ̀kùnu xoxoawo
51Yesù biɔ yebe nukplaviwo be: “Mì ŋɔjè ènu kèawo kpata mèa?” Wo ɖo e ŋuti na ɛ̀ be: “Ɛ̃ɛ.” 52Vɔ̀a, Yesù gblɔ̃ na wo be: “Èsefiɔtɔ ɖekpekpe kè trɔzũ Mawu be fìɔɖùɖua be nukplavia, lè sìgbè àxuetɔ ɖe kè ɖènà ènu yeyewo ku ènu xoxowo to lè yebe àdɔ̀kùnuwo mèa nène.”
Wo gbe Yesù lè Nazarɛ̀t
(Mrk 6.1-6; Luk 4.16-30)
53Kè Yesù do èlo kèawo vɔ̀a, e jo lè funu, 54va yì èdù kè mè be sĩ lèa mè. E tɔ ènufiɔfiɔ àmèwo lè bɔ̀bɔ̀pe kè lè funua, àleke be àmè kèwo le sè a, wo kã yàa, eye wo gblɔ̃ be: “Fikɛ be yì ji ènunya ŋua so ò? Fikɛ ye be yì ji ŋusɛ̃ kè be sɔ lè wɔ̀ ŋùdãdɔ ŋuawo so ò? 55Mu nyi àtikpàtɔa be èvia yeŋuã? Mu nyi Maria ye nyi ènɔa òa? Mu nyi nɔ̀via ŋusùwo ye nyi Yakobò ku Yosɛ̀f kudo Simɔ̀n gbàkudo Yudà òa? 56Nɔ̀via nyɔ̃nùwo cã mu lè mia dòmè òa? Fikɛ ŋutɔ ye be yì ji ŋusɛ̃ ŋua so ò?” 57Eye e nyi àfɔ̀klɛ̃nu na wo. Vɔ̀a, Yesù gblɔ̃ na wo be: “Gblɔ̃ɖɛtɔa, ye ŋutɔ be èdù mè ku ye ŋutɔ be àxomè kpò ye bùbu mu nɔ̀nà e ŋuti lè ò.” 58Yesù mu wɔ̀ nùkunu sùgbɔ lè funua ò, ɖo woabe màxɔ̀sè ŋuti.
Mina Bible © Bible Society of Togo, 2014.