1 Macabeo 6
6
Ang Pagkapatay ni Antioco IV
(2 Mac. 1:11-17; 9:1-29; 10:9-11)
1Samtang nagapanglakaton si Haring Antioco IV sa Mesopotamia, nabatian niya nga sa Persia may isa ka siudad nga ginatawag Elymais, nga nabantugan tungod sang manggad sini nga pilak kag bulawan, 2kag ang templo sini may madamo nga manggad nga nagalakip sang mga taming nga bulawan, mga hapin sa dughan, kag mga hinganiban nga ginbilin didto ni Alejandro nga anak ni Felipe nga hari sang Macedonia, ang nahauna nga hari sa mga Griego. 3Gani naglakat sia kag nagtinguha sa pag-agaw kag pagpanguha sang mga pagkabutang sang siudad. Pero wala niya mahimo ini, tungod kay ang iya plano nahibal-an sang mga pumoluyo sang siudad, 4kag nagpakig-away sila sing tudo gid batok sa iya. Gani nag-isol sia kag sa daku nga kapaslawan, naghalin sia didto kag nagbalik sa Babilonia.
5Pero samtang didto pa sia sa Persia, nakabaton sia sing balita nga ang mga hangaway nga nagsalakay sa duta sang Juda nalutos, 6kag si Lysias nga nagkadto didto upod sa makusog nga mga hangaway ginpangtabog kag ginpanglagas sang mga Judio. Ini nga mga Judio nagbakod tungod sang ila naagaw nga mga hinganiban, mga pagkabutang gikan sa mga hangaway nga ila ginpamatay. 7Ginguba#1 Mac. 1:54. nila ang kangil-aran nga iya ginpatindog sa altar sa Jerusalem, kag ginpalibutan sing mataas nga mga pader ang Templo subong sang una, kag ginpamakuran ang Betzur nga isa sang iya mga siudad.
8Sang mabatian sang hari ini nga balita, dinakop sia sing kahadlok kag nagpalangurog gid. Naghigda sia sa katre kag nagmasakit sia tungod sa kasubo, bangod kay napaslawan ang iya mga plano. 9Didto nagpabilin sia sa sulod sang malawig nga mga inadlaw, nga ginadapo sang tuman nga kalisod, tubtob sang ulihi nabatyagan niya nga madali na lang sia mapatay. 10Dayon ginpatawag niya ang iya tanan nga Mga Abyan kag ginsingganan sila, “Indi na ako makatulog, kag ang akon tagipusoon daw malumos sa kalisod. 11Nagapamangkot ako sa akon kaugalingon, kon ngaa naabutan ko ining daku nga kaantusan, kag isa ka daku nga palaligban nga naglumos sa akon—ako nga maalwan kag ginahigugma sang yara pa ako sa gahom. 12Pero karon akon nadumdoman ang mga kalautan nga akon nahimo sa Jerusalem, sang pagkuha ko sang tanan nga mga gamit nga bulawan kag pilak nga yadto didto sa Templo, kag sa wala sing kabangdanan nagmando ako sa pagpamatay sang mga pumoluyo sang Juda. 13Nahibal-an ko nga amo ini ang mga kabangdanan sang tanan nga mga kalainan nga nag-abot sa akon, kag karon malapit na ako mapatay sa daku nga kalisod sa iban nga duta.”
14Dayon ginpatawag niya si Felipe, isa sang iya Mga Abyan, kag gintugyanan niya sia sang iya bug-os nga ginharian. 15Gintugyan niya sa iya ang iya korona, ang iya kapa, kag ang iya inugpat-in nga singsing, sa kasugtanan nga iya tudloan kag hanason ang iya anak nga si Antioco V nga manginhari. 16Dayon si Haring Antioco napatay sang tuig 149.#6:16 TUIG 149: Ini nga tuig nagasanto sa tuig 163 sa wala pa matawo ang Cristo.
17Sang pagkahibalo ni Lysias nga patay na ang hari, ginpahamtang niya ang anak nga lalaki sang hari nga si Antioco nga magabulos sa hari, tungod kay nahanas niya sia halin sang bata pa sia, kag ginhingalanan sia Eupator.
Ang Pagpanggubat ni Antioco V kag ni Lysias
(2 Mac. 13:1-26; 11:22-26)
18Sang ulihi ang mga kaaway sa pamakod nanginmakatalagam sa Israel sa lugar sa palibot sang Templo. Kon may kahigayunan nagtinguha sila sa paghalit sa mga Israelinhon kag nanginmabakod sila nga bulig sa mga Hentil. 19Gani nagpamat-od si Judas sa paglaglag sa ila, kag gintipon niya ang tanan nga mga tawo sa pagkibon sang pamakod. 20Gani sang tuig 150#6:20 TUIG 150: Ini nagasanto sa tuig 162 sa wala pa matawo ang Cristo. nagtipon sila kag ginkibon ang pamakod, nagpatindog sila sing mga tore kag sang iban pa nga galamiton sa pagsalakay.
21Pero ang iban sang mga nakibon nakapalagyo, upod ang mga di-diosnon nga mga Israelinhon. 22Nagkadto sila sa hari kag nagsiling, “San-o mo pa bala himuon ang matarong sa pagtimalos para sa amon mga kautoran? 23Maluyag kami sa pag-alagad sa imo amay kag sa pagtuman sang iya mga sugo, kag sa pagsunod sang iya mga mando. 24Tungod sini, ang amon kaugalingon nga mga tawo nangin-amon kaaway#6:24 kaaway: Ang iban nga manuskrito nagadugang kag nag-agaw sang pamakod. dugang pa sini, ginpamatay nila ang madamo sa amon nga ila madakpan kag ginpanguha nila ang amon mga panublion. 25Indi lamang sa amon ginhimo nila ini kundi sa imo man bug-os nga ginharian. 26Sa sini gid nga tion, ginakibon nila ang pamakod sa Jerusalem, sa pag-agaw sini, kag ginpamakuran nila ang Templo kag ang Betzur. 27Kon indi mo ini pagpunggan sa gilayon, sobra pa sini ang ila himuon, kag dayon indi mo na gid sila mapunggan.”
28Naakig gid ang hari sang pagkabati niya sini, kag ginpatawag niya ang tanan niya nga Mga Abyan, ang mga heneral sang iya hangaway kag ang mga pangulo sang mga soldado nga nagasakay sa kabayo. 29Nagtipon sia sing mga soldado nga ginasuholan halin sa iban nga mga ginharian kag sa mga kapuloan sang dagat. 30Ang iya hangaway naglambot sa 100,000 ka mga soldado nga nagalakat lang, 20,000 ka mga soldado nga nagasakay sa kabayo kag trayntay dos ka mga elepante nga nahanas para sa inaway. 31Nagkadto sila sa Idumea kag ginsalakay ang Betzur kag ginpadayon ang pagsalakay sa madamo nga mga inadlaw. Nagpatindog man sila sing tore sa pagsalakay, pero ang mga Judio nagsagang sini nga may kaisog, naggwa sa banwa kag ginsunog nila ini.
32Dayon si Judas nagpalayo sang iya mga hangaway sa pamakod kag nagsaylo sang iya kampo sa Bet-zacarias, sa pagpugong sang pagsalakay sang mga hangaway sang hari. 33Ang hari nagbangon sing aga pa gid kag nagmartsa upod sa iya mga hangaway sing dalidali pakadto sa dalan sang Bet-zacarias, sa diin ang iya hangaway nagpahamtang sang ila kaugalingon agod sa pag-away kag nagpatunog sang mga trumpeta. 34Ang mga elepante ginpainom sang duga sang ubas kag balsamo sa paghanda sa ila sa inaway. 35Ginbutang nila ini nga mga hayop upod sa madamo nga nagakubay nga mga soldado, nga ang kada elepante may 1,000 ka mga tawo nga nagabayo sang salsalon, kag nagakalo sang bronsi. Ang tagsa ka sapat ginaupdan sang 500 ka mga soldado nga nagasakay sa kabayo. 36Ining mga soldado nga nagasakay sa kabayo nagasunod sa elepante, kon maglakat ini nagasunod sila kag wala nagabulag sa iya. 37Sa tagsa ka elepante may tore nga kahoy nga nagalipod sini kag naangot sa iya lawas. May tatlo#6:37 tatlo: Sa Griego traynta ukon trayntay dos. ka mga soldado nga nagapalipod sa sini nga nagapakig-away upod man ang nagamaneho sini nga elepante. 38Ang nabilin nga mga soldado nga nagasakay sa kabayo ginbutang sa pihak ukon sa pihak sang duha ka nagakubay nga mga soldado, sa pagsalakay sang mga kaaway kag sa pag-apin sa mga nagakubay nga mga soldado. 39Kon ang adlaw magsilak sa ila mga taming nga bulawan kag bronsi, ang kasilaw makita sa kabukiran kag kaangay ini sang nagadabadaba nga mga sulo. 40Ang isa ka bahin sang hangaway sang hari didto sa mataas nga kabukiran kag ang isa yara sa kapatagan kag nagapadulong sila tanan nga malig-on kag nagapasunod. 41Ang tagsatagsa nagakurog sa ila pagkabati sang kagahod kag daguhob sang mga tikang sang mga hangaway kag linagatik sang ila mga hinganiban kay ang hangaway madamo kag gamhanan.
42Si Judas kag ang iya mga hangaway nagsalakay kag sa gilayon 600 ka mga hangaway sang hari ang nagkalamatay. 43Sang si Eleazar nga ginatawag kay Avaran nakakita nga ang isa ka elepante nasangkapan sang hinganiban sang hari kag mataas sa tanan, naghunahuna sia nga sa sini yara ang hari nagasakay. 44Naghalad sia sang iya kabuhi sa pagluwas sang iya mga tawo agod dumdomon sia sa walay katapusan. 45Maisog sia nga nagsubol sa elepante nga nagaagi sa tunga sang nagakubay nga mga soldado. Nag-abanse sia nga nagapamatay sa ila sa wala kag sa tuo, sa bagay nga ang mga kaaway naglalapta sang iya pagsalakay. 46Nagdalagan sia sa idalom sang elepante kag ginbuno ini sa tiyan, kag napatay ini. Natumbahan sia sang elepante, kag napatay sia sa gilayon. 47Nakita sang mga Judio ang kabakod sang hari kag sang iya mga soldado, gani nagpalalagyo sila.
48Ang hari kag ang iya mga soldado nagtaklad sa Jerusalem sa pagpakig-away sa mga Judio kag sa pagkibon sang bug-os nga Judea kag sang Bukid sang Sion. 49Naghimo ang hari sing kasugtanan sa pagpakighidait sa mga pumoluyo sang Betzur, kag ang mga pumoluyo naghalin sa siudad, tungod kay wala sila sing tuman nga pagkaon sa pagpamatok sang pagkibon, kag wala labot sina, amo ini ang tuig sang pagpahuway sang duta. 50Ginsalakay sang hari ang Betzur, kag nagbutang sia sing mga gwardya sa pagbantay sini. 51Gin-atake niya ang Templo sing malawig nga tion, nagpatindog sia sing tore sa pagkibon sang iban nga mga gamit sa pagsalakay, mga gamit sa paghaboy sang mga bato kag kalayo, kag mga gamit sa pagtiro sang baslay kag mga labyog. 52Ang mga Judio nagpamatok sini kag nagpatindog sang ila kaugalingon nga pamakod kag nagpadayon sa pagpakig-away sing madugay. 53Pero wala sila sing napundo nga pagkaon tungod kay amo yadto ang ikapito nga tuig, kag ang mga gindala nga bihag sa Judea halin sa mga Hentil nagkaon sang katapusan nga pagkaon nga nabilin. 54Diutay lamang nga mga lalaki ang nabilin sa Templo; ang iban nagalalapta kag nagpalauli sa ila mga balay tungod sang tama nga gutom.
55Sa pihak nga bahin, si Felipe nga ginpili ni Haring Antioco sang wala pa sia mapatay sa paghanas kay Antioco nga iya anak nga manginhari 56nagbalik halin sa Persia kag Media upod sa hangaway nga nag-ubay sa hari, kag nagplano sa pag-agaw sang gahom sa ginharian. 57Sang pagkabati sini ni Lysias, sa gilayon naglakat sia kag nagsiling sa hari, sa mga heneral sang mga hangaway, kag sa mga soldado, “Nagaluya nga nagaluya kita adlaw-adlaw, ang aton pagkaon ginakulang, kag ang lugar nga aton ginakibon napamakuran sing maayo, wala labot sini ang ginharian nagakinahanglan sang aton pagtatap. 58Gani, magpakig-abyan kita sa sini nga mga tawo kag magpakighidait sa ila upod sa ila bug-os nga pungsod. 59Hatagan naton sila sing pahanugot sa pagsunod sang ila mga kasugoan subong sang una, kay tungod sang aton pagdula sang ila kasugoan, naakig sila kag naghimo sini nga mga butang.”
60Ang hari kag ang iya mga pangulo nalipay sini, kag nagpadala sia sa mga Judio sang kasugtanan sa pagpakighidait, kag ila ini ginbaton. 61Ang hari kag ang mga heneral nagpamatuod sang kasugtanan paagi sa pagsumpa, kag ang pagkibon nag-untat. 62Dayon ang hari nagsulod sa Bukid sang Sion, pero sang makita niya nga ang lugar napamakuran sing maayo, wala niya pagtumana ang iya sumpa, kag nagmando sia sa pagguba sang nagalibot nga pader. 63Dayon naghalin sia nga nagadalidali kag nagkadto sa Antioquia, sa diin nakita niya si Felipe nga nagagahom sang siudad. Si Antioco nagpakig-away sa iya kag gin-agaw ang siudad paagi sa pakusog.
Currently Selected:
1 Macabeo 6: MBBHIL12
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
Maayong Balita nga Biblia © Philippine Bible Society, 2012