Matiye 13
13
Ɓi ngi mbur mizliɗa hilfa gwat
(Yo pura Mark 4.1-9; Luk 8.4-8)
1Ngi pas nah na, Yesu a bi ti haya, ara cifi a miyam madiɗaŋ. 2Zigiduw haɗi a kus a cikeˀe, hã Yesu a ci palalam, a cifi ara. Zigiduw gar a cici hirkim a ˀay didik.
3Dar a ɓa taŋ ɓi haɗi, a wa taŋ di weˀ ti wi, a ɓi: «Mbur a bi nga zliɗa hilfa gwat ar guva. 4Ti naŋ mazliɗa na, mengeleleŋ mekelemey a ndilam a ciki jiviɗ, ɗiyuwoy a soko, a ndaka cek. 5Mekelemey a ndilam ar li ɗugur, hirwuy anta haɗa ar li nah ta. A pusam kutum, vur hirwuy anta jileŋ ta tuwa. 6Pas mijiɗo na, a wura taŋ. A muˀulom, asi dimbasl anta. 7Mekelemey a ndilam a wuzla hadaw. Hadaw a gil, a vuso taŋ. 8Amma mekelemey a ndilam ar li mezle, a gi haɗi. Mekelem a gi mengeleleŋ skat, numuŋ, kukur merkeɗ, mekeleme ma kukur makir. 9Mbur misi ti slimiɗ macin na, anja a cin!»
Yesu a wa ɓi weˀ ti wi vur mike?
(Yo pura Mark 4.10-12; Luk 8.9-10)
10Yesu, mizli ngi seˀehey a kirohoko ng'avaŋ, a ɓakaŋ: «Ka maɓa taŋ, ki wa taŋ ɓi nah weˀ ti wi na vur mike?» 11Yesu a mbiɗa taŋ di: «Ɓi muɗum vur Zumabuy ngi muŋ na, a bugukum di le, ɓa ki sinakaŋ, amma a bigaka da mizli tayna ta. 12Vur mbur misi ti gwat na, a sa vulakaŋ ava ma hã fineˀ gidaŋ. Mbur manja gwat na, a sa tiɓaka mineˀ ngi si haŋ naŋ vuna ma. 13Vur ara puram, amma anta puram ta, ara cinam, amma anta slaka wala nah ta, a sinaka ta ma. Yi wa taŋ ɓi nah weˀ ti wi na aseˀe. 14Ɓa ɓi ngi mijiviɗ Ezayi miɓa zleˀe na, a gi avu taŋ muduba, a ɓi na:
«Ki sa cinam ti cin ngataraŋ, kum anta slaka wala ngi ɓi ta.
Ki sa puram ti pur ngataraŋ, kum anta puram ta.
15Asi hirnga ngi mizli tayna naŋ gidaŋ, a dislaka slimiɗeye le, a tiɗaka hiriheye le, ɓa hiri taŋ a pur ta, ɓa slimiɗ taŋ a cin ta, ɓa a slaka wala nah a mevel taŋ ta, ɓa a mbiɗaka mevel taŋ ta, vur taŋ masa moko ng'avi ya, ɓa i mbulo taŋ!» 16«Amma kumo, mumulom, asi hiri kum ara pur, yo slimiɗ kum ara cin! 17Gisiŋ, yi ɓukum na: mijiviɗey haɗi ati mizli mijeŋŋehey haɗi, a wuɗam pura gwat kum mapuraka hana le, amma a puraka ta. A wuɗam cine ɓi kum macinaka hana le, amma a cine ka ta
Mbiɗeˀvra ngi ɓi ngi mbur mizliɗa hilfa gwat
(Yo pura Mark 4.13-20; Luk 8.11-15)
18«Kumo so na, cinaka mbiɗeˀvra ngi ɓi ngi mbur mizliɗa hilfa gwat ar guva tuwa so: 19Da mbur ara cin ɓi ngi Zumabuy ngi muŋ, anta sla wala nah ta na, naɓa Satan a sawa, ava ɓi midiɗ a mevele tuwa. Hilfa gwat midiɗ a ciki jiviɗ na, i nah. 20Hilfa gwat midiɗ ar li ɗugur na, i mbur macin ɓi, a tiɓa kutum ti mumul. 21Amma dimbasl anta va ta, i mbur mazik ta si. Da ara gakaŋ bonoy, malla ara guzuvrakaŋ asi ɓi ngi Buymisemuŋ tuwa na, a pula si. 22Hilfa gwat midiɗ a wuzla hadaw na, i mbur macin ɓi. Amma wuluk ngi duniya ati tikin ngi luuma zlili a vuso ɓi tuwa, mbak a gi mengeleleŋ mata. 23Hilfa gwat midiɗ ar li mezle na, i mbur macin ɓi, yo masla wala nah. Dar a gi mengeleŋ, mekeleme skat, numuŋ kukur merkeɗ, mekeleme ma kukur makir.»
Ɓi ngi birngezleŋ
24Yesu a wa taŋ ɓi mekelem weˀ ti wi ma, a ɓa taŋ: «Zumabuy ngi muŋ a bam vu ati ɓi ngi mbur mizliɗa hilfa gwat mezle ar guva naŋ#13.24 Ar hirwuy Palestine, alkamari a zligaka ti zligi ta, amma a zliɗaka ti zliɗ. 25Hirak ti mizli mahinjam na, mesene naŋ a sawa, a zliɗ birngezleŋ a wuzla alkamari tuwa, a cuh. 26Ti alkamari migil, yo a pi hirnga so na, dar birngezleŋ a bugo vu aya. 27Buy ngi haya, gawla naŋhay a soko, a ɓakaŋ: ‹Ka mizliɗ angi guva ɗik na, i hilfa mezle ta kwa buy? Na, birngezleŋ a bo anga ti dama maka?› 28Naŋ a ɓa taŋ: ‹I mesene ɗu miga gwat hana.› Yo gawlahay a ɓakaŋ: ‹Ani, ki wuɗ ɓa i ra muɗaka avra kwa?› 29A ɓa taŋ: ‹Ĩˀĩ, ki muɗaka ta, asi da ki ra muɗaka birngezleŋ na, naɓa kisa muɗaka jom ati alkamari. 30Mbak taŋ a gilam jom hã avu sifi. Tapasa, i sa ɓa misli alkamiriheye: Slaka birngezleŋ naŋ ɗagay, juwaka pim pim ɓa ngi wur. Yo pikiy alkamari nga dirgwaɗa.›»
Zingaˀ ngi lar ada
(Yo pura Mark 4.30-32; Luk 13.18-19)
31Yesu a wa taŋ ɓi mekelem weˀ ti wi ma, a ɓa taŋ: «Zumabuy ngi muŋ a bam vu ati ɓi ngi zinga ngi lar ada#13.31 Lar nah na, a zilaka ti mi frasẽ mutarde, zinga naŋ a luguɗom di lar. mbur muzuɓa, midika ar guva naŋ. 32I meciɗek ngi wuzla hilfa gwatay gar. Amma da a gil le na, i madiɗa fineˀ gwat ngi luguɗo laraya gar. A tiri widis hã ɗiyuwoy a soko, a ɗiyam hay ar mihaŋ naŋhaya.»
ˀIs ngi slikiɗa hapa
(Yo pura Luk 13.20-21)
33Yesu a wa taŋ ɓi mekelem weˀ ti wi ma, a ɓi: «Zumabuy ngi muŋ a bam vu ati ˀis#13.33 ˀIs i gwat ngi slikiɓa hapa ngi di ɗaf. ngwas mihila, milihiɗa angi hapa kilo kukur cuw nga zlum hã a slikiɗa hapa tuwa gar.»
Yesu a wa ɓi weˀ ti wi vur mike?
(Yo pura Mark 4.33-34)
34Yesu miɓa ɓi hana gar da zigiduwo, a wa taŋ di weˀ ti wi. A ɓa taŋ ɓi manja a wa taŋ di weˀ ti wi na, anta, 35ɓa ɓi ngi mijiviɗ miɓa zleˀe na, a gi muduba, a ɓi na: «I sa wuna mi ngi ɓa taŋ ɓi ɗu weˀ ti wi. Ɓi ngi gwat muɗumo zleˀe zle angi zlivirzi ngi duniya na, i sa til di mi.»
Mbiɗeˀvra ngi ɓi ngi birngezleŋ
36Joˀ Yesu a pula zigiduwo, aru ngi hay. Mizli ngi seˀehey a kiraham ng'avaŋ, a ɓakaŋ: «Inga biga ndra mbiɗeˀvra ngi birngezleŋ ar guva tuwa.»
37Yesu a mbiɗa taŋ di: «Mbur mazliɗ hilfa gwat mezle na, i Mangal ngi mbur. 38Guva i duniya. Hilfa gwat mezle i mizli ngir Zumabuy ngi muŋ. Birngezleŋ kwana, i mizli ngi Satanay. 39Mesene mizliɗa birngezleŋ na, i Satan. Sifi i duniya masa kiɗ mi, misli alkamarihey i modro ngi Buymisemuŋhoy. 40Taŋ mahilaka birngezleŋ ɓa a paka ar vu ɓa a wur na, tapas duniya masa kiɗ mi na, a sa gi kanah ya. 41Mangal ngi mbur a sa slino modro naŋhay. Mizli magam gwat ngi hizigiɗa mizli ng'ar mungra ati migi mungrahay gar na, a sa cikilaka taŋ, a sa bam taŋ avra tir Zumabuy naŋ, 42a sa zliɗaka taŋ ng'ar vu matiɓi giw giw, a sa tuwam, a sa ngirɗam sliŋ anga. 43Tapasa, mizli mijeŋŋehey a sa wucuɗam ka pas ar Zumabuy ngi Cine taŋ. Mbur misi ti slimiɗ macin na, anja a cin!
Zlili muɗumo ati virzle hirnga
44«Zumabuy ngi muŋ, a bam vu ati ɓi ngi zlili muɗumo ar guva. Mbur a luma, a ɗumo hiri nah ɗum ava ma. A mumul haɗi wãˀ, a ru, a hiɗika gwat naŋhaya cek avra, a hiɗika guva tuwa. 45Yo Zumabuy ngi muŋ, a bam vu ati ɓi ngi mbur migi terere masipi virzle mezle. 46Naŋ mulum virzle hirnga mipal naŋ kine tuwa na, a ru, a hiɗika gwat naŋhaya cek avra, a hiɗikaŋ.
Ɓi ngi zuva
47«Ma na, Zumabuy ngi muŋ a bam vu ati ɓi ngi zuva maka ka ng'ar yam madiɗa, majo sukwi ngi kilifey wal wal gar. 48Da zuva a nih le na, a ɗuɗoko di nga ay didik. A dirba nah, mizli a cifam joˀjoˀ, dar a wunaka kilif mezleheye ng'ar gadagaray, malambaˀhaya, a zliɗaka taŋ avra. 49Tapas duniya masa kiɗ mi na, a sa gi kanah aya: modro ngi Buymisemuŋhoy a sa soko, a sa gwahaka mizli malambaˀhaya ti wuzla mizli mijeŋŋeheye, 50yo a sa zliɗaka taŋ ng'ar vu matiɓi giw giw, a sa tuwam, a sa ngirɗam sliŋ anga.»
Zlili magala ati nawayahay
51Yesu a ɓa mizli ngi seˀeheye: «Ki cinaka ɓi nah le gar kwa?» A mbiɗakaŋ di: «Hĩ.»
52Joˀ a ɓa taŋ: «Naŋ kine, buy ngi ɓimujuwa gar misina ɓi ngi Zumabuy ngi muŋ le na, a bam vu ati buy ngi hay mabo ti gwat nawayahay ati magalahay tir zlili naŋ.»
Mizli ngi Nazaretey mitiɓaka Yesu ta
(Yo pura Mark 6.1-6; Luk 4.16-30)
53Ti Yesu mikiɗa mi ngi wa ɓi weˀ ti wi na, a cuh ti kẽh. 54Naŋ mindil angi li naŋ migil anga na, a zla a dubuna gwat da mizli ngir li nah ar hay ngi dira dibiɗ taŋ, hã a zuma taŋ hirnga haɗi, dar a ɓam: «A lumo sinmijileŋ hana vuna amaka? Yo a ga cekenehey vuna mbri mbrike? 55I mangal ngi mbur micira dum tuwa takwa? Mumuŋ a zilaka Mariya takwa? Zak, Zozef, Simoŋ waɗ Yude i sukum naŋhay takwa? 56Sukum naŋ mongosohoyo, taŋ cek a hay ndra aka takwa? A lumo ɓi nah gar ama ska?»
57A slaka wala nah ta hã sar a ba taŋ aseˀeŋ. Yesu a ɓa taŋ: «A zirɗaka mi ngi mijiviɗe na, sey ar li naŋ migil angaŋ, waɗ a wuzla mizli ngi hay taŋhay.
58Yesu a gi cekene a diga haɗa ta, asi anta tiɓakaŋ a mevele ta.
Bible en Langue Guiziga © L’Alliance Biblique du Cameroun, 2011.