Yanga 7
7
Te talatala a Tetepano ki te Kōnitala
1Eia, iliili mai loa te takuvai wolo kia Tetepano, “Ko tautonu koia nā tala e wakatakayala ia koe nei?”
2Mea atu loa ia Tetepano pēnei, “E te wī tāīna ma nā mātutua ē, wakalongo mai ake lā. Na wakaāli mai te Atua yilatū ki tō tātou tupuna ko Āpelaama i te vāia nā nō ai iāna i Metopotāmia, i mua ake ka yau ai iāna nō i Ālana. 3Talatala mai loa te Atua peia, ‘Maka koe i tō wenua ma ō tautangata, wano koe ki te wenua āku ka wakaāli atu kia koe nei.’#Kēnete 12:1
4Eia, maka loa iāna i te wenua o te Kaletea, wano ai nō i Ālana. I muli o te matenga o te matua o Āpelaamá, mea loa te Atua ki ai kē yau ki te wenua e nōnō ai kōtou nei.#Kēnete 11:31; 12:4 5I te vāia ia, e kiai ake te Atua na tuku e tuanga wenua tika mō ona i te wenua nei, kāe oki tapuae wenua lewu. Yaulā, wakapono loa te Atua kia ana, ka tuku i te wenua nei mō ona ma tona wuānga, wua atu oki kāe ana tama i te vāia ia.#Kēnete 12:7; 13:15; 15:18; 17:8 6Talatala loa te Atua pēnei kia ana: ‘Ka nōnō wua tō wuānga pe nā alolangi i te wenua kē. Ka nōnō tuikā wua lātou peia, ka takikinongia oki e wānga lau te tākalonga.#Kēnete 15:13-14 7Yaulā, ka tūā au i te wenua e tuikā ai lātou ia, kē oti, koa lōmamai ai lātou ki vao o te wenua ia kē tautapa kia aku i te konga nei.’#Ēkoto 3:12 8Eia, aumai loa te Atua kia Āpelaama i te talatala wakapono o te pelitome.#7:8 te talatala wakapono o te pelitome: ko te wakapononga o te yemunga kili, pēkole, tē. Lilo mai ai ia Āpelaama wai matua mō Ītaaka, yemua loa te kili ōna i te valu o te ayo mai tona wānaunga. I muli mai, lilo oki ia Ītaaka wai matua mō Iākōpa, peia ia Iākōpa na lilo mai oki wai matua mō te tino angaulu mā lua tūpuna o tātou.#Kēnete 17:10-14; 21:2-4; 25:26; 29:31–35:18
9Eia, mākekeā loa nā tama a Iākōpa i tō lātou taina ia Iōtēpa, oko loa e lātou wai tuikā ki Aipiti. Yaulā, nā paletuangia iāna e te Atua,#Kēnete 37:11, 28; 39:2, 21 10ko ona na wakaolangia iāna mai te wī kino. Aumai oki te Atua kia Iōtēpa i te māwutu, na polepole wua ai te aliki o Aipiti ia Pālao kia ana; nō kiai, iki loa iāna ia Iōtēpa wai wakayaele mō Aipiti tākatoa ma tona wale aliki.#Kēnete 41:39-41
11Kāleka lā, tupu loa te onge kino kia Aipiti ma Kanaana tākatoa, kamuloa te wī tāngata ulutā wua i te yayalo; kāe loa konga atu kē ulu atu ai o tātou tūpuna ni popoa mā lātou.#Kēnete 42:1-2 12I te langonanga e Iākōpa e yī tītona i Aipiti, unga loa iāna i o tātou tūpuna kē wō ki ai i tā lātou wōnga mua. 13Kē oko lā ki te lua o tā lātou wōnga, tala loa ia Iōtēpa ia ana ki ona tāīna, iloa oki e te aliki o Aipiti te kāinga tangata o Iōtēpa.#Kēnete 45:1, 16 14Nō kiai, valo loa ia Iōtēpa i tona matua ia Iākōpa ma tona wuānga tāngata tākatoa kē lōmamai. E tino witu mā lima te tokawolo o lātou.#Kēnete 45:9-10, 17-18; 46:27 15Eia, wano atu ai ia Iākōpa ki Aipiti, mamate atu ai i kiai ma o tātou tūpuna.#Kēnete 46:1-7; 49:33 16Wakanikoa mai loa o lātou tino ki Tēkema, tanu atu ai ki loto o te lua tanumate na okongia e Āpelaama ki te moni mai nā tama a Āmola o Tēkema.#Kēnete 23:3-16; 33:19; 50:7-13; Iōtua 24:32
17Kē talivave ki te vāia e wakatupu ai te Atua i tana mea na wakapono kia Āpelaama, na tokawolo ongo te wakalaunga tangata o tātou i Aipiti.#Ēkoto 1:7-8 18Eia, tū mai ai te aliki wōu o Aipiti ia, e tangata e kiai na ana iloa ia Iōtēpa. 19Wai loa tana tīonga kino ki o tātou tāngata, takikinongia loa i o tātou tūpuna i te naumatenga kē tili i a lātou tama e pito wānanau mai kē mamate.#Ēkoto 1:10-11, 22
20Ko te vāia teia na wānau ai ia Mōte, e tama loa potipoti. Tautea loa iāna e tolu māina i te wale o tona matua tāne.#Ēkoto 2:2 21Kē tilingia iāna ki tātea mai tona wale, kāvea loa iāna e te tamāwine a Pālao, wāngai atu ai ia ana wai tama kokoti mā ana.#Ēkoto 2:3-10 22Akoakongia loa ia Mōte ki te wī āpī māwuwutu ma te wōwonu o Aipiti, lilo ai iāna wai tangata tau-ki-mua i te talatala ma te yanga.
23Kē oko ia Mōte ki tona lauwā matawiti, manatu loa tona ngākau kē wano onoono i ona tautangata Ītalāela.#Ēkoto 2:11-15 24Kite atu loa iāna i tō lātou toe ko tūkoaina e te tangata Aipiti ia, kakami atu oki iāna wakaola, patu loa ēna te tangata Aipiti ia palewa, wai yoani nō tana yanga kino ia. 25I te manatunga a Mōte, ka iloa ona tāngata Ītalāela ē, na tukuna mai iāna e te Atua wai wakaola mō lātou, yaulā pē e kiai loa na a lātou alawia. 26I te toe ayo mai, kite atu iāna i lua tangata Ītalāela ia ko tāua nei. Manatu loa iāna kē vavae ia lāua kē maua te āwenua, mea loa iāna ki ai, ‘Kāle lā kōlua ni tāīna! E wea na wakatīngā ai o kōlua tino?’
27Ko te kovi lā nā lukiluki ki te toe o lāua ia, tuleki loa iāna ia Mōte ki tātea, mea loa peia, ‘Ko ai koe na meaina kē lilo wai wakayaele ma te akavā ia mātou? 28Ni meanga koe kē patu ia aku pe tau patunga i te kovi Aipiti i te ayó?’ 29I te patō mainga o nā muna ia kia Mōte, tuyi mākalokalo atu ai loa iāna ki Mītiāna, lilo ai iāna wai tangata wilo i te wenua ia. Wānau ai lua ana tamatāne i kiai.#Ēkoto 18:3-4
30Kē pange te lauwā matawiti, wakaata mai loa te āngela kia ana i loto o te yila awi o te lākau nā mumula i te mētēpala e pili wua ki te maunga ko Tinai.#Ēkoto 3:1-10 31Kamuloa ia Mōte mīngutu wua i te kitenga i te mea ia; ia ana lā e yolopili atu kē taka lelei e wea te mea ia, langona loa ēna te leo o te Atua: 32‘Ko oku te Atua o ō tūpuna, o Āpelaama, o Ītaaka ma Iākōpa.’#Ēkoto 3:6 Kamuloa ia Mōte vivili i te mataku, e kiai loa iāna na kakalo atu ki ai.
33Eia, mea atu ai te Atua kia ana, ‘Uwi koe i ō takāvae nā, e konga yā oki te konga e tū ai koe nā. 34Na pulawia ēku te takikino ongo e tupu nei ki oku tāngata i Aipiti. Na aku langona oki te ngungulu o a lātou wakayapinga, nō kiai au na yau ai ki lalo nei kē wakaola ia lātou. Yau lā koe, ka unga au ia koe kē niko ki Aipiti.’#Ēkoto 3:5, 7, 8, 10
35Ko te Mōte teia e kiai na a lātou tuanakia, nā wai ai pēnei a lātou muna ki aí, ‘Ko ai koe na meaina kē lilo wai wakayaele ma te akavā?’ Yaulā, ko ona lāi te tangata a te Atua na unga kē wakayaelea te kakai ma te wakaola ia lātou, lā loto o te āngela na wakaata mai kia ana i te lākaú.#Ēkoto 2:14 36Ko ona na aumaia lātou ki vao o Aipiti, nā wai oki iāna i nā wakailo mana ma nā yanga wakawotu i Aipiti ma te Tai Kula, peia i loto o te mētēpala e lauwā matawiti.#Ēkoto 7:5; 14:21; Nūmelo 14:33
37Ko te Mōte tēnei na mea peia kia Ītalāelá, ‘Ka wakatū mai te Atua mō kōtou e peloveta pē eku nei mai loto lāi o ō tāngata nā.’#Teutelonomi 18:15, 18 38Ko ona lāi teia nā i loto o te kaputinga a te kakai i te mētēpalá. Nā i ai iāna ma o tātou tūpuna, peia ma te āngela na talatala mai i lunga o te maunga ko Tinai. Na aumaia oki kia ana nā talatala ola kē kāvea mai ēna kia tātou.#Ēkoto 19:1–20:17; Teutelonomi 5:1-33
39Yaulā, e kiai loa o tātou tūpuna na māmalu kia ana, yē malawia loa iāna e lātou, manatu loa o lātou ngākau kē nīniko wakawōu ki Aipiti. 40Nō kiai, mea loa lātou kia Ālōna, ‘Wowou ake koe ni atua kē wakayaelea tātou. Ko te kovi tāne ko Mōte na takia mai tātou mai Aipiti nei, ko yē a mātou īloloa e wea te mea na tupu kia ana!’#Ēkoto 32:1 41Eia, wowou loa tā lātou atua tiki pe te punua puakatoló, kave ake ma a lātou ātinga ki ai, wai ma tā lātou wakamālienga kē wakateniteni ai te yanga a o lātou lima na wai ia.#Ēkoto 32:2-6 42Nō kiai, wulitua loa te Atua kia lātou, maka wua ai kē wakatapatapa ki nā mata o te langi. Tupu ai nā muna na tutia ki loto o te puka a nā pelovetá:#Āmota 5:25-27 (LXX)
‘E te kakai o Ītalāela ē! E yī lā a kōtou ātinga na aumai kia aku wai matanga
i te lauwā matawiti o kōtou i te mētēpala?
43Nā ikiiki oki kōtou i te kapakapawale o te atua ko Moloka
ma te mata o tō kōtou atua ko Lēpana,
te atua tiki a kōtou na wowou kē tautapa ai.
Nō kiai, ka tuatele au ia kōtou ki te wī konga mamao atu ia Pāpulōnia.’
44Nā i o tātou tūpuna oki i te mētēpala te wale tautapa o te wakapononga#7:44 te wale tautapa o te wakapononga o te Atua, Ēleni: te kapakapawale kite o te Atua o te Atua. Na wowoungia oki te mea ia kē tautonu ngaleka ki nā mea a te Atua na talatala mai kia Mōte, kē kaleka ki te tūtū āna nā pupula ai.#Ēkoto 25:9, 40 45Kē maua ia lātou te wale tautapa ia, aumai loa e o tātou tūpuna te wale ia, i te vāia ko Iōtua te wakayaele, i te peke mainga o te wenua nei kia lātou mai nā wenua tangata na tulitulia e te Atua lā mua o lātou. Vai wua ai i kiai peia te wale tautapa ia, oko wua mai ki te vāia o Tāvita.#Iōtua 3:14-17 46Ko ona oki te tangata a te Atua na popole ai, eia, wakavale loa iāna ki te Atua pē ka pā te Atua kē wakatū iāna e Waleyā kē wakaāwi ai te Atua o Iākōpa.#2 Tāmuela 7:1-16; 1 Wakapapanga 17:1-14 47Kē mea lā, ko Tōlomona na wakatūngia te Waleyā ia mō te Atua.#1 Aliki 6:1-38; 2 Wakapapanga 3:1-17
48Teia wua, ko yē nō te Atua Tiketike Loá i loto o te wale na wowoungia e te lima tangata nei. Kē lāua te talatala a te peloveta e mea pēneí:
49 #
Ītaia 66:1-2
‘Ko te Langi toku potu,
ko te ao nei oki toku wakailingā vae.
E wea lā te tū o te wale ka wakatū e koe mō oku?
ko talatala mai te Atu.
Pēkole, ko i wea mō te konga ka wakamanava ai au?
50Kāle lā ko oku lima na wowoungia nā mea nei loa tākatoa?’
51Ia kōtou pē ni tāngata totoko! O kōtou ngākau nā e kiai na pelitomengia, peia o kōtou talinga nā ko newutuli lāi! Ko weolo wua kōtou ma o kōtou mātutua i te pātali wua pēnei i te Vaelua Yā! #Ītaia 63:10 52E tayi lā peloveta e kiai na takikinongia e o kōtou mātutua ia? Na kikina oki e lātou te kau nā yivayivangia te yaunga o te Tangata Tū Tautonú. Ko kōtou oki i te vāia nei, na vatia iāna ma te patu atu kē palewa. 53Na tukuna mai oki kia kōtou te Tule na wakamanangia e nā āngelá, yaulā e kiai loa kōtou na māmalu ki ai!”
Na newunewua ia Tetepano ki te watu
54I tā lātou wakalongonga i nā muna ia, kamuloa lātou mālili ongo ma te katikati nā nio ia Tetepano. 55Yaulā, ulungia loa iāna e te Vaelua Yā, kakalo loa ona mata ki te Langi, ana onowia loa te yilatū o te Atua, peia ia Iētū ko tū i te kaokao mātau o te Atua. 56“Onoono ake!” tana meanga. “Ko aku kitea te Langi na yūkena mai, peia te Tama a te Tangata ko tū i te kaokao mātau o te Atua!”
57I tana meanga ia, wakatutuli loa o lātou talinga, kakā ake ki lunga i o lātou ātanga, mangungu atu ai kē liko kia ana. 58Eia, totoi loa lātou ia ana ki vao o te ōile, kāmata ai e te newunewu ia ana ki te watu. Ko nā kite nā wetū i kiai, uwi loa o lātou peleue, tuku ki nā vae o te lōpā wōu e lapaina tona ingoa kia Taulá.
59Ia lātou e newunewu ia ana ki te watu ia, tataku loa ia Tetepano pēnei, “E te Atu e Iētū ē, likoa mai toku vaelua.”#Luka 23:46 60Eia, tūtulivae ai iāna ki lalo ma te kakā ki lunga pēnei, “E te Atu ē, auyē koe e wakaili i te yala nei ki lunga o lātou.”#Luka 23:34 Kē yawe ana muna ia, tuku atu ai i ona tungongi.
© 2024, Wycliffe Bible Translators New Zealand Inc. in partnership with Te Wui Aliki o Pukapuka ma Nassau