YouVersion Logo
Search Icon

Mɨkyananakɨa 13

13
Balanaba nɔ Saulo ɓɔsɔ aɓɨakɨa Ɨsaʉ yɛta Iɗo akyɛnda ngɨyɔ pɛɨ
1Amati ɔ Kanisa ngɨa Atiokia, ya꞉ɓio nɔ magbɛ nɔ ɓapananakɨa: Balanaba, nɔ Simioni (ɨya ɓa꞉tɨmisoko ɓɔ mombi ata nji), nɔ Lukio (ɨya ɔ ɨkʉmbʉ yɔ Kɨlɛnɛ), nɔ Manaɛnɨ (ɨya ɓa꞉kɨa ɓʉkʉʉ nɔ ngama Hɛlɔdɛ), nɔ Saulo. 2Ɓisi mʉngana, ɓa꞉ɓio akɔbibiso Makwɔɓɨɨ, ɨhɔ nɔ táa idyo akɔ angbinga. Mʉtɨma wɔta Tu wɔ꞉yakanaka naɓɔ ɓɔ: «Anasɨkieni Balanaba nɔ Saulo, nɔ, nɔ́ɓʉnapɨa di akɔ tɛa ngɨyɛ na꞉ɓisekio.» 3Ndʉ ɓa꞉taa idyo akɔ angbinga, ɨhɔ nɔ nɨta ɓanɨ, kʉdɔ, ɓa꞉tɔnapɨa atɨ Balanaba nɔ Saulo lɨkɔndɔ, nɔ ɓɔ꞉ɓinjo kyɛnda.
Balanaba nɔ Saulo ɓɔsɔ anɔ Kipulo
4Ndʉ Mʉtɨma wɔta Tu wa꞉tʉma atɨ Balanaba nɔ Saulo aɓɨakɨa Ɨsaʉ yɛta Iɗo, kʉdɔ, ɓɔ꞉sa anɔ Seleukia. Tɨa inani, ɓɔ꞉ɗeto masʉa wɔ mipo anɨsa akɔ uji ngʉwɔ Kipulo. 5Angbinga ngɨa ɓa꞉ɓɔya-ɔɔ anɔ Salamɨa, inani akɔ uji wɔ Kipulo, ɓɔ꞉sa aɓɨakɨa ɨsaʉ yɔ Asɔɓɨɨ amati ɔ lɨkáá lɔ nɨta ngɨlɔ Ɓayuda. Ɓa꞉ɓio ɨhɔ nɔ atɨ Yɔanɨ ngɨa ɓa꞉tɨmisoko ɓɔ Malɨkɔ naɓɔ asalɨa. 6Ɓɔ꞉tapʉa uji ngʉwɔnanɨ uɓomu akɔɓɔya anɔ Pafɔ. Inani, ɓɔ꞉gbʉka Muyuda mʉngana ino ɓɔ Bala-Yeso. Ɨyɔ, a꞉ɓio ɨgbɛ yɔ mʉjɛɛ, nɔ kʉ mombi ɔ nɔkɔ. 7Mombi ngɨananɨ, ɓa꞉ɓio ɨhɔ nɔ Sɛlɛgɨɔ-Paʉlɔ, mombi ɔ nɨmbɨmbanaka, nɔ kʉ ngama ɔ uji ngʉwɔnanɨ. Ngama ngɨananɨ, a꞉ɓio nɔ mʉsasa anʉka ʉpanʉ wɔ Asɔɓɨɨ, kʉdɔ, e꞉soko Balanaba nɔ Saulo. 8Yakamɛngana, Ɛlɨmasɨ (ino yɔ Igiliki yɔ mombi ɔ nɔkɔ ngɨananɨ), a꞉ɓiomʉ akʉnda ɓɔ ngama ɨbaya Yeso, ɔ꞉yaa yaka ngɨyɛ ɓa꞉ɓio asugo ta yaa. 9Kʉdɔ, Saulo (ɨya ɓa꞉tɨmusoko kʉ ɓɔ Pɔlɔ), ɔ꞉hueni nɔ Mʉtɨma wɔta Tu, ɔ꞉mʉkanga nɔ ajwa ata ɓʉmʉ, 10nɔ, ɔ꞉musigio ɓɔ: «Ʉwɛ mombi ɔ pɛtanaka nɔ migbo yɔ ɓʉɓɨɓɨ kʉ iɓomu, mwana ɔ abɨɨ nɔ mʉyaa wɔ ɓungbingbii ɓuɓomu, wangɔsɨa-ndɨ sina abunjo lɨngbaa lɛta ngbingbii ngɨlɔ Makwɔɓɨɨ? 11Ɨnadɔ ɨtakɨtakɨ ngɨyɛ, Makwɔɓɨɨ ɔnaɓoto tɨa ɓotoni, ɔmanɔ nɔwɛ aɓɛnda: wa꞊natakanaka mombi ɔ mamɔmɔ, nɔ, wa꞊ngɛna ɨpa akɔ angbinga mʉngana ɓɔ.» Ta gagaa ngɨananɨ, mesu ngʉkɔ Ɛlɨmasɨ kɔ꞉kutonio nɔ indindi ɨhɔ nɔ umomo ga nji. Ɔ꞉pʉnga ɓɔtio ʉmʉwa akɔhata ɓombi ngʉɓa ɓamʉkyɛndakiso. 12Kʉdɔ, ngama ngɨananɨ ɛ꞉na yaka ngɨyɛnɛnɨ ya꞉kyananakɨa, ɔ꞉baya Yeso, dɔ, mapanʉ kɔ Makwɔɓɨɨ ka꞉muɓoto mʉtɨma ɓotoni.
Pɔlɔ nɔ Balanaba anɔ Atiokia ihoi yɔ Pisidia
13Pɔlɔ nɔ ɓombi ngʉɓa ɓa꞉kyɛndaka naɓɔ, ɓa꞉ɗeto masʉa wɔ mipo anɨngwa anɔ Pafɔ akɔɓɔya anɔ Pɛlɛgamɔ ɨkʉmbʉ mɛngana amati ɔ ihoi yɔ Pamufilia. Yɔanɨ ngɨa ɓa꞉tɨmisoko ɓɔ Malɨkɔ, a꞉sɨana naɓɔ tɨa ananɨ, nɔ, ɔ꞉tɔwa yangɔ anɔ Yelusalɛma. 14Kʉdɔ, ɓa꞉ngwa anɔ Pɛlɛgamɔ, ɓɔ꞉ɓɔya anɔ Atiokia ɨkʉmbʉ mɛngana amati ɔ ihoi yɔ Pisidia. Akɔ ɓisi ɓɔ nuhomuo ngʉɓɔ Ɓayuda, ɓɔ꞉kumonio amati ɔ ɨkáá yɔ nujonokio ngɨyɔ Ɓayuda, nɔ, ɓɔ꞉wɔlɔ. 15Ambise ngɨa ɓa꞉popoko-ɔɔ amati ɔ mabii ngʉkɔ mapanʉ nɔ ʉkɔ magbɛ, kʉdɔ, ngama ɔ ɨkáá yɔ nɨta ɔ꞉ɓʉtʉmɨa atɨ Pɔlɔ mombi naɓɔ asigio ɓɔ: «Inu ɓaya, Ndʉ náɓio nɔ yaka yɔ ninjiso ɓombi angu akɔ mʉtima, sugeni.»
16Pɔlɔ ɛ꞉maa, ɔ꞉ɓʉgbɛma nɔ ɨkɔndɔ nɔ ɔ꞉sugo ɓɔ: «Inu Ɓaɨsalaɛlɛ, nɔ, inu ɓombi ngʉɓa ná꞉kumo Asɔɓɨɨ, ukeni. 17Asɔɓɨɨ ngɨa ɔ ɓana ɓɔ Ɨsalaɛlɛ, a꞉chwa ɓakuku ngʉɓeso, kʉdɔ, ɓa꞉cho ɓaja akɔ angu ɔ Asɔɓɨɨ, ngbinga ngɨa ɓa꞉ɓio-ɔɔ ndʉ ɓɛɛka anɔ Misili. Ɔ꞉tɔɓʉchwɛiso inani nɔ ɨkɔndɔ yɔ angu ngɨangɔ. 18Asɔɓɨɨ a꞉ɓio mʉtɨma ʉta apɛakɨa mʉkyananakɨa ngʉweɓo amukengu, amati ɔ mago ndʉ ɓatɛkɛɓɛ ɓɔgɨna. 19Ɔ꞉dʉkiso lɨfananja mɛɗɨanɛka amati ɔ ɨkʉmbʉ ngɨyɔ Kanana, ɔ꞉ɓinjo tɨa ɨɓɔ mʉgyɛndɔ wɔ maɓɨɨ wɔngɔ, 20amati ɔ mago tinetine ndʉ lɨmɨa ɓɔgɨna nɔ ɓatɛkɛɓɛ ɓɔkʉ.
Asɔɓɨɨ e꞉njo ɓajuji akɔɓɔya akɔ ɨgbɛ Samwɛlɛ. 21Anɨngwa ananɨ ɓɛ꞉ta ngama, kʉdɔ, Asɔɓɨɨ ɔ꞉ɓinjɔ Saulo ngɨa mwana ɔ Kɨsɨ, akɔ anja ɔ Bɛnjamini. Iyɔ, a꞉dya ɓʉngama amati ɔ mago ɓatɛkɛɓɛ ɓɔgɨna. 22Ambise ɔ nunguso Saulo, Asɔɓɨɨ ɔ꞉ɓinjo tɨa Dawidi akɔɓio ngama. Asɔɓɨɨ a꞉sugo akʉʉ ɔ Dawidi ɓɔ: ‹Nɛ꞉na Dawidi ngɨa mwana ɔ Yɛsɛ, mombi ngɨa akɔkʉndaniso nɔ mʉtɨma ngʉwɔsɛmɨ. Ɨyɔ, a꞊kɨa sina ɓʉkʉnda ngʉɓɔsɛmɨ ɓuɓomu.›#popoko 1Sam 13:14; Mmb 89:21 23Asɔɓɨɨ a꞉chwɛiso Yeso akɔɓio muheiso ngʉwa wɔ Ɨsalaɛlɛ, amati ɔ ɨfananja ngɨyɔ Dawidi, akɔkpatanakɨa nɔ yaka ngɨyɛ a꞉ɓʉpanaka jɛnɛ. 24Apɛɨ ɔ nɨka ngɨyɔ Yeso, Yɔanɨ a꞉sigio Ɓaɨsalaɛlɛ ɓaɓomu ɓɔ, ɓɨnacho mʉtɨma nɔ ɓɨkwa uɓatiso. 25Akɔ angbinga ngɨa Yɔanɨ a꞉ɓio-ɔɔ tinene apipo tɛa, ɔ꞉pʉnga ɓɔkuo ɓɔ: ‹Nákyɔtunguo-sɨ inu ɓɔ ɨmɨ nanɨ? Sɔkɔmʉ ndɨ-sɨ ɨmɨ akɛ, na mombi ngɨa ná꞉kɨa nayɔ aɓɛtɨa? Yakamɛngana, ɓɛtɨeni mombi mʉngana anɨka ambise asɛmɨ, nɔ, nangɔkwananamʉ gʉtʉ pɔ akɔɓoo muki wɔ lɨkpakʉ ngɨlangɔ.›
26Inu ɓaya, ɓanɔnɔ ɓɔ Abalaama, nɔ inu mababa kɔ ɓombi ɓaɓomu ngʉɓa nákumo Asɔɓɨɨ, ya akʉʉ ɔ eso akɛ Asɔɓɨɨ a꞉tʉma pɛ-ɔɔ ɨsaʉ yɔ ɓʉhɛa ngɨyɛ. 27Ɨnadɔ, ɓombi ɓɔ Yelusalɛma nɔ ɓangama ngʉɓeɓo, ɓa꞉kɔmupemisomʉ Yeso ndʉ Masia, nɔ, ɓa꞉kɔpemisomʉ ɨsɨ yɔ yaka ngɨyɛ magbɛ ka꞉ngaka, nɔ ɨyɛ, ɓakiipopoko akɔ maɓisi kɔ homuo ngʉkɔ Ɓayuda maɓomu. Yakamɛngana, ɓa꞉kyananakɨa yaka ngɨyɛ magbɛ ka꞉ngaka ɨngbaa akɔwisiso Yeso. 28Nɔ gʉtʉ ndɨ, ɓa꞉kɛnamʉ yaka ngɨyɛ ɓakwanana-ɔɔ kio mʉkɔmbʉ ngʉwangɔ ɓɔ iwo, yakamɛngana, ɓɛ꞉ta ta ɓɔ Pilato ɨmʉwa ta nɨwa. 29Nɔ ambise ɔ kɨa yaka iɓomu ngɨyɛ mabii ka꞉ngaka akʉʉ angɔ, ɓɔ꞉mudiso akʉʉ ɔ mʉsalaba, nɔ, ɓɔmʉnapɨa amati ɔ ɓʉnjaʉ. 30Yakamɛngana, Asɔɓɨɨ a꞉mʉjʉkaniso akɔ ingwo. 31Nɔ amati ɔ makwaa majanana, Yeso a꞉ɓio achwɛanakɨa ɓombi ngʉɓa akyɛndaka ɨhɔ naɓɔ, anɨngwa anɔ Galilaya akɔɓɔya anɔ Yelusalɛma. Ɨtakɨtakɨ ngɨyɛ, ɓombi ngʉɓɔnanɨ ɓa tɨa ɓadɛmʉ ɓɔ Yeso apɛɨ ɔ Ɓaɨsalaɛlɛ. 32-33Isu tɛkɔ aka nenu akɔninjo Ɨsaʉ yɛta Iɗo ngɨyɛ Asɔɓɨɨ a꞉panaka jɛnɛ ɓakuku ngʉɓeso, Asɔɓɨɨ ɔ꞉ɨkɨɔ tɨa akʉʉ ɔ eso ngʉɓa ta ɓanɔnɔ ɓeɓo, ɨngbaa akɔjʉkaniso Yeso akɔ ingwo, ndʉ aka ya꞉tɛndanakɨa-ɔɔ amati ɔ ɨtaɓʉ yɔ mambɔ magbaa kapɨnɨ ɓɔ:
‹Ʉwɛ akɛ wa mwana ngɨa asɛmɨ,
ɨmɨ ɓʉɓʉnʉ na tɨa atɔ.›#popoko Mmb 2:7
34Asɔɓɨɨ a꞉sugo ga a꞉mʉjʉkaniso akɔ ingwo, dɔ, a꞊tɨpɔwamʉ amati ɔ ɓʉnjaʉ. Kʉdɔ, ɔ꞉sugo ɓata kʉ ɓɔ: ‹Na꞊nɔtio ʉɓʉnga wɔta tu, nɔ ʉwa wɔ ingono, ʉwa, na꞉panaka jɛnɛ Dawidi.›#popoko Isa 55:3
35Tɨa kʉananɨ, amati ɔ ʉgbaa nga wɔmɔ wɔ ɨtaɓʉ yɔ mambɔ wanʉngaka ɓɔ:
‹Wangɔmʉsɨa baya ata tu ngɨa asɔɔ, akɔpɔwa amati ɔ ɓʉnjaʉ.›#popoko Mmb 16:10
36Yakamɛngana, akɔ angbinga ngɨangɔ, Dawidi a꞉kyananakɨa anja ngɨangɔ akpatanakɨa nɔ ɓʉkʉnda ɓɔ Asɔɓɨɨ. Mbise ɔngɔ ɔ꞉wo, nɔ, ɓɔ꞉mʉhʉna ɨhɔ nɔ ɓɛsɛ, kʉdɔ, ndʉtʉ ngɨangɔ yɔ꞉pɔwa. 37Yakamɛngana, ɨyakɛ, Asɔɓɨɨ a꞉mʉjʉkaniso akɔ ingwo, a꞉pɔwamʉ pɔ pɔwa. 38-39Inu ɓanduku, ɨmbɨeni iɗo, ɓɔ ya ta akʉʉ Yeso, ɨyɛ ɓa-ɔɔ nenu akɔɓɨakɨa ɨsaʉ yɔ nɨpaakɨa ɓʉɓɨɓɨ. Nɔ kʉ akʉʉ angɔ, mombi nɔ mombi ngɨa akɔbaya Yeso, Asɔɓɨɨ a꞉mʉsɨka ndʉ mombi ata ngbingbii amati ɔ yaka iɓomu ngɨyɛ mapanʉ kɔ Musa ka꞉kwananamʉ jɛnɛ kɨa. 40Pɛmanɨeni dɔ tɨa iɗo, ɓɔ yaka ngɨyɛ lɨtaɓʉ lɔ magbɛ la꞉sugo, yatɨnɨanɨamʉ ati ɔ eno akɔsugo ɓɔ:
41‹Ukeni inu ɓombi ɓɔ nɨna yaka ɓʉtʉʉ.
Kweni ɨjɨma, nɔ, yɔnɨmbangɨa, nɔ nanjaneni!
Dɔ yaka ngɨyɛ nakʉnda akɨa ɓʉɓʉnʉ,
mombi angɔbayamʉ pɔ baya,
gʉtʉ ta ɓɔ ɓɔmʉngakɨeni ta iɗo.›»#popoko Abk 1:5
42Ndʉ atɨ Pɔlɔ nɔ Balanaba ɓa꞉ɓio achwɛa amati ɔ ɨkáá yɔ nɨta ngɨyɛnɛnɨ, ɓombi ngʉɓɔnanɨ, ɓɔɓisoko ɓɔ ɓɨka ɓata akɔngaka ta yaka mɛngana ngɨyɛnɛnɨ, akɔ ɓisi ɓɔ nuhomuo ngʉɓa ɓa꞊nɨka. 43Ndʉ mujonokio ngʉwɔnanɨ wa꞉sio, Ɓayuda ɓaja nɔ mababa kɔ ɓombi ngaɓɔmɔ, ʉɓa ɓa꞉baya ɨtandɛ ngɨyɛ Ɓayuda, ɓɔ꞉kpata atɨ Pɔlɔ nɔ Balanaba. Ɨɓɔ ɓatitima ɓɔ꞉ɓʉngakɨa yaka naɓɔ aninjo iguegue ɓɔ, ɓatɨsɨanamʉ nɔ ɨjɨɔ yɔ Asɔɓɨɨ.
44Tɨa akɔ ɓisi ɓɔ nuhomuo ngʉɓa ɓa꞉kpata ananɨ, ahʉyakɨa ɓombi ɓaɓomu ngʉɓa ɓɔ gʉlʉ ngɨananɨ, ɓɛ꞉ka anʉka ʉpanʉ wɔ Makwɔɓɨɨ. 45Yakamɛngana, ndʉ Ɓayuda ɓɛ꞉na ambaja ɔ ɓombi ngʉɓɔnanɨ, ɓɔ꞉huo nɔ imi, ɓɔ꞉pʉnga sɛaka Pɔlɔ, nɔ nachoko yaka ngɨyɛ a꞉ɓio anʉngaka. 46Yakamɛngana, Pɔlɔ nɔ Balanaba ɓɔ꞉ɓutosio yaka sɔkɔmʉ nɔ ʉɓa akɔsugo ɓɔ: «Ya꞉kwanana pɔngɔ ɓɔ ɓɨpʉnga-sɨ nenu akɔɓɨakɨa ta inu yaka yɔ Asɔɓɨɨ pɛɨ. Yakamɛngana, dɔ, nɔ́꞉ɨyaɔ, nɔ, nɛ́꞉nɔ ɓɔ nɔ́kɔsisekiomʉ nɔ uɓei ngʉwa wɔ mago nɔ mago, tɨa kʉɓanɨ, ta꞊nɨsɨa, nɔ, tɔ꞊sa atɨ ɓombi ngʉɓa ɓangɔmʉ Ɓayuda.» 47Dɔ, ʉpanʉ ngʉwɔ Makwɔɓɨɨ a꞉tinjo wa ɓɔ:
«Na꞉napɨa ʉwɛ akɔɓio ʉwanga akɔ ɓombi ngʉɓa ɓangɔmʉ Ɓayuda, ambɔ dɔdɔ muɓomu ɨnɨanɨa nɔ ɓʉhɛa.»#popoko Isa 49:6
48Ndʉ ɓombi ngʉɓa ɓangɔmʉ Ɓayuda ɓɔ꞉ka yaka ngɨyɛnɛnɨ, ɓɔ꞉kwa ɨgyagya, nɔ, ɓɔ꞉bibiso ʉpanʉ wɔ Makwɔɓɨɨ. Nɔ, ɓombi ɓaɓomu ngʉɓa Asɔɓɨɨ a꞉ɓʉchwa akɔnɨanɨa nɔ uɓei ngʉwɔ mago nɔ mago, ɓɔbaya. 49Ʉpanʉ wɔ Makwɔɓɨɨ wa꞉ndanaka ihoi ngɨyɛnɛnɨ iɓomu. 50Yakamɛngana, Ɓayuda ɓɔ꞉titio ɓangama ɓɔ gʉlʉ, ɨhɔ nɔ ɓoi ngʉɓa ɓa꞉tɨbibiso Asɔɓɨɨ, nɔ ʉɓa ɓɔta ɓɛmbɨanɨɛ, ɓɔ ɓɨpʉnga kyananaka atɨ Pɔlɔ nɔ Balanaba. Nɔ ɓɔ, ɓɨɓukponyo akɔchwɛa amati ɔ ihoi ngɨyeɓo ta chwɛa. 51Kʉdɔ Pɔlɔ nɔ Balanaba, ɓɔ꞉ɓɛndaka iɓungu yɔ mɨtɨndɨ ngɨyeɓo,#13:51 pɔ ɓɔ, akɔsɨa mʉgwɛ akɔ ʉmʉa ngʉananɨ nɔ, ɓɔ꞉sa anɔ Ikonio. 52Yakamɛngana, ɨɓɔ ɓakpata ngʉɓɔ Atiokia, ɓa꞉ɓio ɓahue nɔ ɨgyagya nɔ Mʉtɨma wɔta Tu.

Currently Selected:

Mɨkyananakɨa 13: buuN

Highlight

Share

Compare

Copy

None

Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in