YouVersion Logo
Search Icon

Surona Pueꞌ Iesu 17

17
Paulu hai Silasi i Tesalonika
1Paulu hai Silasi mopaliliuheꞌ polumaoraꞌ moliu i kótá Ampipoli hai Apolonia haweꞌ-haweꞌ i kótá Tesalonika. I Tesalonika iti, ara hambuaꞌ támbi penómbáꞌáraꞌ toIahudiꞌ. 2Nodo biásána, Paulu lao i támbi penómbáꞌá iti mampolaluita i tauna to hirámpu ionoꞌ mokana i ngkóráꞌna Pueꞌ Ala. Tálu mingguna mombehuhuꞌ, Paulu mobábehi noꞌonoꞌ i alo penómbáꞌá 3bona napakanótóáheꞌ lempóna Sura Magasaꞌ. Nauliꞌ, “Datu Topehómpóꞌ to nadándi Pueꞌ Ala hangkoia, hangaa-ngaa mantódihá kapári duuꞌna mate, agáiáná Ia tueꞌ huleꞌ. Iesu to kupolaluita i kómu, Ia miꞌi Datu Topehómpóꞌ iti.” 4Araheꞌ bahangapa toIahudiꞌ to motarima laluita iti, meuláꞌheꞌ i Paulu hai Silasi. Araheꞌ woꞌo tauna ntániꞌna to mepoinálái, tepasuaꞌ handaꞌ toIunani to mengkoruꞌ i Pueꞌ Ala, hai handaꞌ woꞌo towawine to rabiláꞌ.
5Agáiáná toIahudiꞌ to tiꞌara mepoinálái, mahiniꞌheꞌ i Paulu hai Silasi. Onoꞌ miꞌi haneꞌi hirámpuheꞌ bahangapa tauna to masilaka to ara i kahiruhuá topobaluꞌ-baluꞌ, hai mopamaꞌamuꞌheꞌ laluraꞌ bona laoheꞌ mobábehi pohiho hai pohioro i lalu kótá. Kahaweꞌraꞌ i támbi to rakatoroꞌi Paulu hai Silasi, mesuaꞌheꞌ. Tunggáiáraꞌ ina rahakaꞌheꞌ hai raꞌánti lao i lindoꞌraꞌ tauna to handaꞌ, 6agáiáná tiꞌara ralámbiꞌ. Onoꞌ miꞌi haneꞌi mohakaꞌheꞌ pueꞌ támbi to rahangaꞌ Iaso. Iaso iti hai bahangapa toSarani raꞌánti lao i lindoꞌraꞌ topopárentá. Kahaweꞌraꞌ ionoꞌ, tauna to handaꞌ monganga-ngangaheꞌ rapasimbuku, rauliꞌ, “Paulu hai rángánaheꞌ deꞌe mampoposisalaꞌmoheꞌ tauna i humalele duniáꞌ, hai maiheꞌ woꞌo ieneꞌ mampoposisalaꞌ tauna i kótántaꞌ. 7Hai Iaso deꞌe, motarimaheꞌ i lalu támbina! Hira iti to moewaꞌ hawaꞌna datuntaꞌ i Roma.#17:7 hawaꞌna datuntaꞌ i Roma: Upu-upu Datu Mahile i Roma hangaa-ngaa rapenómbái, láwiꞌ rauliꞌ hira iti Pueꞌ Ala. Rauliꞌ kaꞌárána datu ntániꞌna to rahangaꞌ Iesu.” 8Karooraꞌ tauna to handaꞌ hai topopárentá mohádi laluitaraꞌ, mabukoꞌ ntepuꞌuheꞌ. 9Iaso hai halalu hampepepoináláina hangaa-ngaa mobaiariheꞌ dóiꞌ to handaꞌ, tandaꞌ podándiraꞌ tiꞌara piꞌi ina ara pohiho. Roo onoꞌ, rakábáháheꞌ.
Paulu hai Silasi i wánuá Berea
10I wengi iti, halalu hampepepoináláiraꞌ mohángáꞌáheꞌ Paulu hai Silasi bona pohuꞌheꞌ hangko i kótá Tesalonika, lao i wánuá Berea. Kahaweꞌraꞌ i Berea, Paulu hai Silasi laoheꞌ i támbi penómbáꞌáraꞌ toIahudiꞌ. 11ToIahudiꞌ to i Berea iti, maroꞌa ntepuꞌu laluraꞌ, tiꞌara nodo toIahudiꞌ to i Tesalonika. Raundeꞌ ntepuꞌu mampehádingi ngkóráꞌna Pueꞌ to rapahaweꞌáheꞌ Paulu hai Silasi. Alo-alona mopáresáꞌheꞌ Sura Magasaꞌ bona raisá ba toꞌu laluitana Paulu {mokana i Datu Topehómpóꞌ} ba tiꞌara. 12Handaꞌheꞌ toIahudiꞌ to mepoinálái i Iesu. Hai handaꞌheꞌ woꞌo toIunani to mepoinálái, maroꞌa tobaleilo maroꞌa towawine to rabiláꞌ.
13Tiꞌara marue hangko ionoꞌ, toIahudiꞌ i kótá Tesalonika mohádiheꞌ bámbárina Paulu mopahaweꞌ ngkóráꞌna Pueꞌ Ala i wánuá Berea, onoꞌ miꞌi haneꞌi laoheꞌ woꞌo i Berea mopamaꞌamuꞌ laluraꞌ tauna to handaꞌ. 14Mewaliꞌ toSarani to ara ionoꞌ hawiáꞌheꞌ mowawa Paulu lao i wiwi tahiꞌ. Agáiáná Silasi hai Timotiu toroꞌ maniheꞌ i Berea. 15Paulu raporángá moduanga tahiꞌ haweꞌ i kótá Atena. Roo onoꞌ, mesuleꞌheꞌ lao i Berea hai moántiheꞌ tewáina Paulu haweꞌ i Silasi hai Timotiu, bona hawiáꞌheꞌ lao mampombelámbiꞌá Paulu.
Paulu i kótá Atena
16Tangaꞌna Paulu mampegiá Silasi hai Timotiu i kótá Atena, masusa laluna mampeita kahandaꞌna lenggeꞌ ánitu to rapenómbái toAtena. 17Onoꞌ miꞌi haneꞌi i támbi penómbáꞌáraꞌ toIahudiꞌ, Paulu molaluita hai toIahudiꞌ hai tauna ntániꞌna to mengkoruꞌ i Pueꞌ Ala. Alo-alona Paulu mopaturoꞌheꞌ woꞌo heáná peá to nalámbiꞌ i pobaluꞌ-baluꞌá. 18I kótá Atena iti, araheꞌ woꞌo tauna to mapánde to mampeuláꞌi paturoꞌraꞌ toEpikuro hai toSotoa.#17:18 toEpikuro hai toSotoa: Mouláꞌheꞌ (filsafat). Mouláꞌ toEpikuro, tunggáiána katueꞌraꞌ tauna bona tueꞌ peheꞌ i kagóeꞌ-kóeꞌ. Mouláꞌ toSotoa, rárá molámbiꞌ kagóeꞌ ia miꞌi motarima apa peá to mewaliꞌ. Agáiáná nauliꞌ Paulu, tunggáiána katueꞌtaꞌ i duniáꞌ deꞌe, bona mampeuláꞌikeꞌ peundeꞌána Pueꞌ Ala. Básá woꞌo to teukiꞌ i Kahirámpuá Laluita. Tauna to mapánde iti mombekuneꞌ-kuneꞌheꞌ hai Paulu. Araheꞌ to manguliꞌ, “Apa riꞌi to nauliꞌ tauna to mampe to mapánde deꞌe?” Araheꞌ woꞌo to manguliꞌ, “Babilaꞌ ia mopahaweꞌ mokana i ánitu hangko i tampoꞌ ntániꞌna.” Rauliꞌ noꞌonoꞌ láwiꞌ Paulu mopaturoꞌheꞌ kana i Iesu hai katueꞌraꞌ huleꞌ tauna hangko i kapate.
19Onoꞌ miꞌi haneꞌi tauna iti moántiheꞌ Paulu lao i Kahirámpuá Areopagu,#17:19 Kahirámpuá Areopagu: Iti miꞌi kahirámpuá mahile i wongko Buluꞌ Arese. Topepáresáꞌ Mahile toIunani mogómbóheꞌ ionoꞌ. Hira hampuloꞌ hai rodua topebutusi, agáiáná biásá handaꞌ tauna lao ionoꞌ bona mohádiheꞌ apa to rapolaluita tauna to mapánde. Mopáresáꞌheꞌ woꞌo paturoꞌraꞌ tauna to moánti paturoꞌ to woꞌu nodo Paulu. (Básá wátiꞌna ka-21.) rahángáꞌá, “Kipoinao kipehádingi paturoꞌmu to woꞌu iti, 20láwiꞌ tiꞌara mani hangkani kihádi paturoꞌ to noꞌonoꞌ. Mepawuli ntepuꞌu, onoꞌ miꞌi haneꞌi kipoinao moisá lempóna.” 21Tediiꞌ laluraꞌ, láwiꞌ biásána toAtena hai tauna ntániꞌna to toroꞌ ionoꞌ moundeꞌ peheꞌ mampehádingi hai mampolaluita oaꞌ apa to woꞌu.
22Mewaliꞌ meángkáꞌ miꞌi Paulu i lindoꞌraꞌ tauna to hirámpu i Kahirámpuá Areopagu, nauliꞌ, “Ee, toAtena! Kuita topoagama ntepuꞌukou. Mampopengaa to nipenómbái. 23Iti kuisá, láwiꞌ tangaꞌkuꞌ molumao i kótámi deꞌe, kuita penómbáꞌámi hai kuita woꞌo hambuaꞌ watu penómbáꞌá to ara ukiꞌna node: ‘Penómbáꞌá i Pueꞌ to Tiꞌara Raisá HangaꞌNa.’ Mewaliꞌ, pueꞌ to nipenómbái to tiꞌara niꞌisá kaheánána iti, Ia miꞌi to ina kupahaweꞌákou. 24Ia miꞌi Pueꞌ Ala to mampopewaliꞌ duniáꞌ hai upu-upu óntóꞌna. Ánti kaꞌIana Pueꞌna langiꞌ hai tampoꞌ, Ia tiꞌara toroꞌ i támbi penómbáꞌá to rabábehi tauna. 25Ia tiꞌara ara kamakuraꞌNa to hangaa-ngaa radureiá tauna, láwiꞌ Ia to mampoweꞌikeꞌ katueꞌtaꞌ, peinaontaꞌ hai hinángkáꞌna to taparaluu. 26Hangko i hadua peá tauna,#17:26 hadua peá tauna: ia miꞌi Adama. Básá Pewaliꞌána gáláꞌna ka-1 haweꞌ ka-5. Pueꞌ Ala mampopemuleꞌ upu-upu tauna, bona mokatoroꞌikeꞌ humalele duniáꞌ. Ia mopakanótó miꞌi ami hangko i rungu-runguna parailiꞌna tampoꞌ to rakatoroꞌi upu-upu kadatuá,#17:26 Básá woꞌo Pohuleki 32:8. hai tempóraꞌ mepárentá ba manawoꞌ. 27Pueꞌ Ala mobábehi upu-upuna iti bona Ia tapeliꞌ. Hai ane tapoinao ntepuꞌu moisá Pueꞌ Ala, babilaꞌ peisá talámbiꞌ. Katoꞌuána, Ia tiꞌara karaoꞌ hangko i kitaꞌ upu-upu. 28Deꞌe miꞌi to paka rauliꞌ toiorumi: ‘Hangko i Hia peá katueꞌtaꞌ. Onoꞌ miꞌi haneꞌi peisákeꞌ tueꞌ hai mokale i duniáꞌ deꞌe.’#17:28 Iti to naukiꞌ Epimenede, hadua toIunani to mokáráhi nani rekeꞌ-rekeꞌna ini átuna parena hangko tiꞌara mani Iesu rapoánáka. Hibali woꞌo hai to raukiꞌ toiorumi hangkoia to mapánde mokáráhi nani, rauliꞌ, ‘Kitaꞌ upu-upu ánáꞌna Pueꞌ Ala.’#17:28 Aratu, hadua toSotoa to tueꞌ pare 315-240sM, hai Keleante, to tueꞌ pare 331-233sM, moukiꞌ laluita iti mokana i Seu, daturaꞌ ánituraꞌ toIunani. Paulu manguliꞌ noꞌonoꞌ láwiꞌ naisá, tauna to mohádi laluitana iti ina moisá. Iti to mewaliꞌ rárá bona ia peisá mopaturoꞌheꞌ kana i Pueꞌ Ala to toꞌu (wátiꞌna ka-29 haweꞌ ka-31.)
29Mewaliꞌ, ánti kakitaꞌna ánáꞌna Pueꞌ Ala, tiꞌara maroꞌa ane mopahibalikeꞌ Pueꞌ Ala hai lenggeꞌ to rabábehi hangko i buláwá ba peráꞌ ba watu, hiolaꞌ hai kapánde tauna peá. 30Hangkoia, tauna tiꞌara mani moisá Pueꞌ Ala, agáiáná kehapiꞌ noꞌonoꞌ, tiꞌaraheꞌ nahuku Pueꞌ Ala. Tiꞌara Napailalu kabeberaꞌ iti, láwiꞌ tiꞌara mani raisá kaHeánána. Agáiáná deꞌe-deꞌe, Nahuoꞌ upu-upu tauna i humalele duniáꞌ bona menosoꞌkeꞌ hangko i dósántaꞌ, 31láwiꞌ i alo to napakanótó miꞌi Pueꞌ Ala, Ia ina mobutusi kárá-káráraꞌ tauna i humalele duniáꞌ i katoꞌu-toꞌuáNa. PebutusiNa iti ina Napobágóꞌ hadua Tauna to napileꞌi Pueꞌ Ala. Hai napatongawaꞌ miꞌi Pueꞌ Ala i upu-upu tauna kaꞌina mewaliꞌna, láwiꞌ Tauna to Napileꞌi iti, Napatueꞌ miꞌi huleꞌ hangko i kapate.”
32I karahádina laluitana Paulu iti, araheꞌ to mopatawai láwiꞌ tiꞌaraheꞌ mampoinálái kaꞌárána tauna to peisá tueꞌ huleꞌ. Araheꞌ woꞌo to manguliꞌ, “Kiundeꞌ mani mampehádingi laluitamu iti.” 33Roo onoꞌ, pohuꞌ miꞌi Paulu hangko i kahirámpuáraꞌ. 34Agáiáná araheꞌ to meuláꞌ i Paulu hai mepoinálái i Iesu. Hadua to mepoinálái ia miꞌi Dionisiu, hadua hangko i oloꞌraꞌ Topepáresáꞌ Mahile Areopagu. Ara woꞌo hadua towawine to rahangaꞌ Damari, hai araheꞌ woꞌo to ntániꞌna.

Currently Selected:

Surona Pueꞌ Iesu 17: NTBEP

Highlight

Share

Copy

None

Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in