Mateo 13
13
Yesu Úbo Lɛgba Na Edula Ɔgyane Ɔdi Lɛlɔ
1Limeyi lɛmmɔ kani ni, Yesu ɔ́tɔlɔ kaduli kammɔ na úsie ɛpu kɔtu. Na úlie kalɔ na úse kalɔ ɔɔtina ala. 2Bekyuli pii bani náka bámana-nwu bebomo ɔsu ni, útéduo ɔkɔlɔ ɔdi kemmo. Na bekyuli bammɔ ama bénye ɛpu kɔtu mmɔ.
3Mmɔ na ɔ́tina-ma ala pii na agba kemmo ɔnini, “Uwi ɔdi nébo úbavi ni, ukyuli ɔdi úsie utágya edula. 4Uwi ɔni na ɔɔgya edula ammɔ ni, adi éwi ulu kɔtu na baasɛ bála bádi. 5Edula ammɔ adi lɛnɔ éwi atakpɛ lɛlɔ, kesii kani na lɛti liiibo kaduɛ. Éyile bɔkwɛ, ɔsika lɛti lɛmmɔ líteduo kalɔ lítesie ɔgyu. 6Anwuɔsu uwi ɔni na ɔƒɛ ɔ́lɛ ni, ana ƒui áyɛyɛ na ékpi, ɔsika ana lidu lítanyi kalɔ. 7Edula ammɔ adi lɛnɔ éwi liyu livo akɔ. Na ka ákwɛ ni, alakpi ammɔ átu ébi-nya lɛlɔ ƒui. 8Na edula ammɔ adi éwi kalɔ kabuni lɛlɔ na ánwu ebi. Adi ánwu ebi eti anyɔ. Adi lɛnɔ ánwu liti ku leevu, na adi lɛnɔ ánwu avlaatɛ.” 9Na Yesu ɔ́su-ma ɔnini, “Biti bina lɛnunda bɛɛwia ɔmɛni kalɔ binu!”
Katɔti Údie Katɔ Ɔga Ɔma Lɛnunda Abɛla Ɔ́tina-mii
10Amu na batɛyane bammɔ bébo Yesu kudɔ na bébeye-nwu banii, “Bi ɔsu na aatina bekyuli bammɔ ala na agba kemmo?”
11Yesu ɔ́su-ma ɔnini, “Amii na Katɔti údie Katɔ Ɔga Ɔma lɛnunda abɛla ɔ́tina, na ɔɔɔdi ama. 12Ɔsika ukyuli ɔni mbo ala ammɔ udu ni, Katɔti ɔdubute-nwu ubu na ɔkɛ utulo kalɛ na ɔɔwia. Nsu ukyuli ɔni neeebo ala ammɔ adi ni, libliidi lɛni nse-nwu muedi ni, Katɔti ɔdubɔƒɔ-ni ɔ́siku-nwu kudɔ. 13Lɛla lɛni ɔsu na mɔɔtina-ma ala na agba kemmo ndi ka baanu nsu balánu taati. Na lɛni kani na beenú nsu belenu kalɔ. 14Ɔmɛni ɔsu Kenye Udiene Yesaia lɛsuse líbo líte lɛni na bana lɛlɔ ɔnini,
“ ‘Bɛdubunu bɔdi,
nsu bilénu kalɔ!
Na bɛdubɔnu bɔdi,
nsu bilanu biláti.
15Ɔsika bekyuli bamɛni balábu lili kemmo taanu.
Na bétile atu na bébile bana anumi.
Si ɔɔɔdi lɛni ni, nka bana anumi adubɔnu nwaa.
Na bana atu lɛnɔ adubunu na benu kalɔ
na benwini bebo ami Katɔti kudɔ na lɛbwi-ma!’
16Nsu amii ni, lɛlɔ litaayɔ-mii geen ka bina anumi aanu na bina atu lɛnɔ eenú ɔsu. 17Ɔsika mɔɔsu-mii geen nnii Katɔti kenye bediene ku bekyuli pii bani nse siin báwia kpakplaa ka banu lɛla lɛni na bɛɛnu mɛni, nsu bátanu. Na báwia kpakplaa ka benu lɛla lɛni na biinú mɛni, nsu bétenu.”
Yesu Údie Edula Ɔgyane Lɛgba Lɛmmɔ Kalɔ
18Yesu ɔ́su nwuna batɛyane ɔnini, “Ɔƒɛni ni, binu lɛla lɛni na edula ɔgyane lɛgba lɛmɛni kalɔ lɛɛtina. 19Bekyuli bani muunú Katɔ Ɔga Ɔma lɛlɔ litemi nsu belenu-ni kalɔ ni, bese aani edula ani néwi ulu kɔtu na ukisine ɔmmɔ uubo teebedie litemi lɛmmɔ taalɛku-ma kasusu kemmo. 20Edula ani néwi atakpɛ lɛlɔ ni, anya ndi bekyuli bani muunú litemi lɛmmɔ na baaƒɔ́-ni ku ebiti kɔnakunwi. 21Nsu ka litemi lɛmmɔ lítaƒɔ-ma lɛlɔ kemmo ɔsu ni, lilélie-ma kemmo teetu uwi ɔdi. Anwuɔsu si lɛbibo iye bukpoku bɔdi búbo-ma lɛlɔ na litemi lɛmmɔ ɔsu ni, enu aaƒɛ-ma kɔnakunwi. 22Na edula ani néduo ákya liyu livo akɔ ni, anya ndi bekyuli bani muunú litemi lɛmmɔ. Nsu ka béti kasusu pii básia kayawi kamɛni ala lɛlɔ ku lɛlakɛ ɔsu ni, litemi lɛmmɔ lílaƒɔ bana lɛlɔ kemmo na babla ala abuni. 23Na edula ani néwi kalɔ kabuni ndi bekyuli bani muunú litemi lɛmmɔ na beenú-ni kalɔ. Na ebi adi aanwu eti anyɔ, adi liti ku leevu, na adi lɛnɔ avlaatɛ.”
Yesu Úbo Lɛgba Na Livo Lɛlɔ
24Yesu úbo-ma lɛgba lɛbambadi ɔnini, “Katɔti lɛga bɔdi litemi bugyingya buse aani ɔmɛni. Ukyuli ɔdi ɔ́gya edula abuni na nwuna kemmo. 25Na usien ɔdi ka bekyuli ƒui báatɛ ni, nwuna ukisine ɔdi útágya livo likpidi ebi ɔ́kya edula ammɔ kemmo na ɔ́gyu ɔ́tɔlɔ. 26Na uwi ɔni na edula ammɔ álɛ lili na ése kalɔ aanwu ni, alakpi ekpidi ani na ukisine ɔmmɔ ɔ́gya ɔ́kya edula ammɔ kemmo lɛnɔ ákwɛ.
27“Amu na kemo ɔlati ɔmmɔ kabla bablane bésie-nwu kudɔ na bétéye-nwu banini, ‘Ati, bɔ́nu ka edula abuni na ágya na ƒula kemmo. Na wɛ na livo likpidi lɛmɛni ani lɛ́si?’
28“Kemo ɔlati ɔmmɔ údie kenye ɔnii, ‘Ukisine ɔdi nábla ɔmɛni.’
“Amu na béye-nwu banii, ‘Aawia ka busie butágyu-nya budie?’
29“Ɔ́su-ma ɔnini, ‘Oowo. Ɔƒɛni kalɛ si bɛɛgyú livo lɛmmɔ ni, bɛdubɔgyu edula ammɔ adi lɛnɔ bɛsalaku livo lɛmmɔ. 30Bɛya na nwuna akpa anyɔ ƒui eteenye utálɛ edula ɔƒɛwi. Na uwi ɔmmɔ na ndubɔsu edula baƒɛne bammɔ nnii bɛka livo lɛmmɔ bɔgyu na binyimi-ni esu esu na bɛkyula-ni. Na edula ammɔ ni, bɛƒɛ-nya na biti-nya biwi mina unwu kemmo.’ ”
Yesu Úti Katɔti Lɛga Bɔdi Litemi Bugyingya Ɔ́manku Edula Kebi Blii Suɛ Kadi
31Yesu ɔ́sɔ úbo-ma lɛgba lɛdi ɔnini, “Katɔti lɛga bɔdi litemi bugyingya buse aani edula kebi blii suɛ kani na ukyuli ɔdi úti útáva na nwuna kemo. 32Ɔdi edula kebi kani nse blii suɛ ntulo na ebi ammɔ ƒui akɔ. Nsu si ɔ́kwɛ na ɔ́lɛ lili ni, uubómo teetulo kemo kammɔ edula akladi ƒui. Na uugyingya teebi kalɔ kammɔ, na baasɛ beebo taabatu ayu na kuna kɔgba akɔ.”
Yesu Úbo Lɛgba Na Bɔnyii Bɔni Na Baasálaku Ɔlaaƒɔ
33Yesu ɔ́sɔ úbo-ma lɛgba lɛbambadi ɔnini, “Katɔti lɛga bɔdi litemi bugyingya buse aani ɔmɛni. Uleku ɔdi úti bɔnyii ɔ́salaku ɔlaaƒɔ koƒo kunwi na ɔ́nwu ɔ́sala útédu uwi ɔni na bɔnyii bɔmmɔ bɔ́ƒɔ ɔlaaƒɔ ɔmmɔ ƒui na úƒu.”
Yesu Ɔ́tina Ala Na Agba Kemmo
34Agba kemmo na Yesu úti ɔ́su bekyuli bammɔ ala amɛni ƒui. Útetemi útete-ma ɔni na ɔɔɔdi lɛgba na úbo. 35Ɔ́bla lɛni kalɛ na lɛla lɛni na Katɔti kenye udiene ɔ́su úse libo lite lɛni uwi ɔni na ɔ́su ɔnini,
“Ndubutemi lite-ma na agba kemmo.
Na ndubudie ala ani na baaagyi ɔ́si kayawi kalɔ kesekɔ ƒui lɛtina-ma.”
Yesu Údie Lɛgba Lɛni Na Úbo Na Livo Lɛlɔ Kalɔ
36Yesu ɔ́tɔlɔ bekyuli bammɔ kudɔ na úsie kaduli. Amu na nwuna batɛyane bammɔ bébo-nwu kudɔ na básu-nwu banini, “Die lɛgba lɛni na ébo na livo lɛni na bágya bákya edula kemo lɛlɔ mmɔ te-bu.”
37Yesu údie kalɔ ɔnini, “Ukyuli ɔni nákya edula abuni ammɔ ndi ami ɔni ndi Ukyuli Ɔyawine Ubi. 38Na kemo kammɔ ndi kayawi. Na ebi abuni ammɔ ndi Katɔ Ɔga Ɔma bekyuli. Livo lɛmmɔ ndi bekyuli bani ndi ukisine ɔmmɔ badi. 39Na ukisine ɔni nágya livo lɛmmɔ ndi ɔbɔnsamu. Na edula bɔƒɛ uwi ndi kayawi kawɔlɔkɔ. Na edula baƒɛne bammɔ ndi Katɔti batu.
40“Na kalɛ na baasála livo na baakyula-ni ni, lɛni kani na ɔdubo buse na kayawi kawɔlɔkɔ. 41Ami, Ukyuli Ɔyawine Ubi, ndubɔtala mina batu na babɔku ala ani mɔɔyá na baabla ekpidi ku ekpidi bablane ƒui bedie Katɔti lɛga kadikɔ. 42Badubuti anya ku-ma ƒui batákya lɛgyavonku kemmo. Mmɔ na keku ku animi bɔdu bɔkya! 43Na Katɔti bekyuli ama badubukeye aani ɔƒɛ na bana Katɔti ɔma. Si bɛɛyɔ́ ni, biti lɛla lɛni lɛ́su mɛni!
Yesu Úbo Lɛgba Na Lɛlakɛ Lɛni Bábala Lɛlɔ
44“Katɔti lɛga bɔdi bɔ́ƒɔ kuye aani lɛlakɛ libendi lɛdi. Uwi ɔdi kemmo ni, ukyuli ɔdi útákɛ lɛlakɛ lɛdi na béti bábala na kemo kadi. Mmɔ na ɔ́sɔku ala úbi lɛlakɛ lɛmmɔ lɛlɔ. Na ana kubiti ɔsu ni, úsie útéti nwuna ala ani ƒui na úbo úye, na únwini úsie útéye kemo kammɔ.”
Yesu Úbo Lɛgba Na Kɔsɛɛ Kebi Kadi Kani Náƒɔ Kuye Lɛlɔ
45Yesu ɔ́su ɔnini, “Katɔti lɛga bɔdi buse aani lɛla lɛni náƒɔ kuye geen. Uwi ɔdi ni, uyedine ɔdi ɔɔwia asɛɛ ebi ani náƒɔ kuye geen. 46Na ka útákɛ kɔni ntulo ana ƒui ni, úti ala ani ƒui nse-nwu úye na útéye kɔsɛɛ kebi kammɔ.
Yesu Úbo Lɛgba Na Asawu Bewine Badi Lɛlɔ
47“Amu na Katɔti lɛga bɔdi buse aani kalɛ na asawu bewine badi baabla. Asawu bewine badi béwi asawu na ɛpu ɔdi kemmo na bédie ketu kemmo lɛna lidu lidu. 48Na ka asawu ɔmmɔ úyi ku lɛna ni, báni asawu ɔmmɔ béboku ɛpu kɔtu na bélie kalɔ na baaƒuna lɛna lɛmmɔ. Beeti lɛna lɛbuni lɛmmɔ teewi kɔgyigyɛ kemmo na beebó lɛni naaadia teewiakun. 49Lɛni kani na kayawi kawɔlɔkɔ kadubo buse. Katɔti batu badubɔƒuna bekyuli babuni balɛku bekpidi akɔ. 50Na bebo bekpidi bammɔ bakya lɛgyavonku kemmo. Mmɔ na keku ku animi bɔdu bɔkya.”
Yesu Ɔ́tina Ala Na Ala Awɔdi Ku Akukudi Lɛlɔ
51Yesu úye-ma ɔnini, “Bínu ala ani ƒui na lɛ́su-mii mɛni kalɔ?”
Na ama lɛnɔ bédie kenye banii, “Ɛɛn.”
52Na Yesu ɔ́su-ma ɔnii, “Amu ni, ala ɔtinane biala ɔni mɔɔtɛya Katɔti lɛga bɔdi lɛlɔ ala ni, use aani ɔtɔlati ɔni mbo ala awɔdi ku ala akukudi lɛnɔ. Na uudie-nya keyi.”
Nasareƒuɔ Béni Yesu
53Amu ka Yesu úbo agba amɛni ƒui ɔ́wɔlɔ ni, ɔ́tɔlɔ mmɔ. 54Na úsie útéduo nwuna ɔma. Mmɔ na ɔ́tina ala na bana kasalakɔ. Na bekyuli bani nénu ala ani na ɔ́tina ni, ɔ́bla-ma dɛye dɛye. Amu na béye lɛlɔ banini, “Wɛ na ɔ́kɛ nwuna lɛlati lɛmɛni ɔ́siku? Na wɛ na ɔ́kɛ ɔyikun ɔni na ɔda ɔɔbla akɔla budie taatina amɛni udu? 55Ɔɔɔdi ɔnwine ɔmɛni kani ubidi na ɔdi yoo? Na ɔɔɔdi uni lɛnɔ ndi Maria, na nwuna banwani bananabi lɛnɔ ndi Yakobo ku Yoseƒ ku Simon ku Yuda, na nwuna banwani belekubi lɛnɔ nkya-bu akɔ mɛni yoo? 56Na ɔma néte-nwu lɛlati ku ɔyikun ɔmɛni udu?” 57Na ɔ́yu-ma ɔkplu ka baƒɔ-nwu, anwuɔsu béni-nwu.
Amu na Yesu ɔ́su-ma ɔnini, “Katɔti kenye udiene ni, ubo ɔbu na kesi kesii ntu nwuna ɔma ku nwuna kadi bekyuli akɔ kani.”
58Na ka bátaƒɔ Yesu bátadi ɔsu ni, útabla akɔla budie taatina pii na Nasaret.
Currently Selected:
Mateo 13: lef
Highlight
Share
Copy
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
© 1995, 2014 Ghana Institute of Linguistics, Literacy and Bible Translation in cooperation with Wycliffe Bible Translators, Inc.