1 Macabeo 1
1
Si Alejandro nga Bantogan
1Kining kasaysayan nagsugod sa diha nga si Alejandro nga Bantogan, anak ni Felipe sa Macedonia, migula gikan sa Macedonia ug miasdang kang Dario nga hari sa Persia ug Media. Gipadak-an ni Alejandro ang emperyong Grego pinaagi sa pagbuntog kang Dario ug pagsakmit sa iyang trono. 2Nakiggubat siya sa makadaghan ug gisakop niya ang mga siyudad nga kinutaan ug gipamatay ang mga hari niadtong mga dapita. 3Sa pagsulong niya hangtod sa kinatumyan sa kalibotan, daghan ang mga nasod nga iyang gipanakmitan ug sa diha nga gibuntog niya ang kalibotan, nahimo siyang mapahitas-on ug mapagarbohon. 4Pinaagi sa pagtukod ug usa ka makusganon nga kasundalohan, mihari siya sa tibuok nga mga nasod ug sa mga nagmando niini ug gipugos niya ang tanan sa pagbayad kaniya ug buhis.
5-7Sa diha nga si Alejandro nahimong emperador sulod sa 12 ka tuig, nasakit siya ug naamgohan niya nga hapit na siya mamatay. Gitigom niya ang iyang mga bantogang heneral nga kauban niya sukad pa sa iyang pagkabatan-on ug gibahin niya ang iyang emperyo. Gihatagan niyag bahin ang tagsatagsa kanila. 8Human siya mamatay, ang mga heneral maoy nagmando 9ug ang tagsatagsa kanila nagpakorona sa ilang kaugalingon ingon nga hari sa ilang kaugalingong teritoryo. Ang mga kaliwat niining mga haria nagmando sa daghang mga kaliwatan ug nagdala ug dagko kaayong mga kadaot sa kalibotan.
Si Antioco Epifanes ug ang mga Judio nga Mabudhion
(2 Mac. 4:7-17)
10Ang#2 Mac. 4:7. daotang hari nga si Antioco Epifanes, anak ni Hari Antioco III sa Siria, maoy usa ka kaliwat sa usa sa mga heneral ni Alejandro. Si Antioco Epifanes nahimo kanhing usa ka patinga nga priso didto sa Roma sa wala pa siya mahimong hari sa Siria sa tuig 137.#1:10 TUIG 137: Ang mga petsa niining basahona giihap gikan sa sinugdan sa Gingharian sa Siria sa 312 B.C. Ang tuig 137 motakdo sa tuig 175 B.C.
11Niadtong panahona may mitungha didto sa yuta sa Israel nga usa ka pundok sa mga mabudhion nga mga Judio nga walay pagtagad sa Balaod ug maoy nagdaldal sa daghan sa among katawhan. Miingon sila, “Makigsabot lang kita sa mga dili Judio kay ang atong pagdumili sa pagpakig-abin kanila walay kaayohan ug midangat kanato ang kagubot.” 12Kining hunahunaa giuyonan sa daghang mga tawo 13ug ang uban kanila hilabihan kadasig mahitungod niini nga miadto sila sa hari ug nakadawat gikan kaniya ug pagtugot aron magsunod sila sa mga batasan sa mga dili Judio. 14Nagtukod sila didto sa Jerusalem ug usa ka estadyum sama niadtong didto sa mga siyudad nga Grego. 15Nagpaopera#1 Cor. 7:18. sila aron pagtago sa ilang pagkatinuli. Gibiyaan nila ang balaan nga kasabotan, nakig-uban-uban sila sa mga dili Judio ug naghimo sila sa tanang matang sa daotan.
Giataki ni Antioco ang Ehipto
16Sa pagkalig-on na ni Antioco sa iyang pagkahari, mihukom siya pagbuntog sa Ehipto ug paghari niadtong nasora sama sa Siria. 17Gisulong niya ang Ehipto pinaagi sa usa ka dakong pundok sa mga sakayan ug sa usa ka gamhanang kasundalohan lakip ang mga karwahi, mga elepante ug mga sundalong nagkabayo. 18Sa ilang pag-ataki, misibog si Hari Tolomeo sa Ehipto ug mikagiw ug daghan sa iyang mga sundalo gipamatay. 19Si Antioco nakahimo pag-ilog sa mga siyudad nga kinutaan didto sa Ehipto ug sa pagtulis sa tibuok yuta.
Gilutos ni Antioco ang mga Judio
20Sa tuig 143,#1:20 TUIG 143: Mitakdo kini sa tuig 169 B.C. human niya mabuntog ang Ehipto, si Antioco misulong uban sa usa ka dakong kasundalohan batok sa yuta sa Israel ug sa siyudad sa Jerusalem. 21Sa iyang kamapahitas-on, misulod siya sa Templo ug gisakmit niya ang altar nga bulawan, ang tungtonganan sa suga uban sa tanang kahimanan niini, 22ang lamisa alang sa pan nga ihalad ngadto sa Ginoo, ang mga kupa ug mga panaksan, ang bulawan nga sudlanan sa kalayo, ang kurtina, ug ang mga korona. Gipanglaksian usab niya sa tanan nga bulawan ang atubangan sa Templo 23ug gidala niya ang plata ug bulawan ug ang tanan nga adunay bili, lakip ang tanang bahandi nga iyang hikaplagan nga gitigom didto. 24Unya gidala niya kining tanan ngadto sa iyang kaugalingong nasod. Gipamatay usab niya ang daghang mga tawo ug mapasigarbohon siya mahitungod niini. 25May dakong pagbangotan sa bisan diing dapit sa yuta sa Israel.
26Ang mga nagmando ug ang mga pangulo nag-agulo sa kaguol.
Ang mga batan-ong lalaki ug babaye nangaluya.
Ang katahom sa atong mga kababayen-an nahanaw.
27Ang tanang pamanhonon nag-awit ug usa ka awit sa lubong,
ug ang tanang pangasaw-onon nagbangotan didto sa iyang lawak.
28Ang tanan natong katawhan gisul-oban sa kaulaw,
ug ang atong yuta mikurog tungod kanila.
29Duha ka tuig human niini, si Antioco mipadala ug usa ka dakong pundok sa kasundalohan gikan sa Misia#1:29 dakong pundok…Misia: Sa Grego, kobrador sa buhis uban sa dakong pundok sa kasundalohan. batok sa mga lungsod sa Judea. Sa pagsulod sa mga sundalo sa Jerusalem, 30ang ilang pangulo misulti ngadto sa mga tawo ug mitanyag kanila sa kalinaw ug gilimbongan sila niya sa hingpit. Unya sa kalit mihimo siyag mabangis nga pagsulong sa siyudad. Misulong siya niini daw usa ka makabungog nga hampak ug gipatay niya ang daghang mga tawo. 31Gisakmitan niya sa kabtangan ang siyudad, gisunog ug gipangguba ang mga kabalayan ug ang mga paril. 32Siya ug ang iyang kasundalohan mibihag sa mga babaye ug sa mga bata ug gipang-ilog niya ang mga baka.
33Unya si Antioco ug ang iyang kasundalohan mitukod ug tag-as nga mga paril ug lig-on nga mga bantayan dapit amihanan sa Templo ug gihimo kini nga usa ka kota. 34Gidala nila ang usa ka pundok sa mga mabudhiong Judio ug gipahimutang sila didto. 35Gidala usab nila ngadto ang mga hinagiban ug mga kasangkapan ug gitigom didto sa kota ang tanang inilog nga nakuha nila didto sa Jerusalem. Kining kotaa nahimong usa ka dakong hulga alang sa siyudad.
36Ang kota maoy usa ka hulga alang sa Templo,
kanunay nga daotang hulga alang sa Israel.
37Mga tawo nga walay sala gipamatay libot sa altar;
ang Balaan nga Dapit gihugawan sa mga mamumuno.
38Ang katawhan sa Jerusalem nangagiw sa kahadlok,
ug ang siyudad nahimong usa ka dapit sa mga langyaw.
Ang Jerusalem nahimong langyaw alang sa iyang kaugalingong mga tawo
nga napugos sa pagbiya sa siyudad.
39Ang iyang Templo nahawan sama sa usa ka kamingawan;
ang ilang kasaulogan nahimong pagbangotan;
ang iyang kalipay nahimong kasub-anan;
ang Adlawng Igpapahulay nahimong usa ka kaulaw.
Ang iyang dungog nahimong usa ka kataw-anan.
40Ang iyang kaulaw ingon kadako sa iyang himaya kaniadto,
ug ang iyang garbo nahimo nga halalom nga pagbangotan.
41-43Unya si Antioco nagpakanaog ug usa ka kasugoan nga ang tanang mga nasod sa iyang emperyo kinahanglan nga mobiya sa iyang kaugalingong mga batasan ug kinahanglan nga mahimong usa ka katawhan. Ang tanang mga dili Judio ug gani daghan sa mga Israelita ang misunod niining kasugoana. Ilang gisunod ang paganong relihiyon sa hari ug naghalad silag mga sakripisyo ngadto sa mga diosdios ug wala na sila magtuman sa Adlaw nga Igpapahulay.
44Ang hari nagpadala usab sa iyang mga sinugo uban sa usa ka kasugoan ngadto sa Jerusalem ug sa tanang mga lungsod sa Judea. Nagsugo siya nga ang tanang mga tawo magsunod sa mga batasan nga lahi sa gibansay sa nasod. 45Nagsugo siya sa dili pagpahalad sa mga halad nga sunogon, sa mga halad nga uhay ug sa mga halad nga bino didto sa Templo ug nagsugo kanila nga isipon ang mga Adlawng Igpapahulay ug ang mga kasaulogan nga ordinaryo nga mga adlaw sa buhat. 46Gisugo pa gani sila sa pagpanamastamas sa Templo ug sa balaan nga mga butang nga didto niini.#1:46 sa balaan…niini: o sa mga pari. 47Gisugo sila sa pagtukod ug mga altar nga pagano, mga templo ug mga alampoanan. Gimandoan usab sila nga magsakripisyo sila didto ug mga baboy ug ubang mahugaw nga mga mananap. 48Gidid-an sila sa pagtuli sa ilang mga anak nga lalaki ug gisugo nga maghimo sila sa ilang kaugalingon nga mahugaw subay sa seremonyas diha sa tanang paagi nga ilang mahimo 49aron makalimot sila sa Balaod nga gihatag sa Ginoo pinaagi ni Moises ug nga mosupak sila sa tanang mga kasugoan niini. 50Ang silot sa pagsupak sa kasugoan sa hari mao ang kamatayon.
51Human makapakanaog ang hari sa maong mga kasugoan ngadto sa tibuok niyang emperyo, nagtudlo usab siyag mga opisyal aron magbantay sa mga tawo ug nagsugo sa tagsatagsa ka lungsod sa Judea sa paghalad ug mga sakripisyo nga pagano. 52Daghang mga Judio ang andam sa pagbiya sa Balaod ug pagsugot niining maong mga opisyal. Gibulingan nila ang yuta pinaagi sa mga daotan nga ilang gihimo 53ug ang ilang buhat nakapugos sa tanang matuod nga Israelita sa pagtago sa tanang dapit kutob sa ilang mahimo.
54Sa#Dan. 9:27; 11:31; 12:11; 1 Mac. 6:7; Mat. 24:15; Mar. 13:14. ika-15 ka adlaw sa bulan sa Kisleb sa tuig 145,#1:54 TUIG 145: Mitakdo kini sa tuig 167 B.C. gibutang ni Hari Antioco “Ang Makalilisang nga Talan-awon” didto sa altar sa Templo ug gitukod ang mga altar nga pagano didto sa mga lungsod sa tibuok nga Judea. 55Gihalad ang mga sakripisyo nga pagano atubangan sa mga kabalayan ug didto sa mga kadalanan. 56Ang bisan unsang mga basahon sa Balaod nga hikaplagan gigisi ug gisunog. 57Ug bisan kinsa nga hisakpan nga nagdala ug usa ka kopya sa balaan nga mga basahon o nagtuman sa Balaod gipapatay sumala sa sugo sa hari. 58Matag bulan kining daotang mga tawo migamit sa ilang gahom batok sa mga Israelita nga hingdakpan didto sa mga kalungsoran.
59Sa ika-25 sa bulan, kining maong daotang mga tawo naghalad ug mga sakripisyo didto sa altar nga pagano nga gitukod sa ibabaw sa altar sa Templo. 60Ang#2 Mac. 6:10. mga inahan nga mitugot nga ang ilang mga kabataan tulion gipamatay subay sa kasugoan sa hari. 61Ang mga gagmayng bata gipamitay diha sa ilang mga liog. Gipamatay usab ang ilang mga banay ug ang mga nagtuli. 62Apan daghang mga tawo sa Israel malig-ong misukol sa kasugoan sa hari ug nagdumili sa pagkaon sa kalan-on nga mahugaw sumala sa seremonyas. 63Gipalabi nila ang pagpakamatay kay sa pagsupak sa balaan nga kasabotan ug sa pagkaon sa dili hinlo nga kalan-on, busa daghan ang nangamatay. 64Sa iyang kasuko gipaantos sa Dios ang Israel sa makalilisang gayod.
Currently Selected:
1 Macabeo 1: MBBCEB99
Highlight
Share
Compare
Copy
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
Maayong Balita Biblia © Philippine Bible Society, 1999.