Psalm 119
119
Psalm .cxix.
Prydnawn vveddi.
ALEPH.
Beati imaculati
1GWyn ei byd y #119:1 * vnion, dyanvad, divaidivacul yn ei ffordd, [ac] y rodiant yn #119:1 ‡ GyfraithDeddyf yr Arglwydd.
2Gwyn ei byd yr ei y gawant ei destolaethae, [ac] a i h’oll galon y #119:2 * ymgaisceisiant ef.
3 # 119:3 * Dilys Diogel na’s gwnant wy enwiredd, yr ei y rodiant yn ei ffryrdd ef.
4Ti orch’mynaist gadw dy ’orchymynion yn #119:4 * ddilys, ddyogelddyval.
5O am gyferio vy ffyrð, er mwyn cadw dy #119:5 * gyfraithiegynneddfae.
6Yno nim gwradwyddit, #119:6 * trapan edrychwyf ar dy oll orchymyneu.
7Clodvoraf dydy a chalon vnion, #119:7 * gwedypan ddyscwyf varnae dy gyfiawnder.
8Dy gynneddfeu a gadwaf: na ad vi yn #119:8 * rryhir, yn wastat,dragywyth.
BETH
In quo corrigit.
9A’Pha beth y #119:9 * cyweiria, cymmennaglaná dyn ienanc ei ffordd? gan hi chadw wrth dy ’air di.
10Am oll calon ith ceisiais: naad ymi #119:10 * vynd ar ddydrogyfeiliorni ywrth dy ’orchymyneu.
11Yn vy-calon y cuddiais dy #119:11 * addewitamaðrodd, val na phechwn #119:11 * ithyn dy erbyn.
12Bendiget ytwyt, Arglwydd: dysc ymy dy gynneddfae.
13Am gwefulae y mynageis oll varneu dy eneu.
14Bu mor #119:14 * llawen, ddigrifhyfryd genyf ffordd dy destolaethae, a’r oll #119:14 ‡ gyvoeth’olud.
15Yn dy orchymynion y #119:15 * gonsidrafmeuyriaf, ac y #119:15 ‡ synniaf, ystyriaf, craffaf, daliaf, cadwafedrychaf ar dy lwybrae.
16Yn dy gynneddfae yr ymddigrifaf, [ac] nyd #119:16 * angofafebryvygaf dy ’air.
GIMEL
Retibue seruo tuo.
17Bydd dda wrth dy was, [val y byddwy vyw, a’ chatw dy ’air.
18Agor vy llygait, val y gwelwyf ryveddodae dy #119:18 * GyfraithDdeddyf.
19 # 119:19 * Allwlad, Dieithyr, Estran Alltud ytwyf ar y ddaiar: na chudd rhagof dy ’orchymynion.
20 # 119:20 * Malawdd Drylliawd vy #119:20 ‡ eneitcalon gan ddychwant ith ’orchymynion bop amser.
21Destruwieist y beilchion: melltigedic yw’r ei a #119:21 * ant ar ddidrogyfeiliornant ywrth dy orchymynion.
22Gwrthladd y wrthyf gywilydd a’ thremic: can ys dy destolaethae y gadweis.
23Tywysogion hefyd y eisteddesant, [ac] y ddywedsont im erbyn: ath was y vevyriei yn dy gynneddfae.
24Hefyt dy destolaethae, yw vy #119:24 † hyfrydwchdigrifwch, a’m cycorwyr.
DALETH
Adhæsit pauimento anima mea.
25GLynawdd vy eneit wrth y llwch: bywá vi #119:25 * yn olwrth dy ’air.
26Vy ffyrdd a vanegais [y-ty], a’ gwrandewest’ vi: dysc y my dy #119:26 * gyfraithieugynneddfae.
27Par ymy ddeall ffordd dy orchymynion, a’ #119:27 † hcymwyllaf othmevyriaf yn yn dy ryveddodae.
28Toddawdd vy eneit gan #119:28 * ovit, dry-ymderdristit: cyvot vi y vyny yn ol dy ’air.
29Cymer y wrthyf ffordd y celwydd, a’ #119:29 * ac oth gyfraith trugarha wrthyfchaniatá y-mi yn rradlawn dy Ddedðyf.
30Fordd wirioedd y #119:30 * ddewisaisddetholeis, [ath varnae y osodeis [gar vy-bron].
31Glynais wrth dy destolaethae, Arglwydd: na’m gwradwydda.
32Fyrdd dy ’orchmyneu y redaf, pan ehengych vy-calon.
HE.
Legem pone.
Boreu weddi.
33DYsc ymy Arglwydd ffordd dy #119:33 * ynawgynneddfeu, a’mi ei catwaf yd y dyweð.
34Par i mi ðeall, a’ chatwaf dy Ddeddyf: ac hei catwaf a’m oll calon.
35Par y-mi gerddet yn llwybr dy ’or chmyneu: can ys #119:35 ynthaw y mae vy ’wyllyseis.
36 # 119:36 * Gestwng Inclina vy-calon #119:36 ‡ atar dy destolaethae, ac nyd ar #119:36 * drachwantgupyðdot.
37Tro heibio vy #119:37 ‡ golwcllygait rac #119:37 * edrych argwelet gwagedd, [ac] yn dy ffordd #119:37 ‡ bywhabywocá vi.
38Cadarna dy #119:38 * addewitair ith was, o bleit yddo dy ofni,
39Dwc ymaith vy-#119:39 * lliwiant, dannotgwarth yr hwn y ofneis: can ys da dy vairnion.
40Wele, vy chwant ys ydd ith ’orchmynion: bywoca vi #119:40 * yn dyith gyfiawnder.
VAV
Et veniat super me.
41A’ Dauet #119:41 * atafymy dy drugarawgrwydd, Arglwydd, [a’th] iechyt yn ol dy #119:41 * addewit bromiss’air.
42Yno ydd atebaf im cablwyr: can ys ymddiriedaf yn dy ’air.
43Ac na ddwc ’air y gwirionedd yn #119:43 * ollawlllwyr o’m geneu: canys #119:43 ‡ amwrth dy vairn #119:43 * varneuy dysgwiliaf.
44Yno y catwaf dy #119:44 * GyfraithDdeddyf yn oystat, byth ac yn tragyvyth.
45A’ rhodiaf mewn #119:45 * rrydditehengder: can ys dy orchymynion y geisiaf.
46 # 119:46 * Adroddaf, soniaf Cympwyllaf hefyd oth testolaethae rhac bron Brenhinedd, ac nim cywilyddir.
47Am #119:47 * hyfrydwchdigrifwch vydd yn dy ’orchymynae, yr ei y gereis.
48Am dwylaw y dderchafaf ar dy ’orchymymynneu, yr ei y gereis, a’ mevyriaf yn dy gynneddfeu.
ZAIN.
Memor esto Verbi tui.
49 # 119:49 * Meddwl am dy addewit COfia dy ’air [y wnaed] ith was, yn yr hwn y pereist ymy amddyrieit.
50Hyn yw vy-#119:50 * diddanwch, cysirconfort yn vy-#119:50 ‡ trwbl, blindercystudd: can ys dy #119:50 * bromiss’air am bywocawdd.
51Y beilchion am gwatworesont #119:51 ‡ eb weddyn ddirvawr: [er hyny] ny threiglais y wrth dy Ddeddyf.
52Cofiais dy vairn #119:52 * heno’r cynvyt, Arglwydd, ac im #119:52 * cyssyrwytdiddanwyt.
53 # 119:53 * Ergryd Ofn a ddaeth arnaf obleit yr andewiolion, yr ei sy yn #119:53 † gwrthotgady dy Ddeddyf.
54Vy-canyat oedd dy #119:54 ‡ gyfraithieugynneddfeu yn-tuy vy-pererindawt.
55Cofiais dy Enw, Arglwydd, yn y nos, a’ chedwais dy Ddeddyf.
56Hyn y #119:56 * Meddyliais amdderyw y mi #119:56 * vu, a gefaisican ys cedweis dy ’orchymynion.
CHETH.
Portio mea.
57ARglwyð yr hwn wyt vy rran, meðyliais gadw dy ’airieu.
58Gweddiais #119:58 ‡ yn dwyddrac dy vron #119:58 * om, amim oll galon: trugará wrthyf yn ol dy #119:58 * addewit, bromiss’air.
59Yyltyriais vy ffyrdd, a’ throeisym vy-traet ith testolaethae.
60 # 119:60 * ffrystais Brysiais ac nid #119:60 ‡ ohiriaisoedais gadw dy o’rchmynion.
61 # 119:61 * Tyrveydd Catervâe yr andewolion a’m yspeiliesont: eithyr nid #119:61 ‡ ellyngeis dros gofebryvygeis dy Ddeddyf.
62Haner nos y cyfodaf ith glodvory, o bleit dy gyfiawn=veirn.
63 # 119:63 ‡ Cyvaill Cydymddeith wyf i bawp ath ofnant, ac y gatwant dy ’orchymynion.
64Oth trugaredd, Arglwydd, cyflawn yw y ddaiar: dysc ymy dy gynnyddfeu.
TETH.
Bonitatem fecisi.
65ARglwyð ys da vuost’ wrth dy was, yn ol dy air.
66Dysc ymy iawn ddeall a’ gwybyddieth: can ys dy orchymynion y gredais.
67Cyn #119:67 vy-cystuddio, #119:67 * yr aethym ar ddydroy cyveiliornais: ac yr awrhon y cadwaf dy ’air.
68Ys da wyt a’ #119:68 * mwyn, grasusdaonus: dysc ymy dy gynneddfeu.
69Dychymygawdd y beilchion gelwydd arnaf: minau a gatwaf dy ’orchymynae a’m oll calon.
70Cy vraset a’r blonec yw ei calon: minau yn dy Ddeðyf ys ydd am #119:70 * hyfrydwchdigrifwch.
71Ys da i mi, vot vy-cystuddio, er mwyn dyscy dy gynnyddfeu.
72Gwell y mi Ddeddyf dy enae na, #119:72 ‡ vlinomiloedd o aur ac ariant.
IOD.
Manus tuæ fecerunt me.
Prydnavvn vveddi.
73DY ddwylaw am gwnaethant ac am ffurfiasant: [gan hyny] moes i mi deall, y [gahel] dyscy dy ’orchymyniō
74Yno yr ei ath ofnāt, wrth vy-gwelet a lawenánt, can ys #119:74 * ithyn dy air y imddiriedeis.
75Mi wn, Arglwydd, mae cyfiawn [yw] dy varnae, ac yti yn gyfiawn vy-#119:75 ‡ blinocystudio.
76Bit atolwg dy drugaredd im confforto yn ol dy air ith was[anaethwr.]
77Deuet dy dosturiol-drugareddae attaf, val y bwy vyw: can ys dy Ddeddyf yw #119:77 * llewenyddvy-digrifwch.
78Cywylyddier y beilchion: can ys gwnaethant yn andewiol [ac] yn auoc a mi: minau a vevyriaf yn dy #119:78 * gymmyneddew’orch.mynneu.
79Ymchwelant attaf y sawl ath ofnant, a’r ei y adwaenant dy destolaethae.
80 # 119:80 * Caffer Bid vy-calon yn berffeith yn dy gynneddfeu rac vy-cywilyddio.
CAPH.
Desecit anima mea.
81D#119:81 * Llefmeiriawdd, Feintoedd, dihoenodd nychawddEfficiawdd vy eneit am dy iechyt: [er hyny] wrth dy ’air y dysgwiliaf.
82 # 119:82 * Pallodd Deffigiawd vy llygait am dy #119:82 † addewitair, gan ddywedyt, Pa bryd im diddeny?
83Can ys #119:83 * aethymydd wyf val #119:83 † potenpotel mewn mwc, [etwa] nid angofais dy gynneddfeu.
84Pa #119:84 * veint, gymeint, sawlniuer yw dyddiae dy was? pa bryd y #119:84 † rhoigwnai varn #119:84 * aryn erbyn yr ei am erlidiant.
85Cloddiawdd y beilchion #119:85 † byteoedd ffossyddbyllae y-mi, yr hyn nid #119:85 yw wrth dy Ddeddyf.
86Dy oll ’orchymynion [ynt #119:86 * gywirwirionedd] yn ffals im erlidiant: cymporth vi.
87Braidd na ddivasont vi ar y ddaiar: a’ mi nyd ymedeis ath ’orchymynion.
88Yn ol dy drugaredd bywocá vi: #119:88 * yno y. &c.a’ chatwaf testolaeth dy enae.
LAMED.
In æternum Domine.
89DY ’air, Arglwydd, y bery byth yn y nefoedd.
90Dy wirionedd [ys ydd] o genedlaeth y genedlaeth: #119:90 * darpereistseiliaist y ddaiar, a’ hi a #119:90 † eryssaif.
91Y maent wy yn paráu [ys #119:91 * heddywyd] y dydd hwn wrth dy #119:91 † varne’ordinadeu: can ys #119:91 * pop peth ath wasanaethaoll ynt dy waision.
92Pe na bysei dy Ddeddyf #119:92 * hyfrydddigrifwch ymy, yno im collesit vi yn vy #119:92 † blindercystudd.
93Byth nid ancofiaf dy ’orchymynion: can ys #119:93 * ganthwyntac wyntwy im bywéist.
94 # 119:94 * Lan di ytwyf Iti, ydd wyf, catw vi: canys dy orchymynion a gaisiais.
95Yr andewolion am dysgwilient er vy-diva: ceisiaf-ddeall dy destolaethae.
96Gwelais dervyn bop #119:96 * gorpheniatperffeithrwydd: [eithr] dy ’orchymyn ys y tra #119:96 † llytaneheng.
MEM.
Quomodo dilexi.
97 # 119:97 * Mor PA garu ydd wyfar dy Ddeddyf? pop dydd ydd wyf yn ei mevyrio.
98 # 119:98 * Gan Wrth dy orchymyniou im gwnaethost yn ðoethach na’m gelynion: can ys byth [ydd ynt] y gyd a mi.
99Vchlaw vy-dyscyawdwyr y dyellais: can ys dy destolaethae [ynt] vy mevyrdawt.
100Dyellais yn vwy na’r #119:100 * henion, hynaifhenuriait, can ys dy orchymynion a gedwais.
101 # 119:101 † Meliais Goherddeis vy-traed rac pop ffordd ddrwc, er mwyn cadw dy ’air.
102O ywrth dy #119:102 * varneuvairn nyd enciliais: can ys ti am dysceist
103Mor velus yw dy ’eiriae im #119:103 * geneugorchvan: [ys] mwy na’r mel im #119:103 † mwnwgylgenae.
104Can dy ’orchymynion y dauthym y ddyall: am hyny y caséis pop llwybr #119:104 * ffalsedd’auawc.
NVN.
Lucerna pedibus meis.
Boreu vveddi.
105L#119:105 † canwyll, tanllestrUcern yw dy ’air im traed, a’ #119:105 † golennillewych im llwybr.
106Tyngais a’ chwpláf, ar gadw dy iawn-veirn.
107Im #119:107 * trwblircystuddiwyt yn ddirvawr: Arglwydd, bywia vi yn ol dy ’air.
108 # 119:108 * Adolwyn Atolwc Arglwydd, bid gymradwy genyt #119:108 † roddgar, hael, rwyddrydd-offrymeu vy-geneu, a’dysc ymi dy vairn.
109Vy eneit ys ydd yn vy llaw yu oystat: er hyny nid angof genyf dy Ddeddyf.
110Gosodawdd yr andewolion #119:110 * hoynynvagl ymy: ac nid enciliais ywrth dy orchymynnae.
111Etiveddais dy destolaethae yn tragyvyth: can ys llawenydd vy-calon ytynt.
112Pwysais vy-calon y gyflawny dy gynneddfeu bop amser, [ys] yd y dywedd.
SAMECH.
Iniquos odio habui.
113MEddyliae-gweigion y gafeis: eithr dy Ddeddyf a garaf.
114Vy #119:114 * llechva, noddvadirgelva-wyt a’m tarian. [ac] yn dy ’air y ymddiriedaf.
115Tynwch y wrthyf chwi #119:115 * ddrygddynionandewolion: can ys catwaf ’orchymynion vy-Dew.
116 # 119:116 * Cadarnha Cynnal vi yn ol dy #119:116 ‡ addewitair, a’ byw vyddaf, ac na phar ym wradwydd o’m gobaith.
117Attega vi, ac #119:117 * chatwediciach vyddaf, ac #119:117 ‡ byddaf hyfrydymddigrifáf yn dy gynneddfeu yn wastat.
118 # 119:118 * Messengeist, Goaserneist Sathreist yr oll rei ymdawant y wrth dy gynneddfeu: can ys over yw ei #119:118 ‡ hoccet, twylldichell.
119Peraist ymaith oll andewolion y ddaiar val #119:119 ‡ sindrampuredd [metel]: am hyny y cereis dy destolaethae.
120 # 119:120 Ergrynawdd vy-cnawt rrac dy #119:120 ‡ arynaic, ofnarswyt, a’ chan dy vairn yr ofnais.
AIN.
Feci iudicum
121GWneythym varn a’ chyfiawnder: na ad vi im gorthrymwyr.
122Par ith was roi ei vryd ar ddaoni, [ac] na’d ir beilchion vy-gorthrymu.
123 # 119:123 * Torawdd Custuddio Deffygiawð vy llygait [yn edrych] am dy iechyt, ac am dy #119:123 ‡ promiss, addewitymadrodd cyfiawn.
124Gwna ath was yn ol dy drugaredd, a’dysc i mi dy gynneddfae.
125Gwas y ti ytwyf: can hyny #119:125 * moesgwna i mi ddeall, mal y gwypwyf dy destolaethae.
126 # 119:126 * Madwys Amser yw ir Arglwydd waithiaw: [can ys] destruwesont dy Ddeddyf.
127Am hyny y caraf dy ’orchymynion #119:127 * y tuhwnt, yn vwy narvchlaw aur, ac uchlaw aur coeth.
128Can hynny ys vnion y barnais dy oll ’orchmynion: a’ phop #119:128 * coeglwybyrllwybr #119:128 ‡ ffalsgauawc a gaseais.
Mirabilia.
PE.
129YS rhyvedd [yw] dy destolaethae: am hyny y caidw vy enait wyntwy.
130 # 119:130 * Drws, Agoriat dy ’air a rydd olauni, [ac] a bar ddeall irr ei #119:130 ‡ reigwiriō, semblonandisemyl.
131Agoreis vy-genae ac #119:131 * dyheais, gan anathlachanhetlais, can ys dy ’orchmynion a garais.
132Edrych arnaf a’ thrugará wrthyf, yn ol dy ddevot ir ei y garant dy Enw.
133 # 119:133 * Paratoa vy olion, Forddia di vy llwybreu yn dy ’air, ac na bo y ddim enwiredd arglwyddiaw arnaf.
134 # 119:134 * Gwared, dianc Achup vi rac #119:134 ‡ gorthrymdertrawsedd dynion, a’ chatwaf dy orchymyneu.
135Llewycha d’wynep ar dy was, a’ dysc ymy dy #119:135 * statuteugynneddfeu.
136Avonydd #119:136 ‡ dwfrdufredd a red om llygaid, can na chatwant dy ’orchymynion.
Iustus es Domine.
TSADDI.
137KYfiawn ytwyt Arglwydd, ac vnion yw dy varn.
138Ath testiolaethoe y gorchymyneist gifiawnder, a’ gwirionedd yn #119:138 * enwedicbenddivaddeu.
139Vyg #119:139 ‡ zelgwynvyd am divaodd, can im gelynion ancofi dy’ air.
140 # 119:140 * Carthwyt Provwyt dy’ air yn buraf dim, ath was y car ef.
141Bychan ytwyf a’ thremigus: er hyny nyd ancofiaf dy ’orchymynion.
142Dy gyfiawnder [sy] gyfiawnder tragywyddawl, ath Ddeddyf gwirionedd [yw].
143 # 119:143 * Trwbl a govit am cawsant Ing a gwascva a ðaeth arnaf: [eithr yn dy orchmynion [y mae] vy-#119:143 ‡ awydd,digrifwch.
144Iawnder dy testiolaethae [sy] tragyvythawl: dod y my ddeall, a’ byw vyddaf.
KOPH.
Clamaui.
Prydnawn weddi.
145LLevais am oll galon: clyw vi, Arglwyð, [ath] gynneðfeu a gatwaf
146Arnat y gelwais: ymwared vi, a’ chatwaf dy destliolaethae.
147 # 119:147 * Racvlaenais Achupeis y cynddyð, a’ llefais: can ys #119:147 * wrth, aram dy ’air y dysgwiliwn.
148Vy llygait y achubent #119:148 * gadwriaethenwiliae [’r nos] #119:148 * y ve. &c.er mevyrio yn dy ’air.
149Clyw vy llef yn ol dy drugararwgwydd: Arglwydd yn ol dy #119:149 * Ebr. varnddevot bywa vi.
150 # 119:150 * Nesau Dynessay y mae yr ei ’s ydd yn canlyn #119:150 ‡ malisdrwc, [ac] ywrth dy Deddyf yr ymbellânt.
151Cyfagos wyt Arglwydd: can ys dy oll’ orchymynion [’sy] gywir.
152 # 119:152 * Gynt Es talm y gwyddwn wrth dy destolaethae, vot yty y seiliaw wynt yn tragyvyth.
RESCH.
Vide humilitatem meam.
153EDrych ar vy-#119:153 * blinder,cystudd, a’ dianc vi: can nad angofeis dy Ddeddyf.
154 # 119:154 * Cyweiria vy hawl Dadle vy-dadl, a’ gwared vi: bywia vi #119:154 ‡ herwydd, wrthyn ol dy ’air.
155 # 119:155 * Pell yw Ys pell iechyt ywrth yr andewolion, can na cheisiesont dy gynneddfeu.
156Ys mawr dy dosturiaethe. Arglwydd: bywia vi-#119:156 † val yr wyt genefinwrth dy #119:156 * varne, vrodieuvairn.
157Llawer [’s ydd] im erlid ac im gorthrymu, [ac] ywrth dy testoliaeth nyd enciliaf.
158Gwelwn y troseddwyr a ’govit oedd genyf, can na chatwent dy ’air.
159 # 119:159 * Wele, Ystyria Gwyl, Arglwydd, modd y cereis dy ’orchymynion: bywia vi yn ol dy drugarawgrwydd.
160[O’r] pen cyntaf y mae dy air yn #119:160 ‡ wir, gywirwirionedd, ac oll varnae dy gyfiawnder [y baránt] yn tragyvyth.
SCHIN.
Principes persecuti.
161 # 119:161 * Pennaethieu TYwysogion am erlydiesont yn ddiachos, eithr gan dy ’airieu yr ofnei vy-calon.
162Llawen yw vi #119:162 * wrtho bleit dy ’air, mal vn yn cahel #119:162 ‡ caffaeliat mawryscyvaeth lawer.
163 # 119:163 * Gau, Celwydd Falsedd ys y gas a’ #119:163 ‡ serthffiaidd genyf, [eithr] dy Ddeddyf a garaf.
164Seithweith yn y dydd ith volaf, o erwydd dy iawn varneu.
165Mawr vydd #119:165 * Ebr tangneddyf neu heddwchllwyddiant yr ei a garant dy Ddeddyf, ac nys daw #119:165 * trancwydd, rrwystreniwet yddynt.
166Ys gwiliais wrth dy iechyt, Arglwydd, ath ’orchymynion a wneuthym.
167Catwadd vy eneit dy destoliaethae: canys caraf wynt yn ddirvawr
168Cetweis dy ’orchymynion ath testoliaethae: can ys vy oll ffyrdd [ynt] #119:168 † ger dy vrōyn dy olwc.
TAV.
Appropinquet deprecatio.
169DEuet vy-cwyn #119:169 * rac dy vron, ith wyddger dy wynep, Arglwyð, [ac] yn ol dy ’air par y-my ddyall.
170Deuet vy #119:170 * gweddiadolwyn rhac dy wynep, ac yn ol dy #119:170 ‡ bromiss, addewit’air gwared vi.
171Vy-gwefuse a #119:171 * adroddgympwyll voliant, pan ddyscych ymy, dy gynnedfeu.
172Vy-tavod a’ draetha oth ’air: can ys dy oll ’orchymynion [sy] gyfiawn.
173Boet dy law am cymportho: can ys dy ’orchymynion y ddywyseis.
174Bu arnaf hiraeth am dy iechyt, Arglwydd, ath Ddeddyf yw vy hyfrydwch.
175Bid vyw vy eneit, ac ef ath vawl, ath vairn am cymporthant.
176 # 119:176 * Aethym ar ddidro, ar grwydr Cyfeiliorneis val dauat a gollit: cais dy was, o bleit dy orchmynion #119:176 ‡ ellyngeis dros gof, ancofiasnyd #119:176 * amgof genyfebryvygeis.
Currently Selected:
Psalm 119: SBY1567
Highlight
Share
Compare
Copy
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
Cyhoeddwyd gyntaf yn 1567, a’i ddigideiddio i Gymdeithas y Beibl yn 2016.
