1 Makabeonan 10
10
YONATAN TA PROBECHÁ DI E GUERA PA TRONO DI ANTIOKIA
Rei Demetrio I ta ofresé Yonatan fabor
1Den aña 160 #10:1 Aña 160 ta korespondé ku aña 152 promé ku Kristu. Alexander Epifano, yu di Antíoko, a pone pia na tera na Tolemais, konkistá e siudat i laga nan proklam'é rei i e hendenan a asept'é. 2Ora Demetrio a tende esei, el a reuní mashá hopi sòldá i a sali bai bringa kontra dje. 3Mes momento Demetrio a manda un karta kariñoso pa Yonatan kaminda e tabata amplia Yonatan su kargonan. 4El a pensa: ‘Nos mester sera kuné promé ku e sera kabes ku Alexander kontra nos, 5pasobra kasi sigur e no a lubidá e daño ku nos a hasi tantu é komo su rumannan i su pueblo.’ 6Demetrio a outorisá Yonatan pa forma un ehérsito i traha arma. El a deklará ku Yonatan ta su aliado. Ademas el a ordená pa entregá Yonatan e rehennan ku tabata den fòrti. 7Yonatan a bai Herusalèm i a lesa e karta pa henter pueblo i e hendenan ku tabata den fòrti tende. 8E sòldánan ku tabata okupá e fòrti a spanta mashá ora nan a tende ku rei a outorisá Yonatan pa forma un ehérsito. 9E ora ei nan a entreg'é e rehennan bèk i Yonatan a manda nan pa nan mayornan.
10Yonatan a bai biba na Herusalèm. No solamente el a kuminsá rekonstruí e siudat pero tambe el a dun'é un aspekto nobo. 11El a manda e trahadónan rekonstruí e muraya di siudat atrobe i traha un muraya di piedra ikap manera un fòrti rondó di seru di Sion. Nan a hasi esei. 12E strañeronan ku tabata den e fòrtinan ku Bakides a traha, a hui bai; 13nan a bandoná nan puesto i bai nan pais bèk. 14Solamente na Bet-Sur a keda algun di e hendenan ainda ku no tabata kumpli ku mandamentunan di lei; ei nan a bin haña un lugá di refugio.
Rei Alexander ta ofresé Yonatan fabornan mas grandi
15Ora rei Alexander a tende di tur e promesanan ku Demetrio a hasi Yonatan, ora nan a kont'é di e gueranan i hazañanan ku Yonatan i su rumannan a hasi i tur e difikultatnan ku nan a pasa aden, el a bisa: 16‘Bo no ta topa un hòmber asin'ei atrobe. Laga nos sera amistat kuné umbe i hasié nos aliado.’ 17El a manda un karta pa Yonatan ku e siguiente kontenido:
18‘Rei Alexander ta kumindá su ruman Yonatan. 19Nos a tende ku bo ta un hòmber poderoso, digno di ta nos amigu. 20Pa medio di e karta akí nos ta nombra bo gransaserdote di bo pueblo i duna bo e título di amigu di rei. (El a manda un mantel püs i un korona di oro pa Yonatan.) Anto tene nos asuntunan na pechu i mustra nos bo amistat sinsero.’
21Dia di fiesta di Ramada, den di shete luna den aña 160, Yonatan a bisti e pañanan sagrado.#Éksodo 28:1-39; 39:1-26 El a forma un ehérsito i a laga traha hopi arma.
Demetrio I ta ofresé Yonatan fabornan muchu mas grandi
22Ora Demetrio a tende esei, e asuntu no a sint'é bon. El a bisa: 23‘Kon nos por a laga kos yega dje leu ei! Nos tabata hopi bobo di laga Alexander pasa nos dilanti i gana amistat di e hudiunan pa sigurá su posishon. 24Mi tambe ta bai skibi nan un karta amistoso i ofresé nan fabor i regalo pa nan skohe mi banda i apoyá mi.’ 25El a skibi nan lo siguiente:
26‘Rei Demetrio ta kumindá pueblo di hudiunan. Ku plaser nos a tende ku boso a kumpli ku e kombenionan ku boso a sera ku nos; ku boso tabata fiel na nos amistat i ku boso no a djòin nos enemigunan. 27Awor sigui perseverá den boso fieldat na nos. Nos lo rekompensá tur loke boso hasi pa nos ku bondat. 28Nos lo kita hopi obligashon fo'i riba boso lomba i duna boso hopi regalo. 29Pa medio di esaki mi ta kita for di bo i for di tur hudiu e obligashon di paga belasting, di paga pa salu i di paga belasting real. 30Di pais Huda i e tres distritonan di Samaria i di Galilea, fo'i djawe inkorporá den Huda, lo mi no para riba mi derechi entrante awe, pa nan entregá mi ni di un terser parti di kosecha di kunuku ni mitar di e frutanan. 31Herusalèm i su teritorio lo ta sagrado i librá di e obligashon di duna su désimo parti i di paga su tòl. 32Tambe mi ta renunsiá mi outoridat riba e fòrti na Herusalèm i mi ta pas'é pa gransaserdote, ku por pone e hendenan ku e ke einan. 33Tur hudiu di pais Huda ku nan a bende na kualke parti di mi reino komo katibu, mi ta debolbé nan libertat, sin ku nan tin ku paga p'e i niun hende no por reklamá niun derechi riba nan bestia di kria. 34Niun hudiu den mi reino no ta obligá di paga tòl ni belasting riba dianan di fiesta grandi, sabat, fiesta di Luna Nobo, dianan stipulá pa lei, riba tres dia promé i tres dia despues di e fiestanan. 35Riba e dianan ei niun hende no tin derechi di detené o molestiá hudiunan pa ningun motibu. 36Lo tuma un kantidat di 30.000 hudiu den ehérsito di rei, nan lo risibí pago manera ta stipulá pa sòldánan di rei. 37Lo stashoná un parti di nan den e fòrtinan grandi di rei, e otronan lo haña puesto di konfiansa den reino. Lo skohe general i òfisirnan for di nan mes gremio. Nan mag biba segun nan mes leinan manera rei a stipulá pa Huda. 38E tres distritonan di provinsia Samaria ku ta inkorporá den Huda lo ta asina ún kuné, ku nan no tin di obedesé ningun otro outoridat, sino di e gransaserdote. 39Tèmpel di Herusalèm ta haña komo regalo Tolemais ku su teritorio, p'asina yuda kombatí gastunan di sirbishi den tèmpel. 40Mi mes lo duna tur aña 15.000 kilo di plata riba kuenta di rei for di entrada di e siudatnan mas potente. 41Ademas lo bolbe paga e kontribushonnan pa servisio di tèmpel, manera tabatin ántes, pero ku e funshonarionan no a paga e último añanan akí. 42Fuera di esei ta kanselá e belasting na balor di 5000 kilo di plata ku ta kita tur aña for di entradanan di tèmpel, pa e echo ku e plaka akí ta toka saserdotenan ku ta tene servisio. 43No por mishi ku niun hende ku tuma su refugio den tèmpel di Herusalèm òf den teritorio di tèmpel, ni kuné ni ku e propiedat ku e tin den mi reino, pasobra e debe rei òf un otro hende. 44Gastunan di rekonstrukshon i drechamentu di tèmpel ta kore pa kuenta di rei,#Esdras 6:8; 7:20 45gastunan di trahamentu di muraya di Herusalèm i e fòrtinan, trahamentu di e murayanan di e siudatnan den Hudea tambe.’
E riesgo di Yonatan ta salié di bon
46Ora Yonatan i e pueblo a tende e promesanan akí nan no a kere ni aseptá e oferta tampoko. Nan tabata kòrda bon kla kuantu daño Demetrio a hasi Israel i kon pisá el a oprimí nan. 47P'esei nan a skohe pa Alexander ku den nan bista tabata ofresé mihó garantia pa pas. E hudiunan a keda su aliado durante henter su reinado.
48Rei Alexander a forma un ehérsito grandi i a sali pa bringa kontra Demetrio. 49E dos reinan a kuminsá bringa i e ehérsito di Alexander a hui. Demetrio a persiguié, logra domin'é. 50El a sigui bringa disididu te ora solo a baha. Pero e mesun dia ei Demetrio a muri!
Nombramentu di Yonatan komo gobernador
51E ora ei Alexander a manda mensaheronan serka Tolemaio, rei di Egipto, ku e siguiente karta: 52‘Mi a bini mi reino bèk, subi trono di mi antepasadonan i tuma poder den mi man; mi a derotá Demetrio i a poderá di nos pais. 53Mi a bringa kuné, nos a derotá su ehérsito i nos a poderá di su trono real. 54Laga nos sera amistat. Laga mi kasa ku bo yu, lo mi bira bo suegu. Lo mi duna tantu abo komo é regalonan digno.’
55Tolemaio a kontestá: ‘Felis ta e dia ku bo a bini bèk pais di bo antepasadonan i a bai sinta riba nan trono real! 56Bon, laga loke ta pará den e karta na mi enkargo; pero sea asina bon di topa mi na Tolemais pa nos sera konosí ku otro, e ora ei lo mi bira bo suegu manera bo ta bisa.’ 57Tolemaio, kompañá pa su yu Kleopatra, a sali Egipto i nan a yega Tolemais na aña 162,#10:57 Aña 162 ta korespondé ku aña 150 promé ku Kristu. kaminda rei Alexander i Tolemaio a topa ku otro. 58Na Tolemais, Tolemaio a kasa su yu Kleopatra ku Alexander i nan a selebrá e kasamentu ku luho i pompa digno di reinan. 59— Rei Alexander a skibi Yonatan pa bin bishit'é. — 60Yonatan a biaha ku luho i pompa bai Tolemais, kaminda el a topa tur dos rei. El a regalá e reinan i nan amigunan oro i plata i hopi otro regalo i di e manera ei el a logra kai na nan agrado. 61A sosodé ku bandidunan for di Israel, hendenan ku no tabata atené nan na lei, a bin entregá keho kontra dje, pero rei no a skucha nan, 62al kontrario rei a ordená pa laga kambia Yonatan su bistí pa unu koló püs. 63Ora esei a sosodé, rei a lag'é sinta banda di rei. El a duna su ofisialnan òrdu: ‘Pasa kuné dor di siudat i anunsiá ku ningun hende no mester riska akus'é di algu òf molesti'é, no ta importá kiko ku e asuntu por ta.’ 64Ora e akusadónan a mira kon e mensahero di rei tabata gaba Yonatan i ora nan a mira su mantel püs, nan a hui bai. 65Rei a dun'é gran honor dor di kont'é bou di su mihó amigunan i nombr'é general i gobernador. 66Despues Yonatan a bai Herusalèm bèk kontentu i na pas.
Un pretendiente mas pa trono: Demetrio II
67Den aña 165 #10:67 Aña 165 ta korespondé ku aña 147 promé ku Kristu. Demetrio, yu di Demetrio I, a bini pais di su antepasadonan bèk for di Kreta. 68Komo e asuntu akí no a sinta rei Alexander bon el a bai Antiokia bèk. 69Demetrio a konfirmá funshon di Apolonio komo gobernador di e parti zùit di su reino. Apolonio a forma un ehérsito grandi i a lanta su kampamentu na Yamnia. For di e lugá akí el a manda e siguiente rospondi pa gransaserdote Yonatan:
70‘Bo ta e úniko hende ku ta lanta kontra nos. Pa bo motibu nan a hari mi i hasi chèrchè di mi. Ku ki derechi bo ta hasi komo si fuera bo ta nos doño i ta manda riba nos aya riba seru? 71Si bo ta konfia riba bo trupanan, baha bini den sabana kaminda nos ta, pa nos midi forsa. E trupanan di e siudatnan ta na mi banda. 72Bai puntra pa bo tende ken mi ta i ken e hendenan ku ta yuda nos ta. Nan lo bisa bo: “Serka nos sí bo no ta logra, pasobra bo antepasadonan tabata derotá dos bia kaba den nan mes pais.” 73Den sabana kaminda no tin piedra ni baranka, ni kaminda di skonde lo bo no por enfrentá ni sòldá di kabayeria ni un ehérsito manera esun di mi.’
74Ora Yonatan a tende e palabranan di Apolonio, el a sintié ofendí; el a skohe 10.000 sòldá i a sali for di Herusalèm. Na kaminda su ruman Simon a djòin e ku trupa di sòldá pa yud'é. 75El a lanta su kampamentu serka di Yope. E habitantenan di e siudat a sera porta p'e, pasobra na Yope tabatin un destakamento di Apolonio. Pero ora Yonatan i su sòldánan a ataká e siudat, 76e habitantenan di e siudat a haña miedu i a habri e portanan i Yonatan a poderá di Yope.
77Ora Apolonio a haña sa, el a sali ku 3000 sòldá di kabayeria i mashá sòldá di infanteria den direkshon di Ashdod. El a hasi manera ta pasa e ker a pasa pa bai Ashdod, pero na mes tempu el a kita for di kantu di laman, hinka pa den sabana, komo e tabata konta riba su kabayeria numeroso. 78Yonatan tambe a siguié den e direkshon ei i nan a kuminsá bringa. 79Pero Apolonio a laga 1000 sòldá di kabayeria keda atras skondí, pa ataká djatras. 80Ma Yonatan tabata sa bon ku tras di su lomba tabatin un trampa. E kabayeria enemigu a rondoná su ehérsito i a tira e pueblo ku flecha di mainta trempan te anochi lat. 81Sinembargo e pueblo a resistí manera Yonatan a ordená nan i e kabainan di e enemigu a kuminsá kansa. 82E ora ei Simon a laga su trupanan bai mas dilanti i a kuminsá bringa ku e sòldánan di infanteria, pasobra esnan di kabayeria tabata morto kansá; el a aplastá e promé grupo, nan a hui bai, 83i el a plama e di dos grupo tambe den sabana. Nan a hui bai Ashdod i drenta tèmpel di nan dios falsu Dagon, p'asina nan ta seif. 84E ora ei Yonatan a pega Ashdod i e siudatnan rondó di dje na kandela. El a sakia e siudatnan i a pega e tèmpel di Dagon ku tur ku a hui drent'é na kandela. 85E kantidat di esnan ku a muri pa spada i esnan ku a kima tabata laba den 8000 hòmber. 86Fo'i djei Yonatan a sali bai i a lanta su kampamentu na Ashkelon. E habitantenan di e siudat a sali bin kontr'é i a demostr'é gran honor. 87Despues Yonatan i su kompañeronan a bolbe Herusalèm ku un botin riku.
88Ora rei Alexander a tende e kosnan akí, el a demostrá Yonatan mas honor ainda. 89El a manda un hèspu di oro p'e ku ta miembronan di famia real so sa haña. El a dun'é Ekron i henter e region ku ta pertenesé n'e komo propiedat.
Currently Selected:
1 Makabeonan 10: PBDC13
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
Papiamentu Bible with DC © Bible Society in Netherlands Antilles and Aruba, 2012, 2013