Orom Sɛbɛ 9
9
A NƖBƐ BALA A NAAŊMƖN NA DÃA VƐL IR
1-2Yel-mɩ̃ɛ ɩ̃ yele nyɩ, a mɩnɛ ɩ̃ na ɩ a *Kirisi nɩrɛ, maa ŋmaa jiri wa. A nã-kpɛ̃ɛ be na a ɩ̃ suur pʋɔ a daar a jaa, a suur nyɩrɩ̃ sãw ma. A ɩ̃ mɩ̃ɛ bɔ̃wfʋ a Naaŋmɩn Sɩɛ na tɔwrɔ, mɩ man ma na a lɛ. 3-4Ɩ̃ na tʋɔ na bʋɔrɔ a Naaŋmɩn ʋ pɔ ƴɔ̃w ma, ŋmaa taa nɩ ma a Kirisi, a *Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ɩnɛ na ɩ a ɩ̃ yɛɛr nɩ a ɩ̃ bal nɩbɛ. A Naaŋmɩn de ba na a ba ɩ a ʋ bibiir, ɩ̃ sɔw miil ba a ʋ mɩ̃ɛ a cãa kpɛ̃ɛ pʋɔ, mɩ cɔɔrɩ̃ nɩ ba a pʋlɩ̃-tar ƴɛrɩ̃sɩ, mɩ kʋ nɩ ba a ʋ ƴɛr-kpɛn, ɩ̃ lɛ miil ba a mɩnɛ ba na puoro ʋ, lɛ pʋlɩ̃ nɩ ba a yele. 5A korĩ-cɛ saanba na dãa tuure a Naaŋmɩn sɔr ɩ na a ba dɔɔrbɔ, ɩ̃ a Kirisi mɩ ɩ a ba nɩrɛ a ɩ̃gan buur pʋɔ. ṹ tɛrɛ a pɛwfʋ a daar a jaa, a ʋlɔ na ɩ a Naaŋmɩn na gãw a yele a jaa. *Amɛn.
6Aa ɩ wɔ̃ taa nɩ a Naaŋmɩn pʋlɩ̃fʋ sãw na wa. A-na-ɩ aa ɩ a Ɩsɩrayɛl bal nɩbɛ ba jaa ɩ̃ ɩ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ tɔr jaa wa. 7Ɩ̃ aa mɩ ɩ a Abʋraham bal parvʋɔr ɩ̃ ɩ a ʋ bibiir tɔr ba jaa wa. A-na-ɩ a Naaŋmɩn dãa na pʋlɩ̃ nɩ ʋ: “A Ɩjakɩ bibiir, bala tɛw ba nɔɔ bʋɔlɔ a fʋ bal nɩbɛ.” 8A lɛ yelʼã, aa ɩ a bala ba na dɔw a ɩ̃gan buur dɔwfʋ ɩ̃ ɩ a Naaŋmɩn bibiir wa. A bala tɛw ba na dɔw tu nɩ a Naaŋmɩn pʋlɩ̃fʋ ba de a ba ɩ a Abʋraham bal nɩbɛ. 9Nyɛ a mɩnɛ a Naaŋmɩn na dãa pʋlɩ̃: “A daar wa ta, ɩ̃ na lɛ wa na, ɩ̃ a Sara na dɔw na a dabile.”
10Ɩ̃ aa ɩ a nɔhɔ̃ tɛw a Naaŋmɩn na maal wa. A Erebeka bi-dabsɩ ayi tɛrɛ na a sãa bõ-ƴen na ɩ a sɩ sãa-kʋmɔ Ɩjakɩ. 11-12Ɩ̃-cɛ, a lɛ ba na ma dãa dɔw ba sɛr wa, a baa mɩ maal a fãa mɩɩ a son wa, a Naaŋmɩn yel ʋ na, áa kpɛ̃ɛ nɔɔ tʋnɔ na kʋrɔ a bile. A Naaŋmɩn bʋɔrɔ na ʋ miil a nɔhɔ̃ á ʋ tɛrɛ na a ʋ maalfʋ, vɛlɛ ire nɩ a nɩbɛ. Ʋ maa vɛl ir a ʋ nɩrɛ tu nɩ a ʋ maal-bie wa, ɩ̃-cɛ ʋ ma vɛl ʋ na ir tu nɩ a ʋlɔ Naaŋmɩn bʋɔlfʋ, a mɩnɛ a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃ na tʋɔ maal wa baar. 13A mɩnɛ a na yel a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋɔ: “A Jakɔb ɩ̃ nʋ, ɩ̃ ꞌlaar a Ejayu.”
14Ala-ɩ̃-sɔ bõ sɩ na yel? Sɩ na yelʼã áa Naaŋmɩn ɩ na Naaŋmɩn gõgolaa? Aa tʋɔrɔ ɩrɛɛ a lɛ wa. 15A-na-ɩ a Naaŋmɩn dãa na yel a Mowisi: “Ɩ̃ na bɔ̃w na a ʋlɔ na sɛw ɩ̃ bɔ̃w a nãw; ɩ̃ na mɩ maalʼã a vɩlaa a ʋlɔ na sɛw ɩ̃ maal a vɩlaa.” 16Ala-ɩ̃-sɔ a ala a jaa ma yi a nɩrɛ kãw pʋ-tɩɛrʋ̃ pʋɔ mɩɩ a ʋ fãgã jie wa, ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn tɛw na tɛrɛ a nã-bɔ̃wfʋ jie a yi. 17A mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋɔ, a Naaŋmɩn yelʼã a Ejibti-tẽw jamana: “Ɩ̃ biin fʋ na a fʋ ɩ a jamana a mɩnɛ ɩ̃ na tʋɔ de fʋ miilʼɩ̃ a ɩ̃ fãw, nɩ a mɩnɛ a ɩ̃ yuor na tʋɔ yi pɔw a tẽw ʋ jaa.” 18Ala-ɩ̃-sɔ, a Naaŋmɩn ma bɔ̃w na a nãw a ʋlɔ ʋ na bʋɔrɔ jie, ɩ̃ mɩ kpɛmɛ a ʋlɔ ʋ na bʋɔrɔ suur.
A NAAŊMƖN SU-TUO NƖ A Ʋ NÃ-BƆ̃WFƲ
19A nʋmɔ-wa-sɔw fʋ na yel ma na: “A ala ɩ lɛ a be, bõ ɩnɛ a Naaŋmɩn na lɛ cãa soor sɩ a fãa ƴɛrɩ̃? Ala na tʋɔ jaar a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃?” 20Ɩ̃-cɛ a fʋ̃ʋ na ɩ a nɩrɛ, ala fʋ ɩ, na mɩ cɩɩlɛ nɩ a Naaŋmɩn? A lakpow na tʋɔ na yel a ʋ mɩɛrɛ, á bõ ɩnɛ ʋ mɛ ʋ a nɔhɔ̃ mɩɩ? 21A lakpo-mɩɛrɛ ma tɛrɛ sɔr na maalʼɩ̃ a ʋ yaaraa a ala ʋ na bʋɔrɔ wa? ꞌWaa tʋɔrɔ diere a ʋna yaaraa mɩɛrɛ nɩ a lakpo-vɩlaa, ɩ̃ lɛ cɩɛrɛ mɩɛrɛ nɩ a lakpow lɛ ʋ na bʋɔrɔ wa mɩɩ?
22Aa ɩ lɛ a Naaŋmɩn mɩ dãa maal a nɩbɛ wa? Ʋ dãa na bʋɔrɔ a nɩbɛ ba bɔ̃w a ʋ su-tuo a ba maal-fãa ɩnɛ, ɩ̃ mɩ nyɛ a ʋ fãgã, ɩ̃-cɛ ʋ dãa na cãa tɛrɛ a su-nyɔwraa a ba jie, a bala a ʋ su-tuo na dãa sɛw na wɛl bar. 23Ʋ maalʼã a lɛ bʋɔrɔ ʋ miilʼɩ̃ a mɩnɛ a ʋ yo-yifʋ na nyɩrɩ̃ bɛrmɛ a bala ʋ na bɔ̃w nɩ a nãw jie, a bala ʋ na mɩ dãa de nĩe gbɛɛrɩ̃ a ʋ na-yele pɔwfʋ ɩnɛ. 24A sɩmɩ mɩ a Naaŋmɩn na vɛl ir, sɩ mɩ be na a ba pʋɔ. Ɩ̃ saa yi a Jufisɩ sɔ̃w tɛw wa, ɩ̃-cɛ sɩ mɩ yi na a nɩ-bʋrɔ bʋrɔ sɔ̃w mɩ. 25A mɩnɛ a Naaŋmɩn na yel a Oje sɛbɛ pʋɔ:
“A nɩbɛ bala na ma dãa ɩ a ɩ̃ ben wa,
ɩ̃ nɔɔ bʋɔl ba na a ɩ̃ nɩbɛ,
ɩ̃ a bala ɩ̃ na ma dãa nʋnɔ wa,
ɩ̃ nɔɔ bʋɔl ba na a ɩ̃ nɩ-nʋnɩsɩ.
26Ɩ̃ a jie ʋlɔ ba na dãa yel
á baa ɩ a ɩ̃ nɩbɛ wa, a be naan
ba nɔɔ lɛ bʋɔl ba a Naaŋmɩn-mimir bibiir.”
27A Ejayi mɩ dãa na hier a *Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ɩnɛ: “A ala saarɩ̃ ɩ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ waa na jɛ̃ taa nɩ a man biire, ɩ̃-cɛ a fɩ̃ɩ tɛw nɔɔ wa cɩ̃ɛ, 28a-na-ɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ nɔɔ maalʼã a tẽw pʋɔ a ala ʋ na dãa yel fɔfɔw, wa ta nɩ a bɛwfʋ jie.” 29A mɩnɛ a Ejayi na mɩ dãa de nĩe yel:
“A ala ma dãa ɩ a fãwsɩ a jaa Nɩ-kpɛ̃ɛ
ma dãa bar sɩ a bal bʋrɔ ŋmɛɛr wa,
a naa dãa na be sɩ a *Sɔdɔm deme kaarɩ̃,
ɩ̃ a sɩ mɩ lɩɛb wɔ̃ taa nɩ a *Gɔmɔɔr nɩbɛ.”
A ƖSƖRAYƐL NƖBƐ NA BAALA A NAAŊMƖN TORFƲ ƳƐRƖ̃
30Sɩ́ lɛ pãa yel a bõ? Sɩ na yelʼã, áa nɩ-kpeesɩ na ma dãa bʋɔrɔ a torfʋ a Naaŋmɩn nii-sɔw wa, ba pɔw na a ʋna torfʋ a yi a ba ƴɔ̃w-nyãa jie. 31Ɩ̃-cɛ a *Ɩsɩrayɛl nɩbɛ na dãa bʋɔrɔ a ƴɛr-kpɛn na tʋɔrɔ maala ba a ba toro a Naaŋmɩn jie ma dãa tʋɔ lɛ pɔw wa. 32Bõ ɩnɛ? A-na-ɩ a ba bɔfʋ pʋɔ baa dãa bʋɔrɔ nɩ a ƴɔ̃w-nyãa wa, ɩ̃-cɛ a ba bɔfʋ yi na a ba tʋmɔ jie tɛw. 33Ba ŋme na a gbɛr a kubir pʋɔ ʋlɔ na ma kpara a nɩbɛ, tu nɩ a mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel:
“Nyɩ́ nyɛ! Ɩ̃ biine na a kubir ʋlɔ
na ma kpara a nɩbɛ a *Sɩ̃ɔ-tẽw pʋɔ,
a kʋsɩpan ʋlɔ nɔɔ maala ba a ba loro,
ɩ̃-cɛ a ʋlɔ na ƴɔ̃w ʋ a nyãa,
vĩ kɔ̃ wa kpɛ ʋ fɩ̃ɩ wa.”
Currently Selected:
Orom Sɛbɛ 9: BNT93
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
Le Nouveau Testament en langue birifor © Alliance Biblique au Burkina Faso, 1993.
Orom Sɛbɛ 9
9
A NƖBƐ BALA A NAAŊMƖN NA DÃA VƐL IR
1-2Yel-mɩ̃ɛ ɩ̃ yele nyɩ, a mɩnɛ ɩ̃ na ɩ a *Kirisi nɩrɛ, maa ŋmaa jiri wa. A nã-kpɛ̃ɛ be na a ɩ̃ suur pʋɔ a daar a jaa, a suur nyɩrɩ̃ sãw ma. A ɩ̃ mɩ̃ɛ bɔ̃wfʋ a Naaŋmɩn Sɩɛ na tɔwrɔ, mɩ man ma na a lɛ. 3-4Ɩ̃ na tʋɔ na bʋɔrɔ a Naaŋmɩn ʋ pɔ ƴɔ̃w ma, ŋmaa taa nɩ ma a Kirisi, a *Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ɩnɛ na ɩ a ɩ̃ yɛɛr nɩ a ɩ̃ bal nɩbɛ. A Naaŋmɩn de ba na a ba ɩ a ʋ bibiir, ɩ̃ sɔw miil ba a ʋ mɩ̃ɛ a cãa kpɛ̃ɛ pʋɔ, mɩ cɔɔrɩ̃ nɩ ba a pʋlɩ̃-tar ƴɛrɩ̃sɩ, mɩ kʋ nɩ ba a ʋ ƴɛr-kpɛn, ɩ̃ lɛ miil ba a mɩnɛ ba na puoro ʋ, lɛ pʋlɩ̃ nɩ ba a yele. 5A korĩ-cɛ saanba na dãa tuure a Naaŋmɩn sɔr ɩ na a ba dɔɔrbɔ, ɩ̃ a Kirisi mɩ ɩ a ba nɩrɛ a ɩ̃gan buur pʋɔ. ṹ tɛrɛ a pɛwfʋ a daar a jaa, a ʋlɔ na ɩ a Naaŋmɩn na gãw a yele a jaa. *Amɛn.
6Aa ɩ wɔ̃ taa nɩ a Naaŋmɩn pʋlɩ̃fʋ sãw na wa. A-na-ɩ aa ɩ a Ɩsɩrayɛl bal nɩbɛ ba jaa ɩ̃ ɩ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ tɔr jaa wa. 7Ɩ̃ aa mɩ ɩ a Abʋraham bal parvʋɔr ɩ̃ ɩ a ʋ bibiir tɔr ba jaa wa. A-na-ɩ a Naaŋmɩn dãa na pʋlɩ̃ nɩ ʋ: “A Ɩjakɩ bibiir, bala tɛw ba nɔɔ bʋɔlɔ a fʋ bal nɩbɛ.” 8A lɛ yelʼã, aa ɩ a bala ba na dɔw a ɩ̃gan buur dɔwfʋ ɩ̃ ɩ a Naaŋmɩn bibiir wa. A bala tɛw ba na dɔw tu nɩ a Naaŋmɩn pʋlɩ̃fʋ ba de a ba ɩ a Abʋraham bal nɩbɛ. 9Nyɛ a mɩnɛ a Naaŋmɩn na dãa pʋlɩ̃: “A daar wa ta, ɩ̃ na lɛ wa na, ɩ̃ a Sara na dɔw na a dabile.”
10Ɩ̃ aa ɩ a nɔhɔ̃ tɛw a Naaŋmɩn na maal wa. A Erebeka bi-dabsɩ ayi tɛrɛ na a sãa bõ-ƴen na ɩ a sɩ sãa-kʋmɔ Ɩjakɩ. 11-12Ɩ̃-cɛ, a lɛ ba na ma dãa dɔw ba sɛr wa, a baa mɩ maal a fãa mɩɩ a son wa, a Naaŋmɩn yel ʋ na, áa kpɛ̃ɛ nɔɔ tʋnɔ na kʋrɔ a bile. A Naaŋmɩn bʋɔrɔ na ʋ miil a nɔhɔ̃ á ʋ tɛrɛ na a ʋ maalfʋ, vɛlɛ ire nɩ a nɩbɛ. Ʋ maa vɛl ir a ʋ nɩrɛ tu nɩ a ʋ maal-bie wa, ɩ̃-cɛ ʋ ma vɛl ʋ na ir tu nɩ a ʋlɔ Naaŋmɩn bʋɔlfʋ, a mɩnɛ a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃ na tʋɔ maal wa baar. 13A mɩnɛ a na yel a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋɔ: “A Jakɔb ɩ̃ nʋ, ɩ̃ ꞌlaar a Ejayu.”
14Ala-ɩ̃-sɔ bõ sɩ na yel? Sɩ na yelʼã áa Naaŋmɩn ɩ na Naaŋmɩn gõgolaa? Aa tʋɔrɔ ɩrɛɛ a lɛ wa. 15A-na-ɩ a Naaŋmɩn dãa na yel a Mowisi: “Ɩ̃ na bɔ̃w na a ʋlɔ na sɛw ɩ̃ bɔ̃w a nãw; ɩ̃ na mɩ maalʼã a vɩlaa a ʋlɔ na sɛw ɩ̃ maal a vɩlaa.” 16Ala-ɩ̃-sɔ a ala a jaa ma yi a nɩrɛ kãw pʋ-tɩɛrʋ̃ pʋɔ mɩɩ a ʋ fãgã jie wa, ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn tɛw na tɛrɛ a nã-bɔ̃wfʋ jie a yi. 17A mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋɔ, a Naaŋmɩn yelʼã a Ejibti-tẽw jamana: “Ɩ̃ biin fʋ na a fʋ ɩ a jamana a mɩnɛ ɩ̃ na tʋɔ de fʋ miilʼɩ̃ a ɩ̃ fãw, nɩ a mɩnɛ a ɩ̃ yuor na tʋɔ yi pɔw a tẽw ʋ jaa.” 18Ala-ɩ̃-sɔ, a Naaŋmɩn ma bɔ̃w na a nãw a ʋlɔ ʋ na bʋɔrɔ jie, ɩ̃ mɩ kpɛmɛ a ʋlɔ ʋ na bʋɔrɔ suur.
A NAAŊMƖN SU-TUO NƖ A Ʋ NÃ-BƆ̃WFƲ
19A nʋmɔ-wa-sɔw fʋ na yel ma na: “A ala ɩ lɛ a be, bõ ɩnɛ a Naaŋmɩn na lɛ cãa soor sɩ a fãa ƴɛrɩ̃? Ala na tʋɔ jaar a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃?” 20Ɩ̃-cɛ a fʋ̃ʋ na ɩ a nɩrɛ, ala fʋ ɩ, na mɩ cɩɩlɛ nɩ a Naaŋmɩn? A lakpow na tʋɔ na yel a ʋ mɩɛrɛ, á bõ ɩnɛ ʋ mɛ ʋ a nɔhɔ̃ mɩɩ? 21A lakpo-mɩɛrɛ ma tɛrɛ sɔr na maalʼɩ̃ a ʋ yaaraa a ala ʋ na bʋɔrɔ wa? ꞌWaa tʋɔrɔ diere a ʋna yaaraa mɩɛrɛ nɩ a lakpo-vɩlaa, ɩ̃ lɛ cɩɛrɛ mɩɛrɛ nɩ a lakpow lɛ ʋ na bʋɔrɔ wa mɩɩ?
22Aa ɩ lɛ a Naaŋmɩn mɩ dãa maal a nɩbɛ wa? Ʋ dãa na bʋɔrɔ a nɩbɛ ba bɔ̃w a ʋ su-tuo a ba maal-fãa ɩnɛ, ɩ̃ mɩ nyɛ a ʋ fãgã, ɩ̃-cɛ ʋ dãa na cãa tɛrɛ a su-nyɔwraa a ba jie, a bala a ʋ su-tuo na dãa sɛw na wɛl bar. 23Ʋ maalʼã a lɛ bʋɔrɔ ʋ miilʼɩ̃ a mɩnɛ a ʋ yo-yifʋ na nyɩrɩ̃ bɛrmɛ a bala ʋ na bɔ̃w nɩ a nãw jie, a bala ʋ na mɩ dãa de nĩe gbɛɛrɩ̃ a ʋ na-yele pɔwfʋ ɩnɛ. 24A sɩmɩ mɩ a Naaŋmɩn na vɛl ir, sɩ mɩ be na a ba pʋɔ. Ɩ̃ saa yi a Jufisɩ sɔ̃w tɛw wa, ɩ̃-cɛ sɩ mɩ yi na a nɩ-bʋrɔ bʋrɔ sɔ̃w mɩ. 25A mɩnɛ a Naaŋmɩn na yel a Oje sɛbɛ pʋɔ:
“A nɩbɛ bala na ma dãa ɩ a ɩ̃ ben wa,
ɩ̃ nɔɔ bʋɔl ba na a ɩ̃ nɩbɛ,
ɩ̃ a bala ɩ̃ na ma dãa nʋnɔ wa,
ɩ̃ nɔɔ bʋɔl ba na a ɩ̃ nɩ-nʋnɩsɩ.
26Ɩ̃ a jie ʋlɔ ba na dãa yel
á baa ɩ a ɩ̃ nɩbɛ wa, a be naan
ba nɔɔ lɛ bʋɔl ba a Naaŋmɩn-mimir bibiir.”
27A Ejayi mɩ dãa na hier a *Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ɩnɛ: “A ala saarɩ̃ ɩ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ waa na jɛ̃ taa nɩ a man biire, ɩ̃-cɛ a fɩ̃ɩ tɛw nɔɔ wa cɩ̃ɛ, 28a-na-ɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ nɔɔ maalʼã a tẽw pʋɔ a ala ʋ na dãa yel fɔfɔw, wa ta nɩ a bɛwfʋ jie.” 29A mɩnɛ a Ejayi na mɩ dãa de nĩe yel:
“A ala ma dãa ɩ a fãwsɩ a jaa Nɩ-kpɛ̃ɛ
ma dãa bar sɩ a bal bʋrɔ ŋmɛɛr wa,
a naa dãa na be sɩ a *Sɔdɔm deme kaarɩ̃,
ɩ̃ a sɩ mɩ lɩɛb wɔ̃ taa nɩ a *Gɔmɔɔr nɩbɛ.”
A ƖSƖRAYƐL NƖBƐ NA BAALA A NAAŊMƖN TORFƲ ƳƐRƖ̃
30Sɩ́ lɛ pãa yel a bõ? Sɩ na yelʼã, áa nɩ-kpeesɩ na ma dãa bʋɔrɔ a torfʋ a Naaŋmɩn nii-sɔw wa, ba pɔw na a ʋna torfʋ a yi a ba ƴɔ̃w-nyãa jie. 31Ɩ̃-cɛ a *Ɩsɩrayɛl nɩbɛ na dãa bʋɔrɔ a ƴɛr-kpɛn na tʋɔrɔ maala ba a ba toro a Naaŋmɩn jie ma dãa tʋɔ lɛ pɔw wa. 32Bõ ɩnɛ? A-na-ɩ a ba bɔfʋ pʋɔ baa dãa bʋɔrɔ nɩ a ƴɔ̃w-nyãa wa, ɩ̃-cɛ a ba bɔfʋ yi na a ba tʋmɔ jie tɛw. 33Ba ŋme na a gbɛr a kubir pʋɔ ʋlɔ na ma kpara a nɩbɛ, tu nɩ a mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel:
“Nyɩ́ nyɛ! Ɩ̃ biine na a kubir ʋlɔ
na ma kpara a nɩbɛ a *Sɩ̃ɔ-tẽw pʋɔ,
a kʋsɩpan ʋlɔ nɔɔ maala ba a ba loro,
ɩ̃-cɛ a ʋlɔ na ƴɔ̃w ʋ a nyãa,
vĩ kɔ̃ wa kpɛ ʋ fɩ̃ɩ wa.”
Currently Selected:
:
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
Le Nouveau Testament en langue birifor © Alliance Biblique au Burkina Faso, 1993.