Yirile 12
12
Yewe wi 'Torimakiyaʔa Fundaanra tánʔagbuɔlɔ tɛ́ngɛ lè
1A Yewe 'ki juu Misa nɛ́ Arawɔn mɛ́ wè Ezipiti kùlo nī lè nɛ́ jo: 2«Yege gáà kire ki bé puu yeli mɛ́ yeye yi tɔ́ridiʔɛ gè, kire ki bé puu yebelige gè yiɛlɛ nī lè#12.2 Yege gáà pe 'puu nɛ ye Yaliire Puru yege gè, eburu siɛnrɛ nī dè, ki nɛ séligi nzùʔu lɛ̀lɛ nī, ki nɛ puu Takariyege kire ga laa Wariyogo..
3«-Ki juu Isirayɛli tògo siɛnnɛ pe mìɛni mɛ́ bèle, dí yege gáà ki cɛnyɛ kiɛwuʔu nɛ̄ gè, siɛn ó siɛn 'yɛli wi- sìnbayɛliwɛ wáà cò á kire 'laa síkayɛliwɛ, wàa nigbe narigɛ ó narigɛ nī kire ga laa kpáa ó kpáa nī. 4A saʔa siɛnnɛ pe 'cɛ́ri nɛ̀ tóri sìnbayɛliwɛ nigbe nɛ̄ wè, pe bé pínɛ nɛ́ pe tɛ́ninyɛninɛ ní bèle, nɛ̀ yɛli nɛ́ siɛnnɛ pe niʔɛgɛnmɛ ní bè, bé sìnbayɛliwɛ káa wè. Yeli bé sìnbayɛliwɛ nyíɛnɛ wè bè kɔ̀n ŋàa siɛnnɛ pe bé gbɛ̀ káa wè. 5Siɛn ó siɛn wi- sìnbapɛnnɛ cò, á kire 'laa síkapɛnnɛ cò, nàa nī yiɛlɛ nigbe woli lè nɛ́ ní kpɔlidiɛlɛ fùn.
6«Yeli béri sìnbapɛnnɛ náà wéli lè fúɔ bè pa nɔ̀ yege ki cɛnyɛ kiɛ nɛ́ sicɛriwuʔu nɛ̄ gè, bà Isirayɛli tògo siɛnnɛ pe mìɛni bé pe sìnbapɛngɛlɛ kɔnigi gèle cɛnguɔwuɔmɔ nī bè.
7«Saʔa gáà nī pe bé kaara káa dè, pe bé sìsiɛn tuʔɔ gè bè kàa kurugo saʔa wìile nɛ̄ lè naamɛ gè, nɛ́ kàmɛgɛ kɔli mɛ́ gè, nɛ́ kàliige kɔli mɛ́ gè. 8Pe bé kaara káa dè kire pìlige nī gè. Pe bé ti fúɔ wī, bé ti káa nɛ́ sìnvarifun búru ní, nɛ́ wazorido ní.
9«Yeli fǎga tíi tàa káa sìnbeniʔ, kire ga laa dàa pe 'suʔɔ luʔɔ nī gèʔ. Ki 'yɛli pe- ti fúɔ kàsun nɛ̄ gè nɛ́ yajuʔu ki nyùgo ní gè, nɛ́ ki tɔliyɔ yi mìɛni ní, nɛ́ ki laamɛ yɛrɛ ní dè.
10«Yeli fǎga tíi tàa yaʔa ti- súɔnʔ. A tàa 'kò sínbinimɛ táanni bè, ye- ti mìɛni sórigo kàsun nī. 11Ki n'gɛ kɛnmɛ báà pire nɛ̄ yeli bé ti káa: ye- tánʔana burudo le dè ye ti puɔ ye cò sɛ̀nnɛ nī gèle, yé tɔriyɔ le yè, yé kàgbiʔile cò gèle yeli kiyɛ nī yè. Yeli bé ti káa cáʔacaʔa, kire gī Torimakiyaʔa lìile lè, bè Yewe kpúʔɔ wè.
12«Kire pìlinugo gáà nī gè, m'bé tóri Ezipiti kùlo naamɛ gè, bè Ezipiti kùlo pìpelile kpúɔn bèle bàli bīɛlɛ nàgabigele gèle, siɛnnɛ bèle nɛ́ yajuuro ní dè. Bà ki bé kpíʔile m'bé kàyuʔu juu gè Ezipiti kùlo kulocɛlɛlɛ pe mìɛni nɛ̄. Mi yē Yewe wè. 13Sìsiɛn gáà gī baa wìile nɛ̄ lè, ki bé puu fìɛ yeli mɛ́ saaya nɛ̄ yè nyàa nī yeli bé puu yè. A mi kɛ́nì sìsiɛn nyaa gè, m'bé tóri saʔa nɛ̄ gè gàa nī yeli bé puu gè; wuʔɔgbuʔɔ gáà ki bé cúʔɔmɔ kpíʔile Ezipiti kùlo nī lè a mi kɛ́nì ni kpúɔn lè, kiǐ nɔ̀ yeli nɛ̄ʔ.»
Yewe 'Sìnvarifun Búru Fundaanra tánʔagbuɔlɔ tɛ́ngɛ lè
14«Kire cɛngɛ gáà ki bé kò yeli mɛ́ sɔ̀ngidaadiʔɛ; yeli béri ki kpóri ki bé kò fundaanra tánʔagbuɔlɔ yeli mɛ́ yeri mi Yewe gbùʔɔrɔ́ wè. Ki bé puu kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni mɛ́ fànʔa kaala náà niǐ gbɛ̀ yaʔa lèʔ. 15Cɛnyɛ kɔlisiin sunʔɔmɔ nī bè, yeli béri sìnvarifun búru káa wè. Ki cɛnbelige gè, yeli bé sìnvari yige dè yeli saaya yi mìɛni nī, nɛ́ ki cɛ́n a siɛn 'búru káa ŋàa wī nɛ́ sìnvari ní dè, bè líɛ cɛnbelige nɛ̄ gè bè pa nɔ̀ cɛnyɛ kɔlisiinwuʔu nɛ̄ gè, kire siɛn wi bé yige péwu Isirayɛli siɛnnɛ nī bèle#12.15 Kire kɛnmɛ nɛ̄ pe 'puu nɛ Torimakiyaʔa Fundaanra yeri dè míɛni Sìnvarifun Búru Fundaanra (wéli baa Lev 23.6; Mar 14.12; Luk 22.7; Kakpi 12.3). Kire kàduʔumɛ a sìnvari ti pɛ́nì 'kò nɛ kapiile fìɛ tíi wè (wéli baa Luk 12.1; Kor1 5.8).. 16Cɛnbelige nɛ̄ gè, yeli bé yìye pínɛ bè Yewe gbùʔɔrɔ wè. Cɛnyɛ kɔlisiinwuʔu nɛ̄ gè, yeli bé ní yìye pínɛ bè Yewe gbùʔɔrɔ wè. Kire cɛnyɛ nyáà siin nī yè, siɛn fǎga tíi baara kúɔʔ, nɛ̀ yiri bè yaliire tire yákuɔ suʔɔ dè. 17Yeli bé kire cɛngɛ gáà cò gè kpuʔɔ, bè Sìnvarifun Búru cɛngɛ kpúʔɔ gè, nɛ́ ki cɛ́n kire cɛngɛ kire nī mi nyɛ́nì yeli yige Ezipiti kùlo nī lè, nɛ́ yeli tɔ́ri nɛ́ yeli taanni yìye nɛ̄ gbuʔulo gbuʔulo gèle. Yeli bé kire cɛngɛ gáà cò gè kpuʔɔ; ki bé puu kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni mɛ́ fànʔa kaala náà niǐ gbɛ̀ yaʔa lèʔ. 18Yiɛlɛ ni yebelige nɛ̄ gè, cɛnyɛ kiɛ nɛ́ sicɛriwuʔu nɛ̄ gè pìlige nī gè, yeli bé sìnvarifun búru káa wè fúɔ bè pa nɔ̀ yege ki cɛnyɛ togo nɛ́ nigbewuʔu nɛ̄ gè, kire pìlige nī gè. 19Cɛnyɛ nyáà kɔlisiin nī yè, sìnvari sì yɛli bè nyaa yeli saaya nī yèʔ, nɛ́ ki cɛ́n a siɛn ŋíì 'yakaa káa gàa gī sìnvari ní dè, a ki cɛ́nì nyaa nabɔnwɔ wī yo, a ki cɛ́nì nyaa yeli tíimɛ wuu wáà wī yo, kire siɛn wi bé yige péwu Isirayɛli tògo siɛnnɛ nī bèle. 20Yeli sǐ ga tíi búru káa ŋàa wī nɛ́ sìnvari ní dèʔ. A yeli sɛ́nì tɛ́ni tiʔɛ ó tiʔɛ nī, yeri sìnvarifun búru wire káa.»
Torimakiyaʔa lìile gbòborilo wori dè
21A Misa 'fali nɛ̀ Isirayɛli liɛlɛ yeri bèle, nɛ̀ ki juu pe mɛ́ nɛ́ jo: «Yeri waa ye sa sìnbayɛliwɛ wáà cò, kire ga laa ye- síkayɛliwɛ wáà cò, yeli nariyɛ yi míʔɛ nɛ̄ gè, ye- pe kɔni Torimakiyaʔa kaara dè. 22Kire kàduʔumɛ yeli bé isɔpi wabuɔlɔ líɛ, bè ni le yalege nī gè gàa nī yajuʔu sìsiɛn ki yē gè, bè ki kurugo wìile ni naamɛ gè, nɛ́ wìile ni kàmɛgɛ mɛ́ gè, nɛ́ wìile ni kàliige mɛ́ gè. Yeli wáà sǐ ga tíi yiri kire saʔa nī gè pìlige nī gèʔ, fúɔ bè pa kpìɛnmɛ tuu bèʔ.
23«A Yewe kɛ́nì pɛ́nì tóri Ezipiti kùlo naamɛ gè bè ni kpúɔn lè, a wi 'sìsiɛn nyaa gè saʔa ó saʔa wìile nɛ̄ lè naamɛ gè nɛ́ kàmɛgɛ mɛ́ gè nɛ́ kàliige mɛ́ gè, wi bé tóri kire saʔa naamɛ gè, bà wiǐ fɔ̀li kùu tundunwɔ#12.23 Eburu siɛnrɛ ti 'ki juu nɛ́ jo cúʔɔmɔ kpíʔilevɔli. Kùu tundunwɔ wè, wire baara tire ti 'puu bèri Kulocɛliɛ kàyuʔu nyu gè siɛnnɛ nɛ̄ bèle (wéli baa Sél 19.13; Sam2 24.16; Eb 11.28). wi- jíin baa kire saʔa nī gè bè siɛn kpúɔn bè kpúu baaʔ.
24«Yeli bé siɛnrɛ dáà cò dè kpuʔɔ; ti bé puu fànʔa kaala yeli mɛ́, yeli nɛ́ yeli pìile ní bèle lɛ̀lɛ ó lɛ̀lɛ nī. 25A yeli kɛ́nì jíin kùlo nī lè nàa wori nɛ̄ Yewe cé nyuɔ kún nɛ̀ kɛn wè, nɛ́ jo wire bé ni kɛn yeli mɛ́ lè, yeli bé kele gálì ke mìɛni kpíʔile. 26A yeli pùɔ wáà kɛ́nì yeli yúgo wè nɛ́ jo: ‹Ki kɔri wire wī ŋíi yeli mɛ́ wè ?›, 27yeli bé wi yɛ: ‹Torimakiyaʔa kaara dī dàa we 'kpúu bè Yewe gbùʔɔrɔ wè, wire ŋáà wi 'tóri Isirayɛli siɛnnɛ saaya naamɛ gè lɛ̀lɛ líì nī pe 'puu Ezipiti kùlo nī lè, á Yewe 'Ezipiti siɛnnɛ kpúɔn bèle nɛ́ weli nariyɛ suɔ yè.› »
A siɛnnɛ pe 'tuu nɛ̀ cúbulo nɛ̀ Yewe gbùʔɔrɔ wè. 28A pe 'kɛ́ nɛ̀ sɛ́nì ki kpíʔile gàa Yewe yé juu nɛ̀ gbɛ̀ngɛ Misa nɛ́ Arawɔn mɛ́ wè.
Wuʔɔgbuʔɔ kiɛwuʔu gè: Ezipitiyé jaafɔpelile pe 'kùu
29Bà nyìge ki pɛ́nì liɛ gè, a Yewe 'jaapelile kpúɔn bèle Ezipiti kùlo nī lè, nɛ̀ ki séli Farawɔn jaapeliwe nɛ̄ wè, Farawɔn ŋáà wi 'puu tɛ́niwɛ fànʔa nɛ̄ gè, fúɔ nɛ̀ pɛ́nì nɔ̀ kasuulebile pìpelile nɛ̄ bèle, nɛ́ yajuuro ti mìɛni pìpelile nɛ̄ bèle. 30A Farawɔn 'yɛ̀ ki pìlige nī gè, nɛ́ wi siɛnkpolilo pe mìɛni ní, nɛ́ Ezipiti kùlo siɛnnɛ ní bèle, a pe 'kɔnniʔɛrɛ wáa dè Ezipiti kùlo nī lè, nɛ́ ki cɛ́n saʔa káà sì yé kò baaʔ, gàa nī siɛn sì yé kùu wèʔ.
Isirayɛliyé pe 'yiri Ezipiti kùlo nī lè
31Nyìjaliɛlɛ nɛ̄ lè, a Farawɔn wi 'Misa nɛ́ Arawɔn yeri nɛ́ jo: «Ye- yɛ̀ ye yiri mi siɛnnɛ sunʔɔmɔ nī bè, yeli nɛ́ Isirayɛli siɛnnɛ ní bèle ! Yeri waa ye sa Yewe gbùʔɔrɔ wè majo bɛ̀ yeli 'ki juu gè ! 32Ye- yeli yajuuro ti mìɛni kɔ́ri majo bɛ̀ yeli 'ki juu gè. Yeri waa ye núgo bile náʔa gè. Ye- sí diba kpíʔile mi mɛ́ yo !»
33A Ezipiti siɛnnɛ pe 'Isirayɛli siɛnnɛ ŋàʔana bèle a pe 'yiri fáari fáari kùlo nī lè, nɛ́ ki cɛ́n Ezipitiyé pe 'puu nɛ ki nyu nɛ́ jo: «Weli we mìɛni bé kùu wī !»
34A Isirayɛli siɛnnɛ pe 'yɛ̀ nɛ̀ míibirige líɛ gàa nī piyè cé fìɛ sìnvari le dèʔ, nɛ́ pe búrukpuɔn yaleye ní yè, nɛ̀ yi mígele fɛ̀ninɛ nī bèle nɛ́ yi taʔa fíkɛnyɛ nɛ̄ yè níɛ waa.
35Isirayɛli siɛnnɛ pe yé ki kpíʔile gàa Misa yé juu pe mɛ́ gè, a pe 'Ezipiti siɛnnɛ náari bèle yɛrɛ nɛ̄ dàa pe yé kpíʔile nɛ́ tiɛ ní wè nɛ́ walifiiwe ní wè, nɛ́ burudo. 36A Yewe 'ki kpíʔile a pe 'kpuʔɔrɔ taa Ezipiti siɛnnɛ mɛ́ bèle, a pe 'pe kɛn nɛ́ yɛrɛ ní dàa pe yé náari dè. Bà 'ki kpíʔile a pe 'Ezipiti siɛnnɛ fùʔuro bèle péwu !
37A Isirayɛli siɛnnɛ pe 'yiri Aramisɛsi kàʔa nī gè nɛ waa Sukɔti kàʔa kɔli mɛ́ gè. Nàguɔlɔ bálì pe 'puu nɛ tári dàala nɛ̄ lè, pe 'puu siɛnnɛ siramuʔɔyɔ tekɔlisiin nɛ́ kpɔrigɔ (600 000); piyè cé cɛlilɛ nɛ́ pìile tɔ́ri bèleʔ. 38Kùlogolo kálì siɛnfeliniʔɛyɛ yáà yé kɛ́ nɛ́ pe ní. Yajuuro ti mìɛni feliye 'puu pe mɛ́ dàa ti yé niʔɛ nɛ̀ pɛ́nì tóri dè, nɛ̀duuyo, sìnbatoyo nɛ́ síkatoyo ní yè. 39Bɛ̀ pe yé pe cìra nɛ̀ yige Ezipiti kùlo nī lè funwarigɛ nɛ̄ gè, piyè cé lɛ̀lɛ taa nɛ̀ yaliire gbòbori dè dàa pe béri líi koligo nɛ̄ gèʔ. Yaliire dáà yákuɔ ti 'puu pe mɛ́ dè, tire ti 'puu míibirige gè, sìnvarifun wuʔu gè. A pe 'kire kpúɔn sìnvarifun búrupigele nɛ̀ ki fúɔ. 40Lɛ̀lɛ náà Isirayɛli siɛnnɛ pe yé kúɔ Ezipiti kùlo nī lè#12.40 Siɛnrɛ dáà pe 'yiʔɛ samaritɛni siɛnrɛ nī dè, nɛ́ míɛni girɛki siɛnliɛrɛ dè, peli nyɛ́nì siɛnrɛ dáà fàri dè baa ki nɛ̄: nɛ́ Kanaa kùlo nī lè., lire 'puu yiʔɛlɛ sirasiin togo nɛ́ kpɔrigɔ (430). 41Yiʔɛlɛ gálì sirasiin togo nɛ́ kpɔrigɔ kàduʔumɛ gè, kire cɛngɛ tíimɛ gè, a Yewe 'Isirayɛli siɛnnɛ yige bèle Ezipiti kùlo nī lè nɛ́ pe tɔ́ri nɛ̀ pe taanni pìye nɛ̄ gbuʔulo gbuʔulo#12.41 Wéli baa 6.26; 13.18..
42Bɛ̀ Yewe 'pe wéli nɛ̀ súɔn kire pìlige nī gè nɛ́ pe yige Ezipiti kùlo nī lè, a kire pìlige ki 'kò Yewe wuʔu. Kire nɛ̄ a Isirayɛli siɛnnɛ pe 'kò nɛ tɛ̀ní nɛ sùɔ́n kire pìlige nī gè, peli nɛ́ pe pìile ní bèle, nɛ́ kɛ̀ngɛlɛ ke mìɛni ní.
Yewe wi 'Torimakiyaʔa Fundaanra kpíʔilegɛnnɛ tìɛ lè
43A Yewe 'ki juu Misa nɛ́ Arawɔn mɛ́ nɛ́ jo: «Fànʔa kaala siɛnrɛ ti n'dɛ Torimakiyaʔa Fundaanra wori dè: nabɔnwɔ sǐ ga tíi lìile náà lìi lèʔ. 44Sùkulolo bálì pe 'suɔ nɛ́ wali ní wè, á yeli 'pe kɛnɛkɛnɛ wè, bà pe bé gbɛ̀ lìile náà lìi lè. 45Nabɔnwɔ ŋáà wī tɛ́niwɛ yeli sunʔɔmɔ nī bè nɛ́ nabɔnwɔ ŋáà yeli 'líɛ wi baara yeli mɛ́ wè, peli wáà sǐ ga tíi lìile náà lìi lèʔ. 46Saʔa laamɛ nī yeli 'yɛli bèri kaara dáà káa dè. Siɛn sì yɛli bè kaanyinɛ láà líɛ bè yiri kpànʔanɛʔ. Yeli sì yɛli bè kaara ti kácege káà kaaʔ#12.46 Wéli baa Tɔ́r 9.12; Zan 19.36.. 47Isirayɛli tògo siɛnnɛ pe mìɛni 'yɛli bèri Torimakiyaʔa Fundaanra gbùʔɔrɔ́ dè. 48A ki pɛ́nì nyaa nabɔnwɔ ŋáà wī tɛ́niwɛ yeli sunʔɔmɔ nī bè, a wiī nɛ caa bè Torimakiyaʔa Fundaanra kpíʔile dè bè Yewe gbùʔɔrɔ wè, wire nɛ́ wi narigɛ nàguɔlɔ ní bèle, pe mìɛni 'yɛli bè kɛnɛkɛnɛ. Bà pe bé nɛ́ gbɛ̀ jáa bè lìile lìi lè, bɛ̀ Isirayɛli siɛnnɛ tíɛlɛ bèle. A ŋìi sì kɛnɛkɛnɛ kpíʔile wèʔ, wire wáà sǐ ga tíi tàa káaʔ. 49Fànʔa kajuulo náà siɛnrɛ dè, ti bé puu ye mìɛni wori, a ki 'nyaa yeli yo, a ki nɛ́ nyaa nabɔnminɔ yo, bàli pe 'tɛ́ni yeli sunʔɔmɔ nī bè.»
50A Isirayɛli siɛnnɛ pe mìɛni 'ti cò bɛ̀, a pe 'ki sɔ́migɔ nɛ̀ kpíʔile nɛ̀ yɛli nɛ́ gàa ní Yewe yé juu nɛ̀ gbɛ̀ngɛ Misa nɛ́ Arawɔn mɛ́ wè. 51Kire cɛnnugo gè, a Yewe wi 'Isirayɛli siɛnnɛ yige bèle Ezipiti kùlo nī lè nɛ́ pe tɔ́ri nɛ̀ pe taanni pìye nɛ̄ gbuʔulo gbuʔulo.
Currently Selected:
Yirile 12: sev
Highlight
Copy
Compare
Share
Want to have your highlights saved across all your devices? Sign up or sign in
© (Active), Wycliffe Bible Translators, Inc. All rights reserved.
