Salmau 1
SLV

Salmau 1

1
SALM I
DWY FFORDD A DWY DYNGED.
1O mor hapus ywʼr gŵr na rodiodd erioed
Wrth gyngor annuwiolion,
Na sefyll yn ffordd pechaduriaid,
Nac eistedd yn eisteddfa gwatwarwyr.
2Ond ofn yr Arglwydd yw ei hyfrydwch,
A dydd a nos y maeʼn sisial Cyfraith yr Arglwydd.
3Y mae fel pren a drawsblannwyd ar lan afonydd,
Yn brydlon y dyry ei ffrwyth, ac ni wywa ei ddail;
A llwyddiannus a fydd pen draw ei holl waith.
4Nid felly y bydd yr annuwiol, na, nid felly;
Ond fel manus a yrr y gwynt ar chwâl.
5Am hynny ni bydd atgyfodiad iʼr annuwiolion yn
Nydd y Farn,
Ac ni ddaw pechaduriaid i Gynulleidfa y Cyfiawn.
6Canys hoffa yr Arglwydd ddull y cyfiawn o fyw,
Ond dinistria ddull bywyd yr annuwiol.
salm i
Salm amddifad ywʼr Salm gyntaf; nid oes iddi deitl nac enw awdur, nac unrhyw gyfeiriad hanesyddol i benderfynu ei chyfnod ac amser ei chyfansoddi.
Unwaith safaiʼn gwbl ar wahân iʼr Salmau, fel rhyw fath o ragymadrodd neu brolog. Yn Actau 13:33, yr Ail Salm a ddyfynnir, ond yn ôl y darlleniad gorau fe ddylid darllen, “Megis yr ysgrifennwyd yn y Salm gyntaf”.
Buʼn arfer cynnar gysylltuʼr Salm gyntaf aʼr ail, a dyma ystyr y frawddeg a geir yn y Talmwd, “ddechrau a diwedduʼr Salm gyntaf gyda Gwynfyd”. Ond er eu cysylltu unwaith nid oes gystlwn na pherthynas rhwng y ddwy.
Diau ei chyfansoddi yn ddiweddar ar ôl cwplau casgluʼr Salmau, ac efallai ei chyfansoddi yn unswydd gan y golygydd olaf fel rhagymadrodd iʼr casgliad.
Gwaith addas iawn oedd ei dodi yma, a chyntedd brydferth ydyw iʼr deml geinaf a gododd ysbryd defosiwn dyn erioed.
Nodiadau
1. Y mae triawdauʼr adnod yn drawiadol, ac yn enghraifft berffaith o brif nodwedd barddoniaeth Hebraeg.
(a) rhodio (b) cyngor (c) annuwiolion
sefyll ffordd pechaduriaid
eistedd eisteddfa gwatwarwyr
Boed hyn ym meddwl y Salmydd neu beidio, y maeʼr disgyn o ris i ris i afael drygioni yn ffaith; o rodio, ymdroir, ac o ymdroi ymdrybaeddu.
Annuwiolion, syʼn euog o bechu yn erbyn Duw a dyn, yn foesol ddrwg.
Pechaduriaid, yr anunion aʼr gwyrgeimion syʼn methu â chyrraedd a chadw safonau uniondeb.
Gwatwarwyr, syʼn cellwair yn agored ddisgyblaeth Doethineb, a chrefydd.
2. Rhyw ysgrifennydd delfrydol fel Esra syʼn meddwl yr awdur, un a ddyry ei holl fryd aʼi holl amser i fyfyrio Cyfraith yr Arglwydd, sef holl fanylion y Pentateuch. Mewn mannau eraill gall Cyfraith yr Arglwydd olygu Ei holl feddwl datguddiedig Ef. Y mae ‘sisial’ neu ‘fyngial’ yn well na ‘myfyrio’, — y mae iseladrodd er mwyn cofio yn ddull a nodweddaʼr myfyriwr dwyreiniol.
3. Darlun wedi ei fenthyg o Jer. 17:8 ac Esec. 47:12.
4. Ym Mhalesteina ar y bryniau yr oedd y lloriau dyrnu, — disgyn y grawn iʼr ddaear, ond cipir y manus gan y gwynt.
5. Sonia Iesu yn Luc 14:14 am “Atgyfodiad y rhai cyfiawn”.
Pynciau i’w Trafod:
1. A oes gan y cyfiawn hawl i ddisgwyl y dedwyddwch aʼr llwyddiant a briodolir iddo yma?
2. Ym mha fodd y dyry myfyrdod dwys oʼr Ysgrythur gadernid cymeriad i ddyn?
3. Cymherwch syniad annelwig y Salm hon am Atgyfodiad â dysgeidiaeth y Testament Newydd.

Detholiad o'r Salmau gan Lewis Valentine. Cyhoeddwyd gan Wasg Ilston ym mis Ebrill 1936.


Learn More About Detholiad o’r Salmau 1936 (Lewis Valentine)