Przypowieści Salomona 14
14
Mądrość w życiu rodzinnym
1Mądrość kobiet buduje ich dom,#Prz 7:10-23; 31:10-31
lecz głupota własnoręcznie go
burzy.
2Kto postępuje w sposób prawy,
boi się JHWH,
a kto postępuje przewrotnie,
gardzi Nim.
3W ustach głupiego – różdżka#Iz 11:1
pychy,#14:3 Lub: jest rózga na [jego] pychę. Pycha, גַּאֲוָה (g’awaʰ), to odczyt MT. Wg BHS być może: plecy, גֵּוֹה (gewoʰ), zob. Prz 10:13: W ustach głupiego (l. Z powodu mowy głupiego) jest rózga na jego grzbiet (l. spada rózga na jego grzbiet). Różdżka, חֹטֶר (choter), zob. Iz 11:1; w tym kontekście raczej chodzi o rózgę.
ale mędrców strzegą ich wargi.
4Gdzie nie ma bydła, tam spichlerze
puste,#14:4 Lub: żłoby czyste.
lecz dzięki sile bydlęcia zbiory są
obfite.
5Wierny świadek nie kłamie,
lecz świadek fałszywy zionie
kłamstwem.
6Szyderca#14:6 Szyderca, לֵץ (lets), głupiec najgorszego rodzaju. Nie szanuje żadnego autorytetu (Ps 1:1). szuka mądrości – i nic,
lecz dla rozumnego poznanie jest
łatwe.#Prz 13:1
7Odejdź sprzed oblicza człowieka
głupiego,
bo nie poznasz [tam] warg
[głoszących] poznanie.#14:7 Wszystko jest przeciwne człowiekowi głupiemu, a narzędziem (l. bronią) poznania (l. postrzegania) są mądre wargi G.
8Mądrością roztropnego jest
rozumienie Jego#14:8 Lub: własnej, tj. mądrość roztropnego polega na rozumieniu własnej drogi. drogi,
a głupotą głupców jest zwiedzenie.
9Nierozumni lekceważą winę,#14:9 wina, אָשָׁם (’aszam), może ozn. ofiarę za popełniony grzech lub zadośćuczynienie (Kpł 5:1-6).
lecz wśród prawych jest dobra
wola.#14:9 dobra wola, רָצוֹן (ratson), ozn. też: przychylność, łaskawość. Prz 14:9 wg G: domy nieprawych będą zasługiwały na oczyszczenie, a domy sprawiedliwych [dobrze] przyjęte.
10[Tylko] serce zna gorycz własnej
duszy
i [nikt] obcy nie podziela jego
radości.
11Dom bezbożnych będzie
zniszczony,
ale namiot prawych rozkwitnie.#14:11 Wg G: wzmocniony.
12Bywa, że [jakaś] droga [wydaje się]
człowiekowi prosta,
lecz przy swym końcu [okazuje się]
drogą śmierci.#14:12 drogą śmierci: wg G: prowadzi do głębin hadesu, ἔρχεται εἰς πυθμένα ᾅδου.
13Nawet w śmiechu może boleć serce,
a końcem radości może być
zmartwienie.#14:13 końcem radości może być zmartwienie, וְאַחֲרִיתָהּ שִׂמְחָה תוּגָה: jeden z przyp., w których em. podziału znaków na wyrazy, tj. וְאַחֲרִיתָהּ שִׂמְחָה na וְאַחֲרִית הַשִׂמְחָה, miałaby sens.
14Przewrotne serce syci się [tym,
co ma ze] swoich dróg,
a człowiek dobry – [tym, co ma ze]
swoich.
15Prosty#14:15 Prosty, פֶּתִי (peti), może w tym przypadku ozn. naiwnego. wierzy każdemu słowu,
lecz roztropny rozważa swoje
kroki.#14:15 lecz roztropny rozważa swoje kroki: wg G: dochodzi do opamiętania, ἔρχεται εἰς μετάνοιαν.
16Mądry jest ostrożny i odwraca się
od zła,
a głupiec – zarozumiały i [czuje się]
bezpieczny.#14:16 Lub: a głupiec lekkomyślny i zbyt pewny siebie; wg G: zadaje się z przestępcą, μείγνυται ἀνόμω.
17Porywczy popełnia głupstwa,
a człowiek złych zamiarów#Prz 12:2 jest
nienawidzony.#14:17 Porywczy działa bezmyślnie, a człowiek rozważny wiele znosi, ὀξύθυμος πράσσει μετὰ ἀβουλίας ἀνὴρ δὲ φρόνιμος πολλὰ ὑποφέρει G. Wariant ten może wynikać (1) z odczytania wyrażenia: אִישׁ מְזִמּוֹת (’isz mezimmot), człowiek (złych) zamiarów, w sensie pozytywnym (co jest możliwe), jako: człowiek rozważny, oraz (2) z odczytania שָׂנֵא (sane’), być znienawidzonym, jako נָשָׂא (nasa’), znosić.
18Prości dziedziczą głupotę,
a roztropnych wieńczy poznanie.
19Źli pokłonią się#14:19 pokłonią się, przyp. pf. profetycznego, Prz 14:19L. dobrym,
a bezbożni – u drzwi
sprawiedliwego.
20Ubogiego nienawidzi#14:20 nienawidzi, שָׂנֵא (sane’), również: odrzuca, unika. nawet jego
bliźni,
lecz kochających bogatego jest
wielu.
21Kto gardzi swoim bliźnim,#14:21 bliźnim: wg G: biednymi, πένητας.
grzeszy,
a kto się lituje nad ubogimi, tego
szczęście.
22Czy nie błądzą ci, którzy obmyślają
zło?
Ale łaska i wierność#14:22 łaska i wierność, חֶסֶד וֶאֱמֶת (chesed w’emet), lub: miłosierdzie i prawda. Wyrażenie to traktowane bywa jako hend.: (1) wierne miłosierdzie (l. łaska); (2) pełna miłosierdzia wierność; (3) szczere oddanie.
obmyślającym dobro.
23Każdy trud#14:23 trud, עֶצֶב (‘etsew), lub: ciężka praca, por. Rdz 3:19. przynosi zysk,
a [samo] słowo warg – pewną biedę.
24Koroną mędrców jest bogactwo,#Prz 3:16; 8:18#14:24 Wieniec mędrców dopracowany, lecz sposób życia niemądrych jest zły G. Dopracowany, πανοῦργος, odpowiadałoby עָרְמָה (‘ormaʰ).
głupotą#14:24 głupota, אִוֶּלֶת (’iwwelet) MT; lecz wieńcem, וְלִוְיַת (weliwjat) BHS, zob. Prz 4:19; lecz sposób życia niemądrych jest zły, διατριβή; ἡ δὲ διατριβὴ ἀφρόνων κακή G. głupców – głupota.
25Prawdomówny świadek ocala
dusze,#14:25 dusze, נְפָשׁוֹת (nefaszot), ozn. w tym przyp. istnienia ludzkie.
lecz [ten, który szerzy] oszustwo,#14:25 oszustwo, מִרְמָה (mirmaʰ): być może przy zmianie wokalizacji: niszczy, מְרַמֶּה (merammeʰ): lecz dyszący oszustwem niszczy.
dyszy kłamstwem.
26W bojaźni JHWH [człowiek ma]
pewną ostoję#14:26 ostoja, מִבְטָח (miwtach). –
i dla jego synów#Wj 20:5-6 będzie to
schronienie.
27Bojaźń#14:27 Bojaźń: wg G: Nakaz, πρόσταγμα. JHWH jest źródłem życia#Prz 13:14 –
dla uniknięcia potrzasków śmierci.
28Liczny lud jest ozdobą króla,
brak ludzi to upadek księcia.
29Nieskory do gniewu ma wiele
rozumu,
porywczy duchem pochlebia
głupocie.
30Spokojne serce to dla ciała życie,
zazdrość natomiast to próchnica
kości.
31Kto gnębi nędzarza, lży jego
Stwórcę,
ale czci Go ten, kto lituje się nad
biednym.
32Bezbożny upada przez swą
niegodziwość,
a w jego śmierci sprawiedliwy
znajduje ratunek.#14:32 a w jego śmierci sprawiedliwy znajduje ratunek, וְחֹסֶה בְמוֹתוֹ צַדִּיק (wechoseh wemoto tsadik): sprawiedliwy zaś ma oparcie w swojej pobożności G. Wariant ten wynika z odczytania wyr.: w śmierci, בְמוֹתוֹ (wemoto), w sensie: w swej nienaganności, בְּתוּמּוֹ (betummo): lecz sprawiedliwy chroni się w swojej nienaganności.
33W sercu rozumnego odpoczywa
mądrość,
a czy we wnętrzu głupców da się ją
rozpoznać?#14:33 Lub: a w sercu głupców nie jest ona rozpoznawana G, lub: a u głupców jest ona tłumiona, Prz 13:43L.
34Sprawiedliwość podnosi naród,
lecz grzech jest hańbą#14:34 hańba, חֶסֶד (chesed): hom. tego słowa ozn. łaskę, Prz 14:34L. ludów.
35Król jest łaskawy dla roztropnego
sługi,
lecz na tego, który przynosi wstyd,
spada jego gniew.#14:35 lecz na tego, który przynosi wstyd, spada jego gniew, wg G: a dobrym zachowaniem usuwa hańbę, τῇ δὲ ἑαυτοῦ εὐστροφίᾳ ἀφαιρεῖται ἀτιμίαν.
Obecnie wybrane:
Przypowieści Salomona 14: SNPD4
Podkreślenie
Kopiuj
Porównaj
Udostępnij
Chcesz, aby twoje zakreślenia były zapisywane na wszystkich twoich urządzeniach? Zarejestruj się lub zaloguj
Polish Bible © Ewangeliczny Instytut Biblijny, 2018
Wydanie cyfrowe przy współpracy z Platformą SzukajacBoga.pl. Dodatkowe informacje o SNP oraz wykaz skrótów użytych w przypisach znajdziesz klikając poniżej