#OpreisdoorLukas - Lukas 16: over geld, rijkdom en macht

Dag 4 van 5 • Lezing van vandaag

Overdenking

De rijke man en de arme Lazarus


"Als ze niet naar Mozes en de profeten luisteren, zullen ze zich ook niet laten overtuigen als er iemand uit de dood opstaat."


Het verhaal van de rijke man en de arme Lazarus is een beeldend verhaal: je ziet de rijke man zo voor je, je ziet de arme bedelaar voor de poort liggen, en later in de armen van Abraham. Het is ook beeldend omdat er gevoelsmatig iets wordt rechtgezet: het klopte niet, dat enorme verschil tussen die twee. In het hiernamaals zijn de eersten de laatsten, en andersom. Gelukkig maar!


Nu staat er ook een heleboel in dit verhaal dat vragen oproept. Is dit hoe het werkt met hemel en hel? Kun je daar met elkaar praten? Gaat elke rijke naar de hel en elke arme naar de hemel? Heeft evangeliseren eigenlijk nog wel zin? En hoe zit het met die kloof, en met Mozes en de profeten?


Dit verhaal is een allegorie, een vertelling met een boodschap. Het is onderdeel van een gesprek dat Jezus heeft met de mensen om Hem heen, en preciezer: met de Farizeeërs. Het punt van deze gelijkenis is niet om te vertellen hoe hemel en hel eruitzien of om te theologiseren over de rol van Abraham.


Het punt dat Jezus hier maakt is in lijn met wat we in de vorige dagen al lazen: Hij spreekt tegen eigenwijze, zelfzuchtige Farizeeërs die eigenlijk helemaal niet uit zijn op God of op andere, hulpbehoevende mensen. Ze leven voor zichzelf. Ze stappen elke dag over arme Lazarussen heen.


De rijke man is zo verblind dat hij zelfs in het dodenrijk de arme Lazarus als een slaaf voor zichzelf wil inzetten: ‘Laat hem mijn dorst lessen, stuur hem naar mijn broers’. Er is geen berouw, geen verandering van houding. Hij creëert zo zelf een onoverbrugbare kloof tussen hem en andere mensen. Ongebreideld egoïsme maakt het onmogelijk naar de goede kant te gaan.


In de laatste verzen trekt Jezus het probleem door naar het hier en nu: als mensen niet luisteren (lees: gehoorzamen, leven naar) naar de wijsheid die ze allang tot hun beschikking hebben, denk maar niet dat er dan iets is dat wel werkt. En Hij wijst daarmee ook naar wat nog komen gaat: zelfs zijn eigen opstanding zal er niet toe leiden dat iedereen opeens tot geloof komt.


Om over na te denken:

Hoe helpt dit verhaal jou anders te kijken naar mensen om je heen? En naar hemel en hel?


Hoe maak je gebruik van de wijsheid die jou al is toevertrouwd?