Wyjścia 21
21
Wytyczne postępowania
1A te są prawa,#21:1 prawa, מִשְׁפָּטִים (miszpatim), lub: wytyczne, rozstrzygnięcia. które przedłożysz przed nimi:
Wytyczne dotyczące niewolników hebrajskich
2Jeśli kupisz niewolnika hebrajskiego, będzie#21:2 Lub: ma ci służyć. [on]#21:2 PS G Vg dod.: ci. służył sześć lat, a siódmego [roku] wyjdzie na wolność nieodpłatnie.#Pwt 15:12 3Jeśli sam przyszedł, sam wyjdzie; jeśli był on mężem żony, jego żona wyjdzie z nim. 4Jeśli jego pan dał mu żonę i urodziła mu synów lub córki, żona i jej dzieci należeć będą do jej#21:4 PS G Vg: jego pana. pana, a on wyjdzie sam. 5A jeśli niewolnik wyraźnie oświadczy:#21:5 wyraźnie oświadczy, אָמֹר יֹאמַר, Wj 21:5L. Kocham mojego pana, moją żonę i moich synów#21:5 moich synów, בָּנָי, odnosi się do wszystkich dzieci. – i nie chcę wyjść na wolność, 6to przyprowadzi go jego pan przed Boga,#21:6 przed Boga, אֶל־הָאֱלֹהִים, lub: (1) przed sędziów; (2) przed przedstawicieli sądu Bożego, zob. G, πρὸς τὸ κριτήριον τοῦ θεοῦ; Wj 21:6L. następnie przyprowadzi go do drzwi lub do odrzwi i przekłuje mu jego pan jego ucho szydłem – i będzie mu służył na wieki.#21:6 na wieki, לְעֹלָם (le‘olam), tj. bezterminowo, przez resztę ziemskiego życia.
7A jeśli ktoś sprzeda swoją córkę jako niewolnicę, to ona nie wyjdzie tak, jak wychodzą niewolnicy.#Kpł 25:39-46 8Jeśli okazała się niewłaściwa w oczach swego pana, który ją sobie#21:8 sobie, wg qere לוֹ; nie, wg ketiw לֹא: (1) jej pan, który nie przeznaczył jej [sobie]; (2) po em. przeznaczył, יְעָדָהּ (je‘adah), na poznał, יְדָעָהּ (jeda‘ah): jej pan, który jej nie poznał (tj. nie współżył z nią). przeznaczył, niech ją pozwoli wykupić.#21:8 niech ją pozwoli wykupić, וְהֶפְדָּהּ (wehefdah), hl w hi. Nie ma prawa sprzedać jej obcemu ludowi#21:8 obcemu ludowi, לְעַם נָכְרִי (le‘am nachri), l. obcym ludziom, tj. poza krąg rodzinny lub plemienny, co mogłoby ozn., że: (1) kupując dziewczynę, pojął żonę lub nałożnicę bez wiana, które zostało rozliczone w ramach długu; (2) właściciel miał niewielkie pole manewru i najłatwiej mogło mu być zwrócić dziewczynę rodzinie; (3) przyjmując dziewczynę, wziął na siebie odpowiedzialność za zaspokojenie jej potrzeb emocjonalnych i biologicznych (po sześciu latach dziewczyna była bowiem starsza), por. Pwt 15:12. w wiarołomstwie przeciw niej.#21:8 w wiarołomstwie przeciw niej, בְּבִגְדוֹ־בָהּ (bewigdo-wah), lub: (1) bo postąpiłby wobec niej wiarołomnie; (2) ponieważ nie dotrzymał złożonej jej obietnicy (co sugerowałoby jej uprzednie złożenie). 9Jeśli zaś przeznaczył ją dla swego syna, postąpi z nią według prawa dotyczącego córek. 10Jeśli weźmie sobie inną, nie ujmie jej pożywienia,#21:10 pożywienia, שְׁאֵר (sze’er): (1) mięsa, tj. wyżywienia domowników; (2) troski materialnej należnej kobietom z haremu. odzienia i współżycia.#21:10 nie ujmie jej pożywienia, odzienia i współżycia, שְׁאֵרָהּ כְּסוּתָהּ וְעֹנָתָהּ לֹא יִגְרָע, lub: troski, ochrony i współżycia l. życia, okrycia i pożycia; współżycie, עוֹנָה (‘onaʰ), hl; ὁμιλία G. 11A jeśli tych trzech [obowiązków] wobec niej nie dopełni, to wyjdzie ona za darmo bez pieniędzy.
Wytyczne dotyczące szkód cielesnych i zabójstw
12Kto uderzy człowieka i ten umrze, musi ponieść śmierć.#Kpł 24:17 13A jeśli na niego nie czyhał, lecz Bóg podsunął mu [go] pod rękę, wyznaczę ci miejsce, do którego będzie mógł uciec.#Lb 35:10-34; Pwt 19:1-13; Joz 20:1-9 14Jeśli jednak ktoś przygotował się przeciw swojemu bliźniemu, by go zabić z rozmysłem, to weźmiesz go nawet sprzed mojego ołtarza, aby go uśmiercić.#1Krl 1:50-53; 2:28-35
15Kto zaś uderzy swojego ojca lub swoją matkę, musi ponieść śmierć.
16I kto porwie człowieka, to czy go sprzedał, czy znaleziono go w jego ręku, musi ponieść śmierć.#Pwt 24:7
17A kto złorzeczy swojemu ojcu lub swojej matce, musi ponieść śmierć.#Kpł 20:9; Mt 15:4; Mk 7:10
18Jeśli zaś mężczyźni mocno się pokłócą i jeden uderzy drugiego kamieniem lub pięścią,#21:18 pięścią, אֶגְרֹף (’egrof), hl2, por. Iz 58:4; wg Tg: kij l. drąg. tak że [ten] nie umrze, ale musi położyć się w łóżku, 19to jeśli wstanie i potrafi chodzić po dworze o swej lasce, ten, który go uderzył, zostanie uniewinniony, da jedynie za jego przestój i pełne wyleczenie.
20A jeśli ktoś pobije kijem#21:20 kijem: brak w PS. swojego niewolnika albo swoją niewolnicę tak, że umrą pod jego ręką, musi ponieść pomstę.#21:20 Wg PS: musi ponieść śmierć, מוֹת יוּמָת; wg G: musi być mu wymierzona sprawiedliwość, gr. δίκῃ ἐκδικηθήτω. 21Jeśli jednak przeżyje dzień lub dwa, to nie będzie podlegał pomście,#21:21 Wg PS: nie zostanie uśmiercony, hbr. יומת. gdyż jest on jego własnością.
22Jeśli zaś biją się dwaj mężczyźni, a uderzą kobietę w ciąży tak, że wyjdą jej dzieci,#21:22 dzieci, יְלָדֶיהָ (jeladeha): być może lm nieokreśloności. Wg PS: i wyjdzie jej dziecko, וְלָדָהּ וְיָצָא. pod. G: ἐξέλθῃ τὸ παιδίον αὐτῆς. lecz nie będzie szkody,#21:22 Z hbr. וְיָצְאוּ יְלָדֶיהָ וְלֹא יִהְיֶה אָסוֹן, nie wynika wyraźnie, o czyją szkodę chodzi, matki czy dziecka; nie wyjaśnia tego także Wj 21:23: וְאִם־אָסוֹן יִהְיֶה וְנָתַתָּה נֶפֶשׁ תַּחַת נָפֶשׁ, choć logika wskazuje na matkę, trudno bowiem uznać, że poronienie nie jest szkodą, skoro podlega karze grzywny, Wj 21:22L. W G rozstrzygający jest stan płodu: i wyjdzie dziecko jej nie w pełni rozwinięte, καὶ ἐξέλθῃ τὸ παιδίον (ἔμβρυον, 85’mg-130mg GE) αὐτῆς μὴ ἐξεικονισμένον; Wj 21:23 dalej doprecyzowuje: a jeśli było rozwinięte, da życie za życie (tj. duszę za duszę), ἐὰν δὲ ἐξεικονισμένον ἦν δώσει ψυχὴν ἀντὶ ψυχῆς. W G nie ma mowy ogólnie o szkodzie, lecz jest ona ujęta w ramach stanu płodu; szkoda kobiety jest też brana pod uwagę pośrednio, w zależności od stanu płodu. Jeśli zostanie poroniony martwy płód nie w pełni rozwinięty, tj. niezdolny do samodzielnego życia, karą ma być grzywna; jeśli zostanie poroniony martwy płód rozwinięty, tj. zdolny do życia – co oznaczałoby, że uderzenie po prostu przyśpieszyło poród – wówczas karą ma być śmierć. to musi zapłacić grzywnę, taką, jaką nałoży na niego mąż kobiety, a przekaże ją przy rozjemcach. 23Jeśli jednak będzie szkoda, wtedy da życie#21:23 życie, wg niektórych w sensie: odszkodowanie za życie, gdyż śmiercią karano rozmyślne morderstwo, por. Lb 35:31 (Wj 21:23L). za życie#21:23 życie za życie, נֶפֶשׁ תַּחַת נָפֶשׁ, ψυχὴν ἀντὶ ψυχῆς. – 24oko za oko, ząb za ząb, rękę za rękę, nogę za nogę,#Rdz 9:6; Kpł 24:19-20; Pwt 19:21; Mt 5:38 25oparzenie#21:25 oparzenie, כְּוִיָּה (kewijjaʰ), hl; wg PS: przypieczenie, מִכְוָה, por. Kpł 13:24, 28. za oparzenie, ranę za ranę, siniec za siniec.
26A jeśli ktoś uderzy oko swojego niewolnika lub oko swojej niewolnicy tak, że je zniszczy, to wypuści go na wolność za jego oko. 27A jeśli wybije ząb swojego niewolnika lub ząb swojej niewolnicy, wypuści go na wolność za jego ząb.
Wytyczne dotyczące odpowiedzialności właściciela
28A jeśli byk#21:28 PS dod.: lub każde inne zwierzę, אוֹ כָל בְּהֵמָה. zabodzie#21:28 Wg PS: uderzy, יכה. mężczyznę lub kobietę na śmierć, to byk musi zostać ukamienowany i nie wolno jeść jego mięsa, a właściciel byka będzie niewinny. 29Jeśli jednak byk bódł od dawna,#21:29 od dawna l. wcześniej, מִתְּמֹל שִׁלְשֹׁם, zob. Wj 21:36, idiom: od wczoraj [lub] przedwczoraj; może jednak: od dwóch lub trzech dni, tj. sprawa agresywnego zachowania się zwierzęcia była znana. powiadomiono o tym jego właściciela, lecz [ten] go nie pilnował i byk uśmiercił mężczyznę lub kobietę, to byk zostanie ukamienowany, lecz także jego właściciel poniesie śmierć. 30Jeśli [zaś] nałożono na niego okup, to da wykup#21:30 wykup, פִּדְיֹן (pidjon), por. Ps 49:9; okup, כֹּפֶר (kofer). za swoje życie – tyle, ile na niego nałożą. 31Czy zabodzie chłopca czy zabodzie dziewczynkę,#21:31 Lub: syna lub córkę. postąpią z nim według tego samego prawa. 32Jeśli byk zabodzie niewolnika lub niewolnicę, da jego panu trzydzieści sykli#21:32 sykl, ok. 11,5 g srebra. Józef został sprzedany do Egiptu za 20 sykli. Izraelita był wart ok. 50 sykli (Kpł 27:3), Wj 21:32L. srebra, a byk zostanie ukamienowany.
33Jeśli zaś ktoś otworzy studnię lub jeśli ktoś wykopie studnię i jej nie przykryje, a wpadnie do niej bydlę#21:33 bydlę, שּׁוֹר (szor), lub: byk; w kontekście ofiarniczym: cielec. albo osioł, 34to właściciel studni zapłaci w srebrze jego właścicielowi, a martwe [zwierzę] należeć będzie do niego.
35Jeśli czyjś byk pobodzie byka należącego do bliźniego tak, że [ten byk] padnie, to sprzedadzą byka żywego i podzielą się pieniędzmi za niego, podzielą się także zabitym. 36Jeśli jednak było wiadomo, że byk bódł od dawna, a jego właściciel go nie pilnował, to musi zapłacić bykiem za byka, zabity zaś będzie należał do niego.
Obecnie wybrane:
Wyjścia 21: SNPD4
Podkreślenie
Kopiuj
Porównaj
Udostępnij
Chcesz, aby twoje zakreślenia były zapisywane na wszystkich twoich urządzeniach? Zarejestruj się lub zaloguj
Polish Bible © Ewangeliczny Instytut Biblijny, 2018
Wydanie cyfrowe przy współpracy z Platformą SzukajacBoga.pl. Dodatkowe informacje o SNP oraz wykaz skrótów użytych w przypisach znajdziesz klikając poniżej
