Langkau ke kandungan

Matayo 12

12
Makani amʉ Sabato
Maliko 2:23-28; Lʉka 6:1-5
1Itʉngo nÉØlanso Yesʉ aɨʉkiila mʉmigʉnda nilimilwe ngano, lʉhikʉ nʉlakʉsupya. Iamanyisigwa akwe ahung'wa nzala, ÉØkatula nʉpʉʉla ngano, nʉkʉlya nseke ya ngano. 2Apalisayo naÉØaona itÉØ ÉØkamʉila Yesʉ, ā€œGozakati, amanyisigwa ako akitʉma ÉØkani nÉØshanga linonee kitʉma lʉhikʉ nʉla kʉsupya.ā€
3IngÉØ Yesʉ wÉØkaasʉkÉØÉØlya, ā€œItÉØÉØ, mʉkiline kʉsoma ʉ Daudi palʉng'wÉØ nÉØaʉya naɨʉtendile apo naÉØahumilwe i nzala? 4Daudi nÉØaʉya ikingÉØla mʉnyʉmba ang'wi Itunda ÉØkalya ÉØmÉØkate iyo naÉØikilwe munyʉmba ang'wi Itunda. ImÉØkate nanso shanga aÉØagombigwe kʉlÉØgwa nʉmʉntʉ wÉØhi nÉØshanga mʉpolyi. 5Ang'wÉØ mʉkiline kʉsoma mʉmbʉgʉlʉ amalagÉØÉØlyo kÉØna, apolyi ileka kitʉma mahikʉ ÉØhi natakiwe mʉlʉhikʉ nʉlakʉsupya papo pitekeelo, ingÉØ shanga ÉØsÉØgÉØÉØlwa kÉØna agazilye? 6Ʉʉgwa, nʉmʉɨɨe mʉlÉØnge kÉØna apa ʉkolinʉ mʉkʉlʉ kʉkila nyʉmba ang'wi Itunda. 7AngamʉlÉØnge insoko ankani izi kÉØna. ā€˜Ndoilwe kÉØaÉØsa shanga ipolya,’ shanga aÉØmʉzeapÉØsÉØÉØlya antʉ nÉØagilanga mÉØlandʉ. 8Ndogoelyo Ng'wana wang'wi Itunda ʉkete ʉʉhʉmi mʉ lʉhikʉ lakʉsupya
Mʉntʉ nʉpoiye mʉkono
Maliko 3:1-6; Lʉka 6:6-11
9Yesʉ wÉØkahega pang'wanso, wÉØkalongola pa ʉtankanÉØlyo wa Ayahudi. 10Aiʉkoli mʉntʉ ʉng'wÉØ naÉØ ʉpoiye mʉkono. Ʉʉgwa antʉ ÉØkamʉkolya Yesʉ, ā€œItÉØÉØ, inoneene kʉmʉkomya ʉmʉntʉ mʉlʉhikʉ nʉla kʉsupya? ā€œAÉØamʉkoiye iti akazedʉma nsoko nakʉmʉsemela.ā€
11IngÉØ Yesʉ wÉØkaakolya, ā€œÉ„nyenye, angaÉØze ʉng'wÉØ wanyu ʉkete mʉtugo wakwe ʉgwÉØle mikombo lʉhikʉ nʉla kʉsupya, shanga ʉkʉmipʉmyane lʉhikʉ nʉlakʉsupya? 12LingÉØ ʉmʉntʉ ʉkʉigwe kʉkila mʉtugo! ItÉØgwa, inonee kitʉma nÉØmaza lʉhikʉ nʉlakʉsupya.ā€ 13Sʉnga wÉØkamuÉØla ʉmʉntʉ nʉanso, ā€œGoola ʉmʉkono wakoā€
WÉØkaʉgoola, wÉØkatula ʉpanga, anga ʉʉya. 14ItÉØgwa, Apalisayo akapʉma kʉnzi, akatula kisija akʉhuma ʉlÉØ kʉmʉbʉlaga ʉ Yesʉ.
Mitʉmi nʉhoilwe kʉmʉlÉØmo wang'wi Itunda
15IngÉØ Yesʉ naÉØ walÉØnga masÉØgoao, wÉØkahega pang'wanso. Antʉ ÉØdʉ ÉØkamʉtyata, wÉØkaakomya ÉØhi, 16wÉØkaagilya aleke kʉmʉtambʉila mʉntʉ wÉØhi, 17yÉØhume kʉkondaÉØÉØla nkani nayÉØtambʉwe nÉØ Itunda kʉkÉØÉØla mʉnyakÉØdagʉ Isaya.
18ā€œKolwi ʉmʉtʉmi wane nÉØ nʉmʉpʉmilye, mʉlowa wane nʉndoeeye mʉ nkolo ane.
Nkolo ane kʉɨka mʉng'wakwe, nʉyo ʉkʉatanantilya ʉʉpÉØsÉØÉØligwa wane ÉØantʉ andʉgʉ yÉØhi.
19Izemʉgila anga nkʉngʉmi,
hangÉØ shanga ʉkʉzogolya,
hangÉØ lʉli lakwe shanga lʉkigigwa mʉ mapanda.
20Lʉkito nʉlʉnempu shanga ʉkʉbunÉØka,
nʉ lʉmʉlÉØ ga nʉlʉkʉzizila shanga ʉkʉlimisa, kʉpikÉØÉØla nʉʉkʉɨka ʉtemi ʉʉpisiilya nʉ wa taÉØ,
21antʉ andʉgʉ yÉØhi akʉsʉmbÉØÉØlya.ā€
Yesʉ nʉ Mʉkʉlʉ nʉa AhÉØng'wÉØ
Maliko 3:20-30; Lʉka 11:14-23
22Lʉhikʉ lʉng'wÉØ antʉ ÉØkamʉletela Yesʉ mʉntʉ mʉpokʉ hangÉØ kÉØmʉmÉØ kʉnsoko aÉØ asakÉØgwe nʉ hÉØng'wÉØ. Yesʉ wÉØkamʉkomya wÉØkahuma kʉgoza nʉkʉligitya. 23Antʉ ÉØhi ÉØkakʉɨlwa ÉØkalʉnga, ā€œItÉØÉØ, shanga yÉØhumÉØkile ne kʉtula ʉyʉ yʉyʉ Ng'wana wang'wa Daudi?ā€
24IngÉØ Apalisayo naÉØ ija nanso ÉØkalʉnga, ā€œÉ„mʉntʉ ʉyʉ ʉkʉpegwa ʉhumi nʉwakʉaheja ahÉØng'wÉØ kʉ ngulu ya mʉkʉlʉ nʉwa ahÉØng’wÉØ ʉ Belizebʉli.
25IngÉØ Yesʉ wÉØkalÉØnga masÉØgoao, wÉØkaaÉØla, ā€œÉ„temi wÉØhi anga ʉtemanʉke maumbÉØ maumbÉØ ʉkikʉa wɨʉlya anga ngʉlʉ nÉØya kʉtema, hangÉØ kÉØsalÉØ kÉØhi ang'wÉØ ndʉgʉ ÉØhi anga ÉØtemanʉke nʉ kikʉngʉma, ikʉbalansana. 26Anga ÉØtʉle hÉØng'wÉØ ʉkʉmʉzunsa hing'wÉØ mʉya, kʉlʉlo ʉtemi akwe shanga ʉkʉlʉngoleka ne? 27Ʉnyenye mʉkʉlʉnga kÉØna ʉnene kʉheja ahÉØng'wÉØ kʉngulu yang'wa Belizebʉli, itÉØÉØ, ahemba anyʉ ÉØheja ahÉØng'wÉØ kʉngulu yang'wa nyenyʉ? Kʉnsoko nanso, enso akʉmʉlamʉla ʉnyenye. 28IngÉØ anga ÉØtʉle kʉaheja ahing'wÉØ kʉngʉlʉ ya Ng'wahʉ Ng'welʉ, itÉØ gwa lÉØngi kÉØna ʉtemi wang'wi Itunda waza kʉng'wanyu.
29ā€œKʉtilÉØ anga mʉntʉ nʉhumile kingila mʉnyʉmba a mʉntʉ nÉØ mʉnyangulu nʉkʉmʉhegelya insao yakwe, ÉØze shanga ʉmʉtungile hanza mʉnyangʉlʉ nʉwanso? ɄtakÉØwe wamutunge hanza, papo gwa ʉkʉhuma kʉmʉhegelya insao yakwe.
30ā€œMʉntʉ wÉØhi nÉØshanga ʉkʉkamÉØnkana palʉng'wÉØ nʉnene, wÉØnsuta nʉnene, nʉ mʉntʉ wÉØhi nÉØshanga ʉkilingÉØÉØla palʉng'wÉØ nʉnene, wÉØkulanga. 31Itungo ÉØlÉØ kʉmʉɨla, antʉ akʉlekelwa ÉØmÉØlandʉ ÉØhi nÉØ kÉØbehʉli kao kÉØhi. IngÉØ shanga akʉlekelwa ÉØmÉØlandʉ nÉØakʉmʉbehʉla ʉ Ng'wahʉ Ng'welʉ. 32Hangi, mʉntʉ wÉØhi nʉkʉligitya lʉkani lakʉmʉgilya ʉ Ng'wana nʉwa Mʉntʉ ʉkʉlekelwa ÉØmÉØlandʉ, ingÉØ ʉyʉ nʉkʉmʉbehʉla ʉ Ng'wahʉ Ng'welʉ shanga ʉkʉlekelwa ÉØmÉØlandʉ, itʉle mʉnʉ mʉ ʉnkʉmbigʉlʉ, ang'wÉØ mʉ ʉnkʉmbigʉlʉ nʉ ʉpembilye.
MʉtÉØ ni nkali yakwe
Lʉka 6:43-45
33Yesʉ wÉØkalongoleka kʉtambʉla ā€œMʉtÉØ nʉʉza wÉØpaa nkali ni nza, ang'wÉØ mʉtÉØ nʉ ʉbÉØ wÉØpaa nkali ni mbÉØ. MʉtÉØ wÉØmanyÉØka kʉ nkali yakwe. 34Ʉnyenye ni mÉØabÉØ anga nzoka niyÉØkete ʉhʉngʉ! Mʉhʉmile ʉlÉØ kʉligitya nkani nÉØnza kʉnʉ ʉnyenye mÉØabi? Kʉnsoko mʉntʉ wÉØligitya nizʉe mʉnkolo akwe. 35Mʉntʉ nʉ mʉkende wÉØpʉmya ʉkende kʉpuma mʉ nkolo akwe, nʉ mʉntʉ nÉØ mʉbÉØ wÉØpumya ʉbÉØ wakwe mʉnkolo akwe.
36ā€œIngÉØ kʉmʉtambʉila, kÉØna nkani yÉØhi nimbÉØ nÉØakʉligitya antʉ azÉØÉØza iganʉla yÉØhi nÉØ mbÉØ naÉØ utendile. 37Kʉnsoko kʉ nkani yako ʉkʉaligwa kÉØna wÉØmʉtenda maza, hangÉØ kʉnkani yako ʉkʉpÉØsÉØÉØligwa kÉØna ʉkete milandʉ.ā€
Kʉhiya kÉØlÉØngasÉØÉØlyo
Maliko 8:11-12; Lʉka 11:29-32
38Sʉnga amanyisi ang'wÉØ nÉØ amalagÉØÉØlyo ang'wa Musa nÉØ Apalisayo ÉØkamʉɨla Yesʉ, ā€œÉ„ewe Mʉmanyisi, kʉloilwe kʉone kÉØlÉØngasÉØÉØlyo kʉpʉma kʉng'wako. 39Yesʉ wÉØkaasʉkÉØÉØlya, ā€œWileli ʉwʉ nʉʉbi nʉa ʉsambo, wÉØduma kÉØlÉØngasÉØÉØlyo, shanga kÉØkʉpegwa, ingÉØ mʉmanga Yona kÉØko kÉØlÉØngasÉØÉØlyo kʉng'wao. 40Anga ʉYona naÉØ wÉØkae mʉnda a nsamaki nÉØ nkʉlʉ mahikʉ ataatʉ ʉtikʉ nʉ ng'ʉng'wÉØ, ʉgwa nʉ Ng'wana nʉwa Mʉntʉ ʉkikiÉØ pihÉØÉØ mahikʉ ataatʉ ʉtikʉ nʉ ng'ʉng'wÉØ. 41Antʉ akÉØsalÉØ ka NinawÉØ akimÉØka lʉhikʉ nʉla ʉlamʉli, nienso akʉasemela antʉ awÉØleli ʉwʉ kÉØna agazilye. Kʉnsoko anya ku Ninawi aÉØ ilile itʉnʉ kʉ mÉØlandʉ ao kʉnsoko aʉtanantyi wang'wa Yona, napaÉØti ʉkolÉØ nʉ mʉkʉlʉ kʉmʉkÉØla ʉ Yona! 42Mʉtemi nʉa kÉØsʉngʉ nʉakʉ takama ʉziimÉØka matungo nʉa wÉØleli ʉwʉ nʉʉkʉlamʉlwa, nʉng'wenso ʉzeʉsemela ʉwileli ʉwʉ kÉØna ʉkete igazo. Kʉnsoko nʉwanso aÉØ ʉtungile mʉhinzo kʉpʉma kʉlÉØ, wÉØkÉØza kʉtegeelya makani amahala nang'wa Solomoni, napaitÉØ ʉkolÉØ nʉ mʉkʉlʉ kʉmʉkÉØla ʉ Solomoni.
KʉsʉkÉØlwa nʉ hÉØng'wÉØ
Lʉka 11:24-26
43Yesʉ wÉØkalongoleka kʉmanyisa, wazelʉnga, ā€œÉ„hing'wÉØ anga wapʉmigwe mʉ mʉntʉ, wÉØtʉla sʉʉla mʉwÉØÉØ mʉtilÉØ mazÉØ wazedʉma pa ʉsʉpilyo, anga waʉlye, 44papo gwa wÉØtʉla kitambʉlya, ā€˜NÉØmÉØsʉkile ÉØnyʉmba ane nazampʉmÉØÉØe’. Nʉng'wenso anga watʉlye wamihange ngila anga kÉØntʉ, ipyagʉwe nʉkʉnoneeligwa, 45wendaa ahola ahing'wÉØ aʉya mʉpʉngatÉØ, nÉØabÉØ kʉkÉØla nʉwanso, nÉØenso ingÉØla ÉØhi mʉ mʉntʉ nʉwanso. Nʉ mʉntʉ nʉwanso wÉØtʉla mʉbÉØ kʉkÉØla pa ng'wandyo.ā€
Aluna nʉ nyinya atai nÉØang'wa Yesʉ
Maliko 3:31-35; Lʉka 8:19-21
46Yesʉ aÉØ wakÉØlÉØ akitʉmbʉlya nʉ milʉndo wa antʉ wÉØkapÉØka nyinya nÉØaluna akimÉØkÉØla panzi, azealoilwe kitambʉlya nʉ Yesʉ, 47Sʉnga mʉntʉ ʉng'wÉØ wÉØkamʉɨla ā€œIyaa ako nÉØaluna ako akoli panzi, aloilwe kitambʉlya nʉewe.ā€
48Yesʉ wÉØkamʉsʉkÉØÉØlya mʉntʉ nʉwanso, ā€œIyaa wane nyenyʉ, nÉØalʉna ane anyenyʉ? 49Nʉyo wÉØkaaloteela amanyisigwa akwe, wÉØkalʉnga, ā€œAwa wawa ÉØyaa ane nÉØ alʉna ane! 50Kʉnsoko mʉntʉ wÉØhi nʉkitʉma aya nʉmaloilwe ʉTata wane nʉa kigʉlʉ, yʉyo mʉnyandʉgʉ wane ang'wÉØ ng'waitʉ ang'wÉØ iyaa wane.