Skip to content
Bibelappens logotyp

Hechos 7

7
Ti nkehe chrĂłnka chꞌin Esteban
1NdĂĄ ti ncha̱têžŒĂĄ tꞌe̱to̱an kjuanchankĂ­hi ndĂĄchro:
―¿Á chaxín kaín ti nkehe ichro sin ní?
2 # Gn. 12:1. *NdĂĄ Esteban ndĂĄchro:
―KĂ­chĂłni la ko jahara itêžŒĂ© xjan, tihĂ­nra ti nkehe tsondĂĄxrja̱n. Ti DĂ­os kuĂšntĂ©ni chĂłnta kaĂ­n kjuachaxin mĂ© kjua̱ko̱xi̱n ti kjuachaxin kuĂšntĂ© chꞌan ti nixje̱he̱ chꞌin Abraham, ti nkexro kꞌuaxrjenĂ­xini, ti kjuĂĄkꞌe chꞌan Mesopotamia, ti na̱xa̱ sĂĄkjuihya chꞌan HarĂĄn. 3La tsĂ­ndĂĄchro chꞌan: “Tito̱hĂ© ti chjasĂĄn la ko kaĂ­n ti nkexro kjĂ©hya, la sĂĄtjia ti nonte tso̱xrja̱nka.” 4#Gn. 11:31; Gn. 12:4.*NdĂĄ xi̱kaha kꞌuaxrjexĂ­n chꞌan ti nonte Caldeo la sĂĄkjuĂ­ chꞌan HarĂĄn la ntiha kjuĂĄkꞌe chꞌan. La ti Ăł ikꞌuĂ©n ti itêžŒĂ© chꞌan, ndĂĄ DĂ­os kjui̱ka̱o chꞌan ntihi ti tjejora ijie. 5#Gn. 12:7; 13:15; 15:18; 17:8.*La kjĂłntĂ© xi̱kaha la chꞌin Abraham la kuĂĄkjahya nĂ­tꞌo̱ nonte, hasta ni ti chrĂłkjuĂĄkꞌe to̱tĂ© chꞌan. KjĂĄnchĂł DĂ­os chrĂłnka kixin chrêžŒĂ©xi̱n ti Ăł itsꞌen Abraham, la ti sin tsꞌaxrjenĂ­xin chꞌan mĂ© tsêžŒĂĄyĂ©he̱ sin ti nonte. KjĂłntĂ© na̱xa̱ nijnko xjan chĂłntahya chꞌin Abraham la xi̱kaha ichro DĂ­os. 6#Gn. 15:13, 14.*Kja̱xin tsĂ­ndĂĄchro DĂ­os: “Ti sin tsꞌaxrjĂ©nĂ­xian la tsꞌejĂł sin ĂłkjĂ© nonte sichꞌexĂłn sin ixra̱ la kjuaxrĂłxinhña tsꞌejĂł sin noĂł ciento nĂĄnĂł. 7#Ex. 3:12.*KjĂĄnchĂł janhan si̱ntakjasĂłte ti sin kjuĂ­nchekjasĂłte ti xja̱an. NdĂĄ chrêžŒĂ©xi̱n la tsꞌaxrjexĂ­n sin ntiha la tsokjan sin ntihi tsjikosĂĄyehe sin ti janhan”, ichro DĂ­os. 8#Gn. 17:10-14; Gn. 21:2-4; Gn. 25:26; Gn. 29:31—35:18.*LandĂĄ DĂ­os ikjo Abraham kixin kaĂ­n ti chojnindoa tsꞌaxrjenĂ­xin chꞌan mĂ© itsa sin xro̱ye. NdĂĄ xi̱kaha ti Ăł kokjĂ­hi Isaac, la chꞌin Abraham chjĂ©he xro̱ye ti ixjan ti Ăł xĂ­tja ijnĂ­ ña̱o. La xi̱kaha kjuĂ­chꞌe chꞌin Isaac ti Ăł kĂłchĂłnta chꞌan ti xje̱en chꞌan Jacob, la Jacob xi̱kaha kjuĂ­chꞌe chꞌan ti kĂłchĂłnta chꞌan ti teyĂł xje̱en chꞌan. MĂ© ti sin a ti kêžŒĂłna itêžŒĂ© ti teyĂł tribu tsĂ­kꞌaxrjenĂ­xin Jacob.
9 # Gn. 37:11; Gn. 37:28; Gn. 39:2, 21. *’Ti xje̱en chꞌin Jacob, ti sin kꞌuaxrjenĂ­xini, la kꞌuĂ©chji̱no̱xĂ­hin sin ti kĂ­cho sin JosĂ©, ndĂĄ kjuĂ­nchekji sin, la sĂĄkjuĂ­ko sin chꞌan Egipto, kjĂĄnchĂł DĂ­os mĂ© kꞌuĂ©jĂłko ti chꞌin JosĂ©. 10#Gn. 41:39-41.*La DĂ­os kjuĂ­nki̱tsa chꞌan kjĂłntĂ© kaĂ­n ti nkehe nĂĄxrjĂłnhña kĂłhen chꞌan la ko kjuajon chꞌan kjuaxrexinkaon jĂ­na. NdĂĄ kꞌuĂ­kon chꞌin FaraĂłn, ti rey kuĂšntĂ© Egipto, ti ixra̱ jĂ­na kjuĂ­chꞌe JosĂ©, la kjuajon chꞌan kjuachaxin kixin tsꞌe̱to̱an chꞌin JosĂ© ti chjasin Egipto la ko ti ndo̱e ti chꞌin FaraĂłn.
11 # Gn. 42:1, 2. *’LandĂĄ kĂłkjinta kuentĂ© ti chjasin Egipto la ko CanaĂĄn la ti sin kꞌuaxrjenĂ­xini la kꞌuitjahya sin nkehe sinie sin la nĂĄxrjĂłnhña kꞌuejĂł sin. 12KjĂĄnchĂł ti Ăł kuĂ­hin Jacob kixin sĂ­tĂłxin noa trigo ti chjasin Egipto la kꞌue̱tue̱hen chꞌan ti xje̱en chꞌan, ti sin kꞌuaxrjenĂ­xini, kixin sĂĄtsji sin ntiha sĂĄtjikꞌe̱na sin noa la tĂ­ha mĂ© ti sa̱oxĂ­n sĂĄkjuĂ­ sin. 13#Gn. 45:1; Gn. 45:16.*NdĂĄ ti Ăł yaĂĄxin sĂĄkjuĂ­ sin la chꞌin JosĂ© kjuajon kjuachaxin kixin tso̱nohe sin nkexro ti jehe chꞌan. LandĂĄ xi̱kaha kĂłchĂłxin ti rey FaraĂłn ti sin kjĂ©hya chꞌin JosĂ©. 14#Gn. 45:9, 10, 17, 18; Gn. 46:27.*NdĂĄ kꞌue̱to̱an chꞌin JosĂ© kixin tsjikakjĂ­n sin ti itêžŒĂ© chꞌan, Jacob, la ko kaĂ­n ti sin kjĂ©hya chꞌan, mĂ© ijnko setenta y cinco chojni. 15#Gn. 46:1-7; Gn. 49:33.*NdĂĄ xi̱kaha sĂĄkjuĂ­ chꞌin Jacob Egipto la ntiha kjuĂĄkꞌe chꞌan, ndĂĄ chrêžŒĂ©xi̱n ikꞌuĂ©n chꞌan, la ko kja̱xin ti sin tsĂ­kꞌaxrjenĂ­xini la ntiha nkĂĄkêžŒĂ©nxĂ­n sin. 16#Gn. 23:3-16; 33:19; 50:7-13; Jos. 24:32.*NdĂĄ chrêžŒĂ©xi̱n kuakitsjexĂ­n sin tĂČye̱ ti huĂ©so̱e Jacob la sĂĄkjuĂ­ko sin ti chjasin Siquem la ntiha kjua̱vĂĄ sin chꞌan ijnko nonte tsĂ­kꞌe̱nehe chꞌin Abraham ti xje̱en Hamor.
17 # Ex. 1:7, 8. *’NdĂĄ ti Ăł kjuixrakĂĄ ti ña̱o tsoxiteyĂĄ ti nkehe tsĂ­ndĂĄchro DĂ­os, tsĂ­kjo chꞌan ti chꞌin Abraham, la ti sin Israel la imĂĄ kĂłtsjĂ© sin ti kꞌuejĂł sin Egipto. 18A̱ndĂĄ ntiha kjuĂĄkꞌe Ă­jnko rey kꞌue̱to̱an ti chjasin Egipto la kochĂłnhña chꞌan ti chꞌin JosĂ©. 19#Ex. 1:10, 11; Ex. 1:22.*La ti rey Ă­, mĂ© kjuĂ­chꞌiyehe ti sin kꞌuaxrjenĂ­xini la kjuĂ­nchekjasĂłte chꞌan ti jehe sin. La kꞌue̱to̱an chꞌan kixin kaĂ­n ti xjan ndoa na̱ntĂĄ tsĂ­kokjĂ­hi mĂ© tsjikꞌitjĂ­ kixin itsꞌen. 20#Ex. 2:2.*LandĂĄ ti ña̱o a mĂ© kokjĂ­hi ti ixjan MoisĂ©s, la imĂĄ kĂłxrĂ­hi̱n DĂ­os ti ixjan. La ti Ïñé ko itêžŒĂ© xjan mĂ© inĂ­ nitjĂł kĂłchĂłnta sin xjan ndo̱e sin. 21#Ex. 2:3-10.*NdĂĄ ti Ă­ xrokjuahya tsja̱kꞌe̱ma̱ sin ti ixjan, la kjuikjĂĄka sin la ijnko xje̱en ti rey kuĂšntĂ© Egipto mĂ© kuĂĄkja ti xjan la sĂĄkjuĂ­ko tjan ndo̱e tjan la kjuĂ­nchekêžŒĂĄnkĂ­ tjan ti ixjan Ă©xi xje̱en tjan. 22NdĂĄ xi̱kaha chꞌin MoisĂ©s kꞌuitja chꞌan kaĂ­n ti nkehe nohe ti sin Egipto, la imĂĄ nohe chꞌan nixja chꞌan la ko jĂ­na ixra̱ kjuĂ­chꞌe chꞌan.
23 # Ex. 2:11-15. *’A̱ndĂĄ ti Ăł kĂłchĂłnta chꞌin MoisĂ©s cuarenta nĂĄnĂł, ndĂĄ tjinkaon chꞌan chrĂłkuitsjehe chꞌan ti sin israelita, ti sin na̱xa̱ kjĂ©hya chꞌan. 24La ti Ăł kꞌuĂ­kon chꞌan kixin ijnko chojni Egipto kjuate ijnko ti sin na̱xa̱ kjĂ©hya chꞌan, ndĂĄ kjuĂ­nki̱tsa chꞌan ti nkexro na̱xa̱ kjĂ©hya chꞌan, la kêžŒĂłĂ±ĂĄ chꞌan ti chojni Egipto. 25Kjuenka̱yĂĄxin chꞌan kixin ti sin israelita la tso̱nohe sin kixin DĂ­os tsĂ­chrêžŒĂĄn ti jehe chꞌan kixin sinchekaĂĄ chꞌan sin. KjĂĄnchĂł ti sin a la kjuĂĄtso̱anhña sin chꞌan. 26A̱ndĂĄ ti ña̱o chrêžŒĂ©xi̱n, la chꞌin MoisĂ©s kꞌuĂ­kon kixin yaĂĄ sin israelita tjajo̱n sin. LandĂĄ nĂ­xje̱he̱ chꞌan sin kixin chrĂłkjuajonhña sin, la ndĂĄche chꞌan sin: “Jahara nkoko̱a kichuara, ÂżnkekuĂšntĂ© tjĂĄnjo̱nra?” 27A̱ndĂĄ ti nkexro chĂłnta ijie̱ mĂ© kĂłnĂ­nkaon, la kĂłtĂ©ka ti chꞌin MoisĂ©s, la ndĂĄchro: “¿XĂĄ nkexro kjuajon kjuachaxin kixin jaha tsêžŒĂłna juez tsêžŒĂ©tue̱hĂ©ni? 28¿Á tjinkaoan tsꞌoñå ti jeheni, Ă©xi kꞌoñå ti chꞌin Egipto ijna nĂ­?” 29#Ex. 18:3, 4.*NdĂĄ ti Ăł kuĂ­hin MoisĂ©s tĂ­ha, la sĂĄkjuixin chꞌan ntiha la sĂĄkjui̱ chꞌan ti chjasin MadiĂĄn, la ntiha kjuĂĄkꞌe chꞌan Ă©xi ijnko chojni tsĂ­kji̱xi̱n ĂłkjĂ©. La kĂłte̱he̱ chꞌan la kĂłchĂłnta chꞌan yaĂĄ ixjan ndoa.
30 # Ex. 3:1-10. *’NdĂĄ cuarenta nĂĄnĂł chrêžŒĂ©xi̱n, la ti nte̱je̱ itjen chjina ti ijna̱ SinaĂ­ mĂ© kꞌuĂ­kon chꞌin MoisĂ©s ijnko ĂĄngel tjenkĂĄkêžŒĂĄ ijnko ntayoa tjeche xrohi. 31NdĂĄ imĂĄ chrĂĄkon chꞌan la kĂłchjinehe chꞌan ti xrohi kixin tsotsjehe chꞌan jĂ­na, la kuĂ­hin chꞌan itĂ©n ÌnchĂ©ni ndĂĄchro: 32“Janhan ti DĂ­os tinkĂĄchĂłnki ti sin kꞌuaxrjenĂ­xian la ko ti DĂ­os kuĂšntĂ© Abraham, Isaac la ko Jacob.” NdĂĄ chꞌin MoisĂ©s la imĂĄ chrĂĄkon chꞌan la sĂ­xrĂ nka̱ chꞌan la Ă­ kjuachahya chꞌan tsotsjehe chꞌan ntiha. 33La ÌnchĂ©ni ndĂĄchro: “TakĂ­tsje ti to̱ka̱tĂĄ kixin ti nonte tinkĂĄtja la nonte tjóå. 34ChaxĂ­n Ăł kꞌuĂ­kua̱n kixin ti sin kuĂ©nta̱na la imĂĄ tjejĂłtjasĂłte sin ti chjasin Egipto, la kui̱ha̱n ti têžŒĂ©ya sin ndĂĄ ijie kꞌuinka kixin tsjĂ­nki̱tsa sin. MĂ©xra̱ tĂłchjina kixin tjĂ­nka̱oan kixin sĂĄtsjia Egipto.”
35 # Ex. 2:14. *’Ti sin israelita la kꞌuĂ©kjanoĂĄ ti chꞌin MoisĂ©s la ko tsĂ­ndĂĄchro sin: “¿Nkexro kjuajon kjuachaxin kixin tsêžŒĂłna juez tsêžŒĂ©tue̱hĂ©ni?” MĂ©xra̱ ti chꞌin MoisĂ©s la DĂ­os kjueyĂĄ kixin tsꞌe̱to̱an chꞌan la ko sinchekaĂĄ chꞌan ti sin israelita kjuachaxĂ­en ti ĂĄngel kꞌuĂ­kon chꞌan chrĂ­kjan ti ntayoa tjeche. 36#Ex. 7:3; Ex. 14:21; Nm. 14:33.*Chꞌin MoisĂ©s mĂ© kuakitsjexĂ­n chꞌan Egipto ti sin tsĂ­kꞌaxrjenĂ­xini. La kjua̱ko̱xi̱n chꞌan itsjĂ© kjuaxroan ijiĂ© ti chjasin Egipto, la ko ti NdaÌ±Ă±ao kjĂĄtse, la ko ti kꞌuĂĄji sin nte̱je̱ cuarenta nĂĄnĂł. 37#Dt. 18:15, 18.*La ndĂĄche chꞌan ti sin israelita: “DĂ­os mĂ© tsjeyĂĄ ijnko chojni tsonixja ti itĂ©n chꞌan, tsꞌaxrjekjanxin ti sin kichuara Ă©xi ichrêžŒĂĄn chꞌan ti janhan. TitekĂĄkohĂ©nra ti nkexro a” ―ichro chꞌan ―. 38#Ex. 19:1—20:17; Dt. 5:1-33.*Chꞌin MoisĂ©s mĂ© kjuĂĄkꞌeko sin ti kꞌuejĂł sin nte̱je̱. NdĂĄ ijnko ĂĄngel nixje̱he̱ MoisĂ©s ti ijna̱ SinaĂ­, la ti sin kꞌuaxrjenĂ­xini mĂ© kꞌuĂĄyĂ©he̱ sin ti itan tjajon kjuachĂłn, la ti itan a mĂ© tinhini ijie.
39’KjĂĄnchĂł ti sin kꞌuaxrjenĂ­xini la kuĂ­tekakonhña sin MoisĂ©s la kjuanoĂĄ sin chꞌan la tjinkaon sin chrĂłkjan sin Egipto. 40#Ex. 32:1.*NdĂĄ ijnko ña̱o ndĂĄche sin ti chꞌin AarĂłn: “Tjinkaoni si̱chêžŒĂ©na ijnko dĂ­os tsinkĂĄchĂłnkini la tsjako ti nti̱a kixin noehñani nkehe tsĂ­kĂłhen ti chꞌin MoisĂ©s, ti nkexro kjuĂ­nki̱tsa kꞌuaxrjexĂ­ni Egipto.” 41#Ex. 32:2-6.*NdĂĄ xi̱kaha kjuĂ­nchekjanoÌ±Ă±a sin ijnko koxintĂĄxjan, la kêžŒĂłĂ±ĂĄ sin iko kjo̱ke̱he̱ sin, la kjuasin sin kia la imĂĄ kĂłchĂ©he̱ sin kꞌuĂ­kon sin ti nkehe kêžŒĂłnaxĂ­n itja sin. 42#Am. 5:25-27.*A̱ndĂĄ DĂ­os la kuĂ­to̱he ti jehe sin kixin tsinkĂĄchĂłnki sin ti konotsĂ© siĂ­n nka̱jnĂ­ Ă©xi tsĂ­kjin ijnko nkexro kꞌuĂ©chronka itĂ©n DĂ­os ĂłsĂ©, ndĂĄchro:
Jahara chojni Israel, ¿å kꞌoñånara iko ti kꞌuejora
cuarenta nĂĄnĂł nte̱je̱ nĂ­?
43NĂĄhĂ­, jehĂł ti nkehe tsĂ­kjanoÌ±Ă±a kjui̱chêžŒĂ©nara mĂ© kjĂłke̱hĂ©ra iko.
La kjuĂ­koĂĄra ti ni̱nkuĂ© Moloc, ti dĂ­os tsĂ­kjanoÌ±Ă±a
la ko kjuíkoåra ti konotsé kuÚnté ti díos Renfån.
A̱ndĂĄ ti nkehe tsĂ­kji̱chêžŒĂ©nara mĂ© xrĂĄxinkĂĄkonxĂ­nra Ă©xi dĂ­os.
MĂ©xra̱ janhan tsakĂ­tsjexĂ­nra ntiha la tsochrꞌanra sĂĄtsjira a̱ntsĂ­ ikjin ke Babilonia.
MĂ© xi̱kaha tsĂ­ndĂĄchro DĂ­os.
44 # Ex. 25:9, 40. *’Ti sin kꞌuaxrjenĂ­xini la na̱xa̱ kꞌuejĂł sin ti nte̱je̱ la kꞌuĂ©chĂłnta sin ijnko ni̱nko kêžŒĂłnaxĂ­n ika la ntiha itjen ti ley tsĂ­kꞌe̱to̱an DĂ­os. Ti ni̱nko i, la kjuĂ­chêžŒĂ©na MoisĂ©s Ă©xi tsĂ­kꞌe̱to̱an DĂ­os sichêžŒĂ©na chꞌan Ă©xi ti tsĂ­kꞌikon chꞌan tsĂ­kjako DĂ­os. 45#Jos. 3:14-17.*NdĂĄ ti Ăł kꞌuĂĄyĂ©he̱ ti nkexro tsĂ­kꞌaxrjenĂ­xini ti ni̱nko, ndĂĄ JosuĂ© kuitaĂłn nti̱a la kjui̱ka̱o sin ti ni̱nko ti Ăł kjuacha sin kꞌuĂĄyĂ©he̱ sin Ă­jnko nonte kuĂšntĂ© ĂłkjĂ© chojni kixin DĂ­os kjuĂ­nki̱tsa kuakitsjexĂ­n ti chojni ntiha. MĂ© ntiha kꞌuejĂł sin hasta ti ña̱o kꞌue̱to̱an chꞌin David. 46#2Sam. 7:1-16; 1Cr. 17:1-14.*La imĂĄ kjuĂ­ncheñao DĂ­os ti rey David, la jehe chꞌan tjinkaon chꞌan chrĂłkjuichêžŒĂ©na chꞌan ijnko ni̱nko kuĂšntĂ© DĂ­os, ti DĂ­os kuĂšntĂ© Jacob. 47#1Rs. 6:1-38; 2Cr. 3:1-17.*KjĂĄnchĂł jehe chꞌan la kjuĂ­chêžŒĂ©nahña chꞌan ti ni̱nko. Ti xje̱en chꞌan, SalomĂłn, mĂ© kjuĂ­chêžŒĂ©na tĂ­ha. 48KjĂĄnchĂł DĂ­os itjen nkaya nka̱jnĂ­ la tjakꞌexenhña ijnko nchia tsĂ­kêžŒĂłnaxĂ­n itja chojni. Éxi ndĂĄchro ti xroon tsĂ­kjin ti sin kꞌuĂ©chronka itĂ©n DĂ­os ĂłsĂ©:
49 # Is. 66:1, 2. *Nkaya nka̱jnĂ­ mĂ© ti trono kuĂ©nta̱na,
a̱ndĂĄ ti chjasintajni la tjekjen to̱tĂ©nĂĄ.
ÂżXĂĄ nke nchia chrĂłkjui̱chêžŒĂ©nehĂ©ra ti janhan?
O̱, ÂżxĂĄ nketĂ­ chrĂłkjuakꞌe chrĂłko̱kêžŒĂĄna?
50¿Á jehya tjanĂĄ kjui̱têžŒĂĄnaxiĂĄn kaĂ­n ti nkehe siĂ­n nĂ­?
51 # Is. 63:10. *A̱ndĂĄ na̱xa̱ nixja Esteban ndĂĄchro:
―Jahara chojni icha a̱sĂ©n la tjinkĂĄkonhñara tsitekĂĄonra. Jahara tihĂ­nra, kjĂĄnchĂł tjĂĄko̱xinra Ă©xi chojni chĂłnhña DĂ­os. Jahara tĂłyĂłha̱ra Ă©xi ti sin tsĂ­kꞌaxrjenĂ­xinra ĂłsĂ© la titekĂĄkonhñara ti Ncha̱kuĂ©n DĂ­os. 52Ti sin kꞌuaxrjenĂ­xinra la kjuĂ­nchekjasĂłte sin kaĂ­n ti nkexro kꞌuĂ©chronka itĂ©n DĂ­os la ko kêžŒĂłĂ±ĂĄ sin ti nkexro kꞌuĂ©chronka kixin itsi ti nkexro chĂłntahya ninkehĂł ijie̱. A̱ndĂĄ ti Ăł ikui ti nkexro a, la jahara kjui̱nchekjira la kꞌoÌ±Ă±ĂĄra chꞌan. 53Jahara kꞌuayĂ©hĂ©ra ti ley kꞌue̱to̱an DĂ­os, ti nkehe chrĂłnka ti ĂĄngel, kjĂĄnchĂł kuitekĂĄkonhñara ―ichro chꞌin Esteban.
IkꞌuĂ©n chꞌin Esteban
54A̱ndĂĄ ti Ăł kuĂ­hin sin tĂ­ha, la kjĂłnietaĂłn ñeno sin kĂłnĂ­nkakohen sin ti chꞌin Esteban. 55KjĂĄnchĂł chꞌin Esteban a̱ntsĂ­ kꞌuĂĄyĂ©he̱ chꞌan Ncha̱kuĂ©n DĂ­os, la konta chꞌan nka̱jnĂ­ la kꞌuĂ­kon chꞌan ti kjuachaxin kuĂšntĂ© DĂ­os la ko kꞌuĂ­kon chꞌan ÌnchĂ©ni JesĂșs tjexĂ­n to̱tĂ© ti itja chjina kuĂšntĂ© DĂ­os. 56La itsen ndĂĄchro chꞌan:
―TêžŒĂ­kua̱n tjexrĂĄnke̱he̱ nka̱jnĂ­ la ntiha itjen ti Xje̱en DĂ­os kêžŒĂłna Chojni, tjexin to̱tĂ© ti itja chjina kuĂšntĂ© DĂ­os.
57A̱ndĂĄ jehe sin la kꞌuekjehe̱ sin ndatsjon sin la itsen kꞌuĂ­xitĂ© sin la kꞌuĂ­xitja sin chꞌin Esteban 58la sĂĄkjui̱ko sin chꞌan chrĂ­nta chjasin la kjuatexĂ­n sin chꞌan ixro̱. La ti sin tjanchia ijie̱ mĂ© kuakitsje sin ti ikĂ© sin la kꞌuejĂł sin to̱tĂ© ijnko ndasoĂĄ itꞌin Saulo kixin tsꞌayakohen chꞌan. 59NdĂĄ na̱xa̱ tjejĂłtjate sin ti chꞌin Esteban, la jehe chꞌan la chrĂłnoĂ©he̱ chꞌan ÌnchĂ©ni ndĂĄchro chꞌan:
―ÌnchĂ©ni JesĂșs, takjĂĄ ti ncha̱kuĂ©ni.
60NdĂĄ tuĂ©nxĂ­n kjuĂĄkꞌetꞌo̱xin chꞌan la kêžŒĂłyako chꞌan itsen, ndĂĄchro chꞌan:
―ÌnchĂ©ni, tahya kuentĂĄ ti nkehe ichꞌe sin.
Xi̱kaha ichro chꞌan, ndĂĄ ikꞌuĂ©n chꞌan.