Luuka 6
6
ɄYeesu yʉ Mwɨnɨ wi‑isiku ɨlyɨ Sabaato
(Mataayo 12:1-8; Maalʉko 2:23-28)
1Isiku limo ɨlyɨ Sabaato, ʉYeesu na bhasundwe bhaakwe bhahashilaga mu magʉnda agɨ ngano. Lwa bhashila, abhasundwe bhaakwe bhahanyuntulaga amatwe gɨ ngano#6:1 bhahanyuntulaga amatwe gɨ ngano Ɨndajizyo zya Bhayahuudi zyahabhɨtɨshɨlaga abhantu anyuntule na‑alye amantongooni afume mu magʉnda ga bhantu abhanjɨ lwa bhashila hu magʉnda gaabho. Bhaazya ɨNyiizuho 23:25. ABhafalisaayo bhahaswigaga hu nongwa ya‑aje, abhasundwe bha Yeesu bhahabhombile ɨmbombo ɨyo pi‑isiku ɨlyɨ Sabaato. Bhaazya Afume 20:8-11; 34:21; ɨNyiizuho 5:12-15. na‑apugusule ɨnsanga, bhahalyanga.
2Ɨpo bhamo mwa Bhafalisaayo bhahamʼmʉzɨɨlɨzya ʉYeesu bhahaga, “Yeenu mubhomba ɨmbombo pi‑isiku ɨlyɨ Sabaato ɨzyo ɨndajizyo zya Moose zikhaana?” 3ɄYeesu ahabhaamula ahaga, “Wɨlɨ, saga mubhaziizye mu Nsimbo ɨMfinjile ʉmwɨnɨ ʉDaudi sha‑ahabhombile, ɨnzala lwa yanʼnuma ʉmwene peeka na bhamwabho? 4Ahatʉʉha mwi‑isebhele ifinjile ɨlya Ngʉlʉbhɨ,#6:4 mwi‑isebhele ifinjile ɨlya Ngʉlʉbhɨ ABhayahuudi sha bhasɨɨle azenje ɨnyumba ɨmfinjile ɨya Ngʉlʉbhɨ, bhahagombile isebhele ɨlya‑apuutile. Ʉmwo mwa muula ʉNgʉlʉbhɨ ahakhalaga peeka na bhantu bhaakwe lwa bhahashʉʉlaga. Enya Maalʉko 2:26, ɨshifwani ɨshi‑isebhele ifinjile ɨlya Ngʉlʉbhɨ. Nantele, bhaazya izwi Nyumba ɨmfinjile ɨya Ngʉlʉbhɨ hu Ngalulanyo ɨyɨ Mazwi aMajenu hu malishilo wɨ shitaabu ɨshi. aheega ɨntogito ɨmfinjile ɨzya pa shipuuto, ahalya. Alɨngaane nɨ ndajizyo zya Moose, bhasayi bha Ngʉlʉbhɨ bheene bha bhahɨtɨshɨlɨɨlwe alye ɨntogito ɨzyo,#Bhaazya ɨMbombo ɨzya Bhalaawi 24:5-9. leelo ʉDaudi ahalya zyɨnɨɨzyo, nantele ahabhapeela na bhamwabho, bhope bhahalya.”#Bhaazya 1 Samweli 21:1-6. 5ɄYeesu ahonjela hubhabhʉʉzye ahaga, “Mumanye huje, anɨ nɨMwana wa Muntu ɨndi Mwɨnɨ wɨ Sabaato.”
ɄYeesu ahumʼponia ʉmuntu pi‑isiku ɨlyɨ Sabaato
(Mataayo 12:9-14; Maalʉko 3:1-6)
6Isiku ɨlyɨnjɨ ɨlyɨ Sabaato, ʉYeesu ahatʉʉha mu nyumba ɨya‑apuutile na‑amanyiilile, ahanda hubhamanyizye abhantu. Muuhati muula, ahali ʉmuntu ʉmo ʉyo ʉnʼkhono gwakwe ʉlɨɨlo gwahafwiye. 7ABhafalisaayo na bhamanyizyi abhɨ ndajizyo zya Moose bhahamʼmendaga tee ʉYeesu huje, bhalole nkashele abhala humʼponie ʉmuntu ʉla pi‑isiku ɨlyɨ Sabaato. Bhahabhombaga ɨsho, pɨpo bhahanzaga idala ɨlya hunʼtaake ʉYeesu. 8Leelo ʉYeesu ahamanya ɨnsɨɨbho zyabho. Ɨpo ahamʼmʉʉzya ʉmuntu ʉla ahaga, “Bhʉʉha, ɨmɨɨlɨla ɨpa paahati.” Ɨpo ʉmuntu ʉla ahabhʉʉha, ahɨmɨɨlɨla paahati yaabho. 9ɄYeesu ahabhabhʉzɨɨlɨzya ahaga, “Ɨmbabhʉzɨɨlɨzye, alɨngaane nɨ ndajizyo zya Moose, lyenu linza lya likhondɨɨye abhombe pi‑isiku ɨlyɨ Sabaato, abhombe ɨlinza, awe abhombe ibhiibhi, aponie awe ayazye?” 10ɄYeesu ahabheenya bhonti, ahamʼmʉʉzya ʉmuntu ʉla ahaga, “Golosya ʉnʼkhono gwaho.” Ʉmuntu ʉla ahagolosya ʉnʼkhono gwakwe, gwahapona, gwahabha mwinza nantele. 11ABhafalisaayo na bhamanyizyi abhɨ ndajizyo zya Moose bhahaviitwa tee. Bhahajeehana ibhiibhi ɨlya humʼmombele ʉYeesu.
ɄYeesu ahubhasalula abhasontwa ishʉmi na bhabhɨɨlɨ
(Mataayo 10:1-4; Maalʉko 3:13-19)
12Ɨshi hu habhaazyo ɨho, ʉYeesu ahabhala hwi‑igamba apuute, ʉhwo ahapuuta hwa Ngʉlʉbhɨ ʉsiku wonti. 13Ɨndaabhɨ yaakwe, ahabhakwizya abhasundwe bhaakwe bhonti. Mwɨ‑ɨbho ahabhasalula ishʉmi na bhabhɨɨlɨ, ahabhapeela itaawa bhasontwa. 14Abhasontwa ɨbho bha bhɨɨbha, ʉSiimoni ʉyo ʉYeesu ahamʼpiiye itaawa ɨlyɨnjɨ ɨlya Peeteli hwa huje lyalawe, nʉ Anduleeya ʉnʼdoodo wa Siimoni, ʉYaakobo, ʉYoohani, ʉFilipo, ʉBasolomaayo, 15ʉMataayo, ʉToomasi, ʉYaakobo ʉmwana wa Alufaayo, ʉSiimoni ʉNʼzeloote#6:15 ʉSiimoni ʉNʼzeloote ɄSiimoni ʉyo ahali na mataawa gabhɨɨlɨ, lyeka yʉ Siimoni ʉNʼzeloote, ɨlyamwabho yʉ Siimoni ʉNʼkaanani. hwa huje ʉlwɨla nsi yaakwe, 16ʉYuuda ʉmwana wa Yaakobo, nʉ Yuuda Sikalyoti, ʉyo ahanʼsambushiiye ʉYeesu pamandɨ.
ɄYeesu ahubhaponia abhabhinu
(Mataayo 4:23-25)
17ɄYeesu ahiiha afume hwi‑igamba peeka na bhasundwe bhaakwe. Lwa waafiha pi‑ikhombe, ahɨmɨɨlɨla. Ɨpo pahali nɨ mpʉga ɨngoosi ɨya bhasundwe bhaakwe, nɨ mpʉga ɨngoosi ɨya bhantu abhanjɨ. Abhantu ɨbho bhahafumile hwi‑ibooma ɨlyɨ Yelusaleemu na hu mabooma aganjɨ aga hu nsi ɨya Bhayahuudi, na munshɨnjɨ yɨ nsʉmbi hu mabooma agɨ Tiilo nɨ Siidoni. Abhantu ɨbho bhahamʼmalilaga hunʼtejeelezye na‑aje, abhaponie ɨmpʉngo zyabho. 18Bhope bha bhahayɨmbaga na mapepo, ahabhaponiaga. 19Abhantu bhonti bhahanzaga humʼpalamansye ʉYeesu alɨngaane na‑aje, ikhone afume mwa mwene lyahabhaponiaga bhonti.
Ɨmanyizyo ɨzyɨ nsayo nɨ nguno
(Mataayo 5:1-12)
20ɄYeesu ahabheenya abhasundwe bhaakwe, ahabhabhʉʉzya ahaga,
“Musayiiwe amwɨ, mwa muli bhapɨɨna,
pɨpo ʉwumwɨnɨ ʉwa Ngʉlʉbhɨ weenyu.
21Musayiiwe amwɨ, mwa muli nɨ nzala ahabhaazyo ɨha,
pɨpo mwahayingutiziwa.
Musayiiwe amwɨ, mwa mulila ahabhaazyo ɨha,
pɨpo mwahayisha.
22Musayiiwe amwɨ, abhantu lwa bhahubhaviitilwa,
na hubhabaagule, na hubhalije na hubhayanje shibhiibhi
pɨpo muhuntiniha anɨ nɨMwana wa Muntu.
23Ɨshi, ɨzyo lwa zibhombeha, museshelaje na hwanje, pɨpo ʉNgʉlʉbhɨ abhabhɨshɨɨye ɨmpeesya ɨngoosi hu mwanya. Bhope abhamaama bhaabho bhahabhabhombelaga shɨnɨɨsho abhakuwi bha Mwɨnɨ ʉNgʉlʉbhɨ.
24Leelo musheelile amwɨ, mwa muli bhatabhazi,
pɨpo ɨnseho zyenyu muzyambɨlɨɨye.
25Musheelile amwɨ, mwa munguute ahabhaazyo ɨha,
pɨpo mwahayibha nɨ nzala.
Musheelile amwɨ, mwa musha ahabhaazyo ɨha,
pɨpo mwahayizonda na‑alile.
26Musheelile amwɨ, abhantu bhonti lwa bhahubhabaada,
pɨpo bhope abhamaama bhaabho bhahabhabhombelaga shɨnɨɨsho abhakuwi abhi‑ilenga.”
Ɨmanyizyo ɨzya hubhagane abhalʉgʉ
(Mataayo 5:38-48; 7:12)
27ɄYeesu ahonjela ayanje ahaga, “Ɨshi, ɨhubhabhʉʉzya amwɨ mwa mutejeelezya, mubhaganaje abhalʉgʉ bheenyu. Bhope bha bhahubhaviitilwa amwɨ, mubhabhombelaje ɨnyinza. 28Nantele, bha bhahubhaguna, bhaputilaji ɨnsayo ɨnyinza hwa Ngʉlʉbhɨ. Bha bhahubhabhombela ɨmbiibhi, mubhaputilaje hwa Ngʉlʉbhɨ. 29Nkashele ʉmuntu ahubavula hwi‑idele limo, ʉnʼnehaje abavulaje ni‑idele ɨlyamwabho. Nantele, nkashele ʉmuntu ahufyʉla ikooti lyaho, ʉnʼnehaje ayeegaje ni‑ishaati. 30Nkashele ʉmuntu wowonti aʼlaabhile ahantu, ʉmʼpeelaje. Nantele, nkashele ʉmuntu ahufyʉla ɨvintu vyaho, ʉgandi huje, aʼweezezye. 31Mubhabhombelaje abhanjɨ, nanshi sha musʉngwa huje, bhabhabhombelaje amwɨ.
32Nkashele muhubhagana bhaala bha bhahubhagana amwɨ, ɨshi munza hwambɨɨlɨle hantu heenu aha pa mwanya? Bhope abhabhomba mbiibhi bhahubhagana bhaala bha bhabhagɨɨne abheene! 33Nantele, nkashele muhubhabhombela ɨnyinza bhaala bha bhahubhabhombela ɨnyinza, ɨshi munza hwambɨɨlɨle hantu heenu? Bhope abhabhomba mbiibhi bhabhomba shɨnɨɨsho! 34Nkashele muhubhakhopezya bhaala bha mumɨɨnye huje, bhagabhaweezezya, ɨshi munza hwambɨɨlɨle hantu heenu? Bhope abhabhomba mbiibhi bhahubhakhopezya abhamwabho, pɨpo bhamɨɨnye huje, bhagabhaweezezya zyonti!
35Leelo amwɨ, mubhaganaje abhalʉgʉ bheenyu na hubhabhombele ɨnyinza. Nantele, mubhakhopezyaje sinta asʉʉbhɨle huje, bhanza hubhaweezezye. Nkashele mubhomba ɨsho, ʉNgʉlʉbhɨ ahubhasomba vinji. Nantele yahayibhoneha aje muli bhaana bha Ngʉlʉbhɨ wa‑ali Nʼgoosi hu vintu vyonti, pɨpo ʉmwene mwinza hwa bha saga bhasalifya na hwa bhabhomba mbiibhi. 36Mubhanje nɨ nkʉmbʉ, nanshi ʉNgʉlʉbhɨ ʉYise weenyu sha‑ali nɨ nkʉmbʉ.”
Ɨmanyizyo ɨzya‑alonje abhanjɨ
(Mataayo 7:1-5)
37“Mugandi alonje abhanjɨ, namwɨ saga mwahayilongwa. Mugandi hubhakhoote abhanjɨ, namwɨ saga mwahayikhootwa. Mubhakhobhoshelaje abhanjɨ, namwɨ mwahayikhobhoshelwa. 38Bhapeelaji abhantu ɨvintu, namwɨ mwahayambɨɨlɨla mu shipimilo sha shimemile na‑adinyilwe, afishe ahwitiihane. Ɨshipimilo sha muhubhapimila abhanjɨ, namwɨ sha mwahayipimilwa.”
39ɄYeesu ahayanga hu shifwani ahaga, “Wɨlɨ, ʉnʼtonko aganʼnongozya ʉnʼtonko ʉwamwabho? Nkashele bhakhonzye ɨsho, bhonti bhabhɨɨlɨ bhabhala‑adumbushile mwi‑ilɨndɨ! 40Ʉmuntu wa‑amanyila saga aganʼshila ʉmʼmanyizyi waakwe. Leelo, lwa waamala amanyile zyonti, abha nanshi ʉmʼmanyizyi waakwe.
41Yeenu ʉhwenya ahakooko ha hali mwi‑iliiso lya wamwenyu, leelo saga ʉsaajila ikooko lya lili mwi‑iliiso lyaho? 42Zigabha bhʉlɨ bhʉlɨ humʼmʉʉzye ʉwamwenyu huje, ‘Wee miya, ɨnzaga ɨhwefwe ahakooko ha hali mwi‑iliiso lyaho,’ leelo aawe saga ʉhwenya ikooko lya lili mwi‑iliiso lyaho? Wee nʼgulugulu! Efwa nasʉʉti ikooko lya lili mwi‑iliiso lyaho. Ɨpo nkʉ‑ʉnza hwenye shinza, na hwefwe ahakooko ha hali mwi‑iliiso lya wamwenyu.”
Abhantu bhamanyiha hu njendo zyabho
(Mataayo 7:16-20; 12:33-35)
43“Saga lilɨɨho ikwi ɨlinza lya lihwela amantongooni amabhiibhi. Nantele saga lilɨɨho ikwi ibhiibhi lya lihwela amantongooni aminza. 44Abhantu bhahulimanya ikwi alɨngaane na mantongooni gaakwe. Sha shɨɨsho saga bhatʉngʉla amantongooni agɨ makʉ awe agɨ zabiibu mu mimvwa. 45Shɨnɨɨsho sha zili, ʉmuntu ʉmwinza ayanga na‑abhombe ɨnyinza zya zifuma mu mwoyo gwakwe ʉmwinza. Wope ʉmuntu ʉmʼmiibhi ayanga na‑abhombe ɨmbiibhi zya zifuma mu mwoyo gwakwe ʉmʼmiibhi. Ɨgo gɨ lyoli, pɨpo zya‑ayanga ʉmuntu, zya zimemile mu mwoyo gwakwe.”
Ɨshifwani ɨsha bhazenji bhabhɨɨlɨ abhɨ nyumba
(Mataayo 7:24-27)
46“Yeenu muhunkwizya, ‘Wee Mwɨnɨ, wee Mwɨnɨ,’ leelo saga mubhomba zyɨ‑ɨhubhabhʉʉzya? 47Ʉmuntu wowonti wa‑ahwɨnza huliinɨ, na hugatejeelezye amazwi gaanɨ na hugabhombe, abha alɨngɨɨne nanshi ɨshifwani ɨshi. 48Ʉyo abha nanshi ʉmuntu wa‑azenga ɨnyumba, leelo nasʉʉti abana pa nsi afishe pi‑ilyalawe. Nka‑azenga ʉlwalo ʉlwɨ nyumba yaakwe pa mwanya pi‑ilyalawe. Ɨmvula ɨnyinji lwa yatoonya, isooho lyahamema tee, amɨnzɨ gahapongola na huyibunshile hwi‑ikhone ɨnyumba ɨla, leelo saga yahayingaga lwonti, pɨpo ʉlwalo lwakwe lwahali lwinza. 49Leelo ʉmuntu wa‑ahwʉmvwa amazwi gaanɨ sinta abhombe hohonti, ʉyo alɨngaana nanshi ʉmuntu wa‑ahazenjile ɨnyumba yaakwe pa mwanya pa nʼsanga#6:49 pa mwanya pa nʼsanga Enya Mataayo 7:27, ɨshifwani ɨshɨ nyumba yahazengwilwe pa mwanya pa nʼsanga. sinta lwalo. Amɨnzɨ lwa gamema mwi‑isooho, gahapongola na huyibunshile hwi‑ikhone ɨnyumba ɨla, yope yahagwa na‑abhuguuhane yonti.”
Attualmente Selezionati:
Luuka 6: SBK
Evidenzia
Copia
Confronta
Condividi
Vuoi avere le tue evidenziazioni salvate su tutti i tuoi dispositivi?Iscriviti o accedi
© 2022, Wycliffe Bible Translators, Inc. All rights reserved.