<div class="version vid331 iso6393bjv" data-vid="331" data-iso6393="bjv">
 <div class="book bkACT">
 <div class="chapter ch3" data-usfm="ACT.3">
 <div class="label">3</div><div class="s1">P&#616;y&#601;r ad&#616; r&#596; nga d&#601;w k&#616; njae oy</div><div class="p"> 1ND&#596; kare P&#616;y&#601;r &#601;i k&#616; Ja&#816; &#616;s&#616; awi k&#601;y kaw-naa t&#616; mba k&#601;l ta k&#616; Luw&#601; d&#596; kad&#616; t&#616; k&#616; m&#616;t&#601; k&#616; lo s&#596;l&#596;. 2D&#596;kag&#616;loe t&#616; k&#616;n &#601; d&#616;je awi k&#616; d&#601;w k&#616; njae oy lo koje t&#616; nu, &#616;nd&#601;i-e ta k&#601;y kaw-naa t&#616;. D&#601;w ka k&#616;n, nd&#596; je kare kare p&#601;t&#616;, a &#616;nd&#601;i-e ta k&#601;y kaw-naa t&#616; k&#616; &#595;ari-e n&#601;: &#171;Ta K&#601;y k&#616; NDole&#187;. &#407;nd&#601;i-e mba kad&#616; k&#596;y ne&#816; d&#616;je k&#616; &#616;s&#616; uri k&#601;y kaw-naa t&#616;. 3Lok&#616; oo P&#616;y&#601;r &#601;i k&#616; Ja&#816; k&#616; &#616;s&#616; uri k&#616; k&#601;y kaw-naa t&#616; n&#616;ng&#601;, k&#596;y-de ne&#816;. 4P&#616;y&#601;r &#601;i k&#616; Ja&#816; uri k&#601;mde k&#616; d&#596;e t&#616;, n&#616;ng&#601; P&#616;y&#601;r &#601;l-e &#601; n&#601;: &#171;&#407;go&#816;-je ne!&#187; 5NJe nja koy go&#816;-de, ga mene t&#616; kad&#616; n-a n&#616;ng&#601; ne&#816; mad&#616; jide t&#616;. 6N&#601; P&#616;y&#601;r &#601;l-e &#601; n&#601;: &#171;M-aw k&#616; la al n&#616;m, k&#616; &#596;r al n&#616;m kad&#616; m-adi. N&#601; ne&#816; k&#616; m-aw jim t&#616; e t&#596;g&#616; J&#601;ju K&#616;r&#616;s&#616;. Be &#601; kad&#616;-me t&#596; J&#601;ju K&#616;r&#616;s&#616; k&#616; Najar&#601;t&#616; t&#616;, i&#816; taa &#601; nj&#616;y&#601;!&#187; 7P&#616;y&#601;r uw&#601; taji ko&#816;e, &#595;a un-e k&#616; taa. Ta naa t&#616; no&#816;o&#816; par &#601; njae je k&#616; gul njae je t&#601;li toi maj&#616; kare. 8I&#816; bal a taa &#601; &#616;l&#601; ng&#616;r&#601; nj&#616;y&#601;. Aw s&#601;de naa t&#616; k&#601;y kaw-naa t&#616;. Ti&#816; bal k&#616; r&#596;n&#601;l n&#616;m &#616;l&#601; t&#596;j&#616; d&#596; Luw&#601; t&#616; n&#616;m t&#596;. 9D&#616;je p&#601;t&#616; ooi-e lo nj&#616;y&#601; t&#616; n&#616;m, lo k&#616;l&#601; t&#596;j&#616; d&#596; Luw&#601; t&#616; n&#616;m t&#596;. 10D&#616;je g&#601;ri-e maj&#616; kad&#616; e nje m&#601;t&#616; k&#616; k&#601;te e nje k&#616;s&#616; ta k&#601;y kaw-naa t&#616; k&#616; &#595;ari-e n&#601;: &#171;Ta K&#601;y k&#616; NDole&#187;, &#616;s&#616; k&#596;y ne&#816; wa ka am. Lok&#616; d&#616;je ooi ne&#816; k&#616; te&#816;e&#816; d&#596;e t&#616; k&#616;n n&#616;ng&#601;, nd&#616;lde a&#816;y ur kak&#616; ad&#616; &#595;&#601;l rade ngay.</div><div class="s1">P&#616;y&#601;r &#601;l ta kos&#616; d&#616;je</div><div class="p"> 11NJe nja koy ka k&#616;n &#616;y&#601;&#816; go P&#616;y&#601;r &#601;i k&#616; Ja&#816; al. Ne&#816; k&#616;n ra ad&#616; nd&#616;l d&#616;je p&#601;t&#616; a&#816;y ur kak&#616;. Be &#601;, d&#616;je p&#601;t&#616; a&#816;yi&#816;-naa ng&#596;d&#616; kawi-naa k&#616; d&#596;de t&#616; d&#596;de t&#616; lo t&#616; k&#616; &#595;ari-e n&#601;: &#171;Pal l&#601; Salomo&#816;&#187;. 12Lok&#616; P&#616;y&#601;r oo ne&#816; k&#616;n n&#616;ng&#601;, &#601;l kos&#616; d&#616;je &#601; n&#601;: &#171;NGan *Is&#616;ray&#601;l je, ban &#601; ne&#816; k&#616; ra ne&#816; k&#616;n &#601;t&#616; s&#601;si &#595;&#601;l k&#601;d&#616; be &#601;? Ban &#601; uri k&#601;msi k&#616; d&#596;je t&#616; t&#601; ne&#816; k&#616; e je wa k&#616; t&#596;g&#616;je, &#601; se e k&#616; takul kaw k&#616; j-aw k&#616; &#595;&#601;l Luw&#601; meje &#601; j-ad&#616;-n d&#616;ng&#601;m kam nj&#616;y&#601;-n be &#601;? 13Jag&#616;, e Luw&#601; l&#601; *Ab&#616;rakam, l&#601; *Isak&#616;, l&#601; *Jakob&#616;, Luw&#601; l&#601; kaje je &#601; &#616;l&#601; t&#596;j&#616; d&#596; &#595;&#601;&#601; k&#616;l&#601; t&#616; l&#601;ne J&#601;ju, k&#616; &#616;l&#601;i-e ji *P&#616;lat&#616; t&#616;, P&#616;lat&#616; un ndune kad&#616; n-&#616;le taa, n&#601; s&#601;i &#616;mbati. 14Oyo, s&#601;i &#616;naji ta g&#601;r nje kay njay k&#616; nje ra ne&#816; k&#616; dana. N&#616;ng&#601; &#616;d&#601;ji kad&#616; &#616;l&#601;i d&#601;w k&#616; nje t&#596;l d&#616;je taa toe t&#616;. 15E be &#601;, ad&#616; t&#596;li e k&#616; e nje kad&#616; d&#616;je &#616;si k&#616; d&#596;de taa. N&#601; Luw&#601; ade i&#816; dan nje&#769; koy je t&#616;, j-&#601;i p&#601;t&#616; j&#616; g&#601;ri maj&#616;. 16E mbata kad&#616; k&#616; j-ad&#616; meje J&#601;ju k&#616;n &#601;, t&#596;g&#616; k&#616; to me t&#596;e t&#616;, ad&#616; t&#596;g&#616; d&#616;ng&#601;m k&#616; oi-e, taa &#616;g&#601;ri-e k&#616;n, kad&#616; i&#816; a-n taa. Oyo, kad&#616;-me k&#616; t&#596;ge to, k&#616; takul J&#601;ju, ad&#616; d&#616;ng&#601;m k&#616;n r&#596; nga k&#616; r&#596;jet&#616;, e ne&#816; k&#616; ra ne&#816; ta k&#601;msi t&#616; p&#601;t&#616; ad&#616; oi ne. 17NG&#596;s&#616;ne ngakom je, m-g&#601;r maj&#616; ngay kad&#616; ne&#816; k&#616; &#616;rai k&#616;n, e k&#616; go g&#601;r-e t&#616; al, s&#601;i je k&#616; nje&#769; k&#596;r no&#816;si je p&#601;t&#616;. 18N&#601;, e k&#616; r&#601;b&#616; k&#616;n &#601;, Luw&#601; t&#596;l-n ta ne&#816; k&#616; &#616;l&#601; mbe&#816; k&#601;te k&#616; takul nje&#769; k&#601;l ta je k&#616; tae t&#616; p&#601;t&#616; &#601; n&#601;: K&#616;r&#616;s&#616; k&#616; n-un ndune kad&#616; n-a n-&#616;le, a &#616;ng&#601; ko&#816;. 19NG&#596;s&#616;ne, &#616;y&#601;&#816;i go r&#601;b&#616; nj&#616;y&#601;si je k&#616; majal k&#596;, &#601; t&#601;li &#616;r&#601;i r&#596; Luw&#601; t&#616; mba kad&#616; &#616;y&#601;&#816;-n go majal je l&#601;si k&#596;. 20N&#616;ng&#601; &#385;a&#595;e a ad&#616; s&#601;i d&#596;kag&#616;lo k&#596;r k&#601;&#816;&#601;&#816;, a &#616;l&#601; k&#616; e k&#616; &#616;nd&#601; d&#596;e naa t&#616; k&#601;te t&#601; K&#616;r&#616;s&#616;, ad&#616; e J&#601;ju, ad&#616; s&#601;i. 21N&#601; ng&#596;s&#616;ne k&#616;n, s&#596;b&#616; kad&#616; J&#601;ju &#616;s&#616; d&#596;ra&#816; t&#616;, b&#616;t&#616; kad&#616; Luw&#601; t&#601;l ne&#816; je p&#601;t&#616; k&#616; d&#596;nang&#616; t&#616; k&#616; s&#616;g&#616; gog&#616;, t&#601;k&#616; &#616;l&#601;-n mbe&#816; me &#595;al je t&#616; k&#616; man, k&#616; takul nje&#769; k&#601;l ta je k&#616; tae t&#616; k&#616; ayi njay. 22Be &#601;, *Moj&#616; &#601; n&#601;: &#8220;&#385;a&#595;e Luw&#601; l&#601;si a ad&#616; nje k&#601;l ta k&#616; tae t&#616;, k&#616; to t&#601; mi be, a i&#816; dan ngako&#816;si je t&#616;, k&#616; mbata l&#601;si, a oi d&#596; ta je p&#601;t&#616; k&#616; a &#601;l s&#601;si. 23D&#601;w k&#616; mbat&#616; t&#601;l r&#596;ne go ta t&#616; k&#616; nje k&#601;l ta k&#616; ta Luw&#601; t&#616; k&#616;n a &#601;l n&#616;ng&#601;, Luw&#601; a tuje k&#596; dan d&#616;je t&#616; l&#601;ne k&#616; koy#D&#601;t&#601;r&#601;nom 18.15, 18, 19.&#8221; 24*NJe&#769; k&#601;l ta je k&#616; ta Luw&#601; t&#616; p&#601;t&#616;, &#616;l&#601; ng&#616;re d&#596; Sam&#616;y&#601;l t&#616; nu k&#616; nje&#769; re goe t&#616;, &#601;li ta d&#596; d&#596;kag&#616;lo t&#616; k&#616; jisi me t&#616; &#595;one k&#616;n k&#601;te. 25S&#601;i, &#601; s&#601;i d&#616;je k&#616; ta k&#616; Luw&#601; &#601;l k&#616; ta nje&#769; k&#601;l ta je k&#616; tae t&#616; k&#616;n s&#596;b&#616; d&#596;si, taa kun m&#616;nd&#616; k&#616; Luw&#601; un ad&#616; kaje je lok&#616; un ndune ad&#616; Ab&#616;rakam k&#616;n s&#596;b&#616; d&#596;si t&#596;. Luw&#601; un m&#616;nd&#616;ne &#601; n&#601;: &#8220;G&#616;n koj&#616; je k&#616; d&#596;nang&#616; t&#616; ne p&#601;t&#616; a &#616;ng&#601;i ndu k&#616; t&#596;r d&#596; t&#616; k&#616; takul g&#616;n ka l&#601;i#K&#616;l&#601; ng&#616;r&#601; ne&#816; je 22.18.&#8221; 26E k&#616; mbata l&#601;si k&#601;te, &#601; Luw&#601; te&#816;e&#816;-n k&#616; &#595;&#601;&#601; l&#601;ne, &#616;le ad&#616; s&#601;si mba kad&#616; njang&#616; d&#596;si, k&#616; takul ra k&#616; ra ad&#616; na&#816; na&#816; &#616;y&#601;&#816; go r&#601;b&#616; nj&#616;y&#601; je l&#601;ne k&#616; majal k&#596;.&#187;</div>
 </div>
 </div>
</div>

NDɔ kare Pɨyər əi kɨ Ja̰ ɨsɨ awi kəy kaw-naa tɨ mba kəl ta kɨ Luwə dɔ kadɨ tɨ kɨ mɨtə kɨ lo sɔlɔ. Dɔkagɨloe tɨ kɨn ə dɨje awi kɨ dəw kɨ njae oy lo koje tɨ nu, ɨndəi-e ta kəy kaw-naa tɨ. Dəw ka kɨn, ndɔ je kare kare pətɨ, a ɨndəi-e ta kəy kaw-naa tɨ kɨ ɓari-e nə: «Ta Kəy kɨ NDole». Ɨndəi-e mba kadɨ kɔy nḛ dɨje kɨ ɨsɨ uri kəy kaw-naa tɨ. Lokɨ oo Pɨyər əi kɨ Ja̰ kɨ ɨsɨ uri kɨ kəy kaw-naa tɨ nɨngə, kɔy-de nḛ. Pɨyər əi kɨ Ja̰ uri kəmde kɨ dɔe tɨ, nɨngə Pɨyər əl-e ə nə: «Ɨgo̰-je ne!» NJe nja koy go̰-de, ga mene tɨ kadɨ n-a nɨngə nḛ madɨ jide tɨ. Nə Pɨyər əl-e ə nə: «M-aw kɨ la al nɨm, kɨ ɔr al nɨm kadɨ m-adi. Nə nḛ kɨ m-aw jim tɨ e tɔgɨ Jəju Kɨrɨsɨ. Be ə kadɨ-me tɔ Jəju Kɨrɨsɨ kɨ Najarətɨ tɨ, ḭ taa ə njɨyə!» Pɨyər uwə taji ko̰e, ɓa un-e kɨ taa. Ta naa tɨ no̰o̰ par ə njae je kɨ gul njae je təli toi majɨ kare. Ḭ bal a taa ə ɨlə ngɨrə njɨyə. Aw səde naa tɨ kəy kaw-naa tɨ. Tḭ bal kɨ rɔnəl nɨm ɨlə tɔjɨ dɔ Luwə tɨ nɨm tɔ. Dɨje pətɨ ooi-e lo njɨyə tɨ nɨm, lo kɨlə tɔjɨ dɔ Luwə tɨ nɨm tɔ. Dɨje gəri-e majɨ kadɨ e nje mətɨ kɨ kəte e nje kɨsɨ ta kəy kaw-naa tɨ kɨ ɓari-e nə: «Ta Kəy kɨ NDole», ɨsɨ kɔy nḛ wa ka am. Lokɨ dɨje ooi nḛ kɨ tḛḛ dɔe tɨ kɨn nɨngə, ndɨlde a̰y ur kakɨ adɨ ɓəl rade ngay.

NJe nja koy ka kɨn ɨyə̰ go Pɨyər əi kɨ Ja̰ al. Nḛ kɨn ra adɨ ndɨl dɨje pətɨ a̰y ur kakɨ. Be ə, dɨje pətɨ a̰yḭ-naa ngɔdɨ kawi-naa kɨ dɔde tɨ dɔde tɨ lo tɨ kɨ ɓari-e nə: «Pal lə Salomo̰». Lokɨ Pɨyər oo nḛ kɨn nɨngə, əl kosɨ dɨje ə nə: «NGan *Isɨrayəl je, ban ə nḛ kɨ ra nḛ kɨn ətɨ səsi ɓəl kədɨ be ə? Ban ə uri kəmsi kɨ dɔje tɨ tə nḛ kɨ e je wa kɨ tɔgɨje, ə se e kɨ takul kaw kɨ j-aw kɨ ɓəl Luwə meje ə j-adɨ-n dɨngəm kam njɨyə-n be ə? Jagɨ, e Luwə lə *Abɨrakam, lə *Isakɨ, lə *Jakobɨ, Luwə lə kaje je ə ɨlə tɔjɨ dɔ ɓəə kɨlə tɨ ləne Jəju, kɨ ɨləi-e ji *Pɨlatɨ tɨ, Pɨlatɨ un ndune kadɨ n-ɨle taa, nə səi ɨmbati. Oyo, səi ɨnaji ta gər nje kay njay kɨ nje ra nḛ kɨ dana. Nɨngə ɨdəji kadɨ ɨləi dəw kɨ nje tɔl dɨje taa toe tɨ. E be ə, adɨ tɔli e kɨ e nje kadɨ dɨje ɨsi kɨ dɔde taa. Nə Luwə ade ḭ dan njé koy je tɨ, j-əi pətɨ jɨ gəri majɨ. E mbata kadɨ kɨ j-adɨ meje Jəju kɨn ə, tɔgɨ kɨ to me tɔe tɨ, adɨ tɔgɨ dɨngəm kɨ oi-e, taa ɨgəri-e kɨn, kadɨ ḭ a-n taa. Oyo, kadɨ-me kɨ tɔge to, kɨ takul Jəju, adɨ dɨngəm kɨn rɔ nga kɨ rɔjetɨ, e nḛ kɨ ra nḛ ta kəmsi tɨ pətɨ adɨ oi ne. NGɔsɨne ngakom je, m-gər majɨ ngay kadɨ nḛ kɨ ɨrai kɨn, e kɨ go gər-e tɨ al, səi je kɨ njé kɔr no̰si je pətɨ. Nə, e kɨ rəbɨ kɨn ə, Luwə tɔl-n ta nḛ kɨ ɨlə mbḛ kəte kɨ takul njé kəl ta je kɨ tae tɨ pətɨ ə nə: Kɨrɨsɨ kɨ n-un ndune kadɨ n-a n-ɨle, a ɨngə ko̰. NGɔsɨne, ɨyə̰i go rəbɨ njɨyəsi je kɨ majal kɔ, ə təli ɨrəi rɔ Luwə tɨ mba kadɨ ɨyə̰-n go majal je ləsi kɔ. Nɨngə Ɓaɓe a adɨ səi dɔkagɨlo kɔr kə̰ə̰, a ɨlə kɨ e kɨ ɨndə dɔe naa tɨ kəte tə Kɨrɨsɨ, adɨ e Jəju, adɨ səi. Nə ngɔsɨne kɨn, sɔbɨ kadɨ Jəju ɨsɨ dɔra̰ tɨ, bɨtɨ kadɨ Luwə təl nḛ je pətɨ kɨ dɔnangɨ tɨ kɨ sɨgɨ gogɨ, təkɨ ɨlə-n mbḛ me ɓal je tɨ kɨ man, kɨ takul njé kəl ta je kɨ tae tɨ kɨ ayi njay. Be ə, *Mojɨ ə nə: “Ɓaɓe Luwə ləsi a adɨ nje kəl ta kɨ tae tɨ, kɨ to tə mi be, a ḭ dan ngako̰si je tɨ, kɨ mbata ləsi, a oi dɔ ta je pətɨ kɨ a əl səsi. Dəw kɨ mbatɨ təl rɔne go ta tɨ kɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ kɨn a əl nɨngə, Luwə a tuje kɔ dan dɨje tɨ ləne kɨ koy.” *NJé kəl ta je kɨ ta Luwə tɨ pətɨ, ɨlə ngɨre dɔ Samɨyəl tɨ nu kɨ njé re goe tɨ, əli ta dɔ dɔkagɨlo tɨ kɨ jisi me tɨ ɓone kɨn kəte. Səi, ə səi dɨje kɨ ta kɨ Luwə əl kɨ ta njé kəl ta je kɨ tae tɨ kɨn sɔbɨ dɔsi, taa kun mɨndɨ kɨ Luwə un adɨ kaje je lokɨ un ndune adɨ Abɨrakam kɨn sɔbɨ dɔsi tɔ. Luwə un mɨndɨne ə nə: “Gɨn kojɨ je kɨ dɔnangɨ tɨ ne pətɨ a ɨngəi ndu kɨ tɔr dɔ tɨ kɨ takul gɨn ka ləi.” E kɨ mbata ləsi kəte, ə Luwə tḛḛ-n kɨ ɓəə ləne, ɨle adɨ səsi mba kadɨ njangɨ dɔsi, kɨ takul ra kɨ ra adɨ na̰ na̰ ɨyə̰ go rəbɨ njɨyə je ləne kɨ majal kɔ.»

استمع إلى Kɨlə lə NJé kaw kɨlə je 3