1
Uqałhum Timiniłha
1Aullaġniisaqqaaġatałiġmi ittuq Uqałiq, Uqałiq iqataupluni Agaayyutmi, suli Uqałiq Agaayyutaupluni. 2Ilaa piqatauniqsuq Agaayyutmi aullaġniisaqqaaġatałiġmi. 3Taavrumuuna Uqałikun Agaayyutim iñiqtaġigai supayaat. Atausriuraqunniiñ iluqaaniñ iñiqtaġikkaŋaniñ iñiqtaunġitchuq ilaa piiḷḷugu. 4Uqałiq kaŋigigaa iñuułhum. Taavruma iñuułhum iñuich qaggutigai, kaŋiqsił̣iksraŋatnun Agaayyutmik. 5Taamna qauma qaggutriruaq taaqtuamik, taaqtuam qamilguitchaa.
6Agaayyun kilgiruaksramik tuyuqaġniqsuq, iñuŋmik atiliŋmik John-mik, 7taivrumuuna qaumakun iñuŋnik uqautrityaqtitlugu. Aggiġñiqsuq iluqaisa kilgutmik tusraatquplugich ukpiqsritquplugiḷḷu. 8John ilaa taivrumiŋaunġitchaluaqhuni, aggiġñiqsuq taivrumiŋa qaumamik uqautrityaqhuni.
9Taimmataimña qauma iḷumun aggił̣iġmiñi nunam iñuiñun kaŋiqsipchaityaqtuaq iñupayaanik nunami. 10Ilaa itman nunami, nuna iñiqtaupluni Ilaagun, naagasuli nunam iñuiñ iḷitchuġinġiññiġaat. 11Ilaa iḷamiñun tikitman, iḷaiñ akuqtunġitchaat. 12Aglaan iḷaŋich ukpiqsripḷutiŋ akuqtuiruat ilaanik, ilaan qitunġaġiliutipkaġai Agaayyutmun. 13Tamatkua aniñġitchut timim qitunġiułhagun naagaqaa iñuum pisułhagun, aglaan anitqiŋñiqsut tuvraġlugu Agaayyutim pisułha.
14Taamna taggisiqaqtuaq Uqałiġmik iñuguqhuni akunnaptikni iñuuniaqtuq. Uvagut qiñiġikput kamanautaa inuqtuummataitchuaq iłuaqqutrił̣ikun suli iḷumutuułikun. Taamna kamanaun piḷiun Ilaan akuqtuaġigaa aapamiñiñ Iġñituaŋułiġmigun. 15John-ŋum taamna uqautiginiġaa. Itnautigiplugu, “Taamna uqautigikkaġa itnaqama, ‘Taimña aggiqsuaksraq aqupkun kamanatluktuq uvaŋniñ, takku anigaluaqnaŋa inŋaniksimaaqhuni.’ ” 16Inuqtuusrimaił̣iġmiñiñ nagliktaġmigun Ilaan piḷiutiqaġaatigut; iluqata ikayuġaatigut ikayutqigaaqhuta iłuaqqutmigun. 17Agaayyutim qaitchaa maliġutaksraq uumuuna Moses-kun, aglaan iłuaqqun suli iḷumutuułiq Jesus Christ-kun aggiqsuk. 18Kia-unniiñ Agaayyun qiñinġaqsimaitchaa, kisimi Atautchim, taavruma atriŋuruam Agaayyutmi suli Aapam saniġaaniittuam, iḷitchuġipkautigigaa.
John Paptaaqtitchirim Niplił̣ha Christ-ŋunġiññipḷuni
19Jew-ŋuruat Jerusalem-miñ tuyuqaġniqmata agaayuliqsinik Levi-tkuayaaniglu apiqsruġiaqługu John kisuupmaŋaan, 20itna kiggutiksraisuŋaqani uqautiniġai nalupqinaiqł̣ugu, “Uvaŋa Christ-ŋunġitchuŋa; Anniqsuqtiksrautaunġitchuŋa.” 21“Kisuuvitmi? Elijah-ŋuvich?” John-ŋum kiuniġai, “Taavrumiŋaunġitchuŋa.” “Naaga taimña Moses-ŋum uqautigikkaŋa sivuniksriqirauvich?” John-ŋum piñiġai, “Taimñaunġitchuŋa.” 22Nipliutilgiññiġaat, “Uqautitigutmi kisuutilaaqnik. Uvagut kiggutiqaqtuksraurugut tuyuġiriptiknun. Qanuqsamma nipliutigivich ilipkun?” 23John kiuniġai, “Uvaŋa taimñauruŋa uqaġimakkaŋa Isaiah-m sivuniksriqirim, itna,
Iñuk tuqłuqtuaq iñuiḷaamiñ,
Itqanaiyautisiuŋ apqutiksraŋa Atanġum,
nalġuġlugu tumiksraŋa.”
Isaiah 40:3
24-25Taapkua uqqiraqtit tuyuuruat Pharisee-ŋuruaniñ, John apiġilgiññiġaat, “Uvva, Christ-ŋunġiññiġuvich naagaqaa Elijah-ŋunġitchuvich, naagaqaa taimña sivuniksriqiraunġitchuvich, suvaata paptaaġivich?” 26John kiuniġai, “Uvaŋa paptaaġutiqaqtuŋa imikun. Aglaan akunnapsitñi qichaqtuq iḷitchuġimaisaqsi. 27Ilaa aqupkun sagviġisiruq. Uvaŋa siŋiiḷguyumiñaitchuŋaunniiñ aluġutiŋnik.” 28Tamatkua atuummiñiqsut Bethany-mi Perea-mi Jordan taavanitchiaŋani John-ŋum paptaaqtitchiviani.
Agaayyutim Ipnaiyaaŋa
29Uvlutqikman John-ŋum Jesus qiñiġniġaa utlautiruaq iŋmiñun, aasrii upyakługu, “Uvvauna Agaayyutim ipnaiyaaŋa piiġityaqtuaq nunam iñuiñ killuutaatnik! 30Ilaa taimñauruq uqautigikkaġa itnautigiplugu, ‘Iñuk imma aggiġñiaqtuq akiaqtiksraġa. Kamanatluktuaq uvaŋniñ, takku ilaa anigaluaqnaŋa inŋaniksimaaqhuni.’ 31Uvaŋa nalugaluaqługu kisuugisił̣ha, tikiumaruŋa paptaaġusriqł̣uŋa imiġmik iḷitchuġipkautigisrukługu Israel-aaġmiunun.” 32Uvva itnaiḷipḷugu John-ŋum iḷisimarriġaa, “Uvaŋa qiñiġiga Ipqitchuaq Irrusriq atqaqtuaq pakmakŋa atriqaqhuni tiŋmiaġruuratun aasrii ilaaniitluni. 33Kaŋiqsianinġitchaluaġiga kisuutilaaŋa, aglaan Agaayyutim tuyuġirima imikun paptaaġityaqłuŋa, uqautigaaŋa itna, ‘Ilvich qiñiġisigiñ Ipqitchuaq Irrusriq atqaqpan aasrii inillaguni iñuŋmun, ilaa taimñaugisiruq paptaaġiruksraq Ipqitchuakun Irrutchikun.’ 34Aasrii uvaŋa qiñianikkiga taamna atuumaruaq aasrii uqautigitlaplugu Iġñiġiłhagun Agaayyutmun.”
Jesus-ŋum Sivulliich Maliġuaqtai
35Uvlutqikman John taraniilgiññiqsuq malġuŋnik maliġuaqtiŋmiñik piqasriqhuni. 36Qiñiqamiuŋ Jesus apqusraaqtuaq John-ŋum upyaŋniġaa, “Uvvauna Agaayyutim ipnaiyaaŋa.” 37Taapkuak maliġuaqtik tusraaplugu taatnaqman, maliutiniġaak Jesus. 38Jesus-ŋum kiŋiaqami, maliutiniqmakni qiñiqługik apiġiniġik, “Sua pakikpitchu?” Taapkuak kiuniġaak, “Rabbi, nani tukkuqaqpich?” (Taamnaguuq Rabbi mumiutiqaqtuaq iḷisautrimik.) 39Ilaan kiuniġik, “Uvuŋaġutik qiñiġiatku!” Taapkuak utlauti'amik qiñiġniġaak nani irviqaqtilaaŋa, aasrii uvlivigiplugu. Sisamanun tuqtuqtaq iḷiyuŋnaqsiruami sassaq unnuksraaqman. 40Taapkuak tusraaplutik John-ŋum uqautaanik maliutriruak Jesus-mik iḷaqataa atiqaġniqsuq Andrew-mik, Simon Peter-m aniqatigiplugu. 41Andrew-m sivulliuplugu paqilġaaġniġaa aniqatni Simon uqautiplugu, “Uvaguk paqitkikpuk Messiah” (mumiutiqaqtuaq Christ-mik naagaqaa Anniqsuqtimik), 42aasrii Simon Jesus-muutiplugu. Jesus-ŋum qiñiqługu nipliutiniġaa, “Ilvichuvva Simon, iġñiŋa John. Taiyuutinikkisirutin Cephas-mik” (mumiutiqaqtuamik Peter-mik Iyaġaŋmiglu).
Jesus Tuqłuił̣ha Philip-mik Suli Nathanael-mik
43Uvlutqikman Jesus sivunniġñiqsuq Galilee-mugukhuni. Ilaan Philip paqitlugu nipliutiniġaa, “Maliġuaŋŋa!” 44Philip-guuq Bethsaida-ġmiuŋuniqsuaqtuuq Andrew-mlu Peter-mlu irviakni. 45Philip-ŋumli nalautlugu Nathanael, uqautiniġaa “Uvagut paqitkikput taimña Moses-ŋum uqautigimakkaŋa maliġutaksrani suli sivuniksriqirit uqautigikkaŋat. Ilaa Jesus-ŋuniqsuq, Nazareth-miu, Joseph-ŋum iġñiŋa.” 46Nathanael-ŋum piñiġaa, “Qanusriq nakuuruaq aggitḷava Nazareth-miñ?” Philip kiugaa, “Kiataamiḷi qiñiġiaqsaġuŋ!” 47Jesus-ŋum qiñiqamiuŋ Nathanael utlautiruaq iŋmiñun nipliġñiqsuq, “Uvvauna Israel-aaġmiupiaġataq! Ilaani piitchuq pigiiḷaq.” 48Nathanael-ŋum apiqsruġniġaa, “Qanuqługu iḷisimaviŋa?” Jesus-ŋum kiugaa, “Philip-mun tuqłuġaluaqtitnak qiñianiŋniġikpiñ ataŋiusrima'avich asrirriraġaqtuami napaaqtumi.” 49Nathanael-ŋum kiugaa, “Iḷisautrii! Ilvich Agaayyutim Iġñiġiniġaatin! Israel-aaġmiut umialiginiġaatin!” 50Jesus-ŋum kiugaa, “Ilvich ukpiliqsiqpich qiñiġni'apkiñ sivuani ataani napaaqtum asrirriraġaqtuam? Qiñiġisirutin kamanatluktuanik taavrumakŋa.” 51Jesus-ŋum nipliutipsaaġniġai, “Iḷumutuuruamik nipliutigipsi, Ilipsi qiñiġisigiksi qiḷak aŋmaqpan suli Agaayyutim israġulgi mayutmuktuat naagaqaa atqaqtuat Iñuum Iġñiŋanun.”
Loading reference in secondary version...